İyi hâl indirimine 'Bergen' örneği

Muhalefet ve AK Parti vekilleri arasında görüşmeler sırasında ‘İyi hâl indirimi’ tartışmaları yaşandı. TBMM Kadına Yönelik Şiddeti Araştırma Komisyonu Başkanı Öznur Çalık, bu eleştirilere ‘Bergen’ filmini örnek göstererek cevap verdi.

Ebru KARATOSUN

Kadına ve sağlık çalışanlarına yönelik şiddetin önlenmesini öngören teklif, TBMM Adalet Komisyonunda kabul edildi. Önümüzdeki hafta Genel Kurul’da görüşülmeye başlanacak olan teklife göre; Türk Ceza Kanunu’ndaki takdirî indirim sebepleri sınırlandırılacak. Failin pişmanlık içermeyen davranışları, takdirî indirim sebebi olarak kabul edilmeyecek.

Mevcut düzenlemede iyi hâl indirimi, ‘failin geçmişi’, ‘sosyal ilişkileri’, ‘yargılama sırasındaki tutum ve davranışları’ gibi nedenlere bağlı oluyordu. Yeni düzenleme ile failin salt indirim almaya yönelik kılık ve kıyafetine özen göstermesi, takım elbise giymesi, kravat takması gibi duruşmadaki şekli tutum ve davranışları, takdirî indirim sebebi olarak dikkate alınmayacak. Takdirî indirim uygulanması hâlinde ise gerekçeleri kararda mutlaka gösterilecek.

Teklife göre; kadına karşı şiddetle daha aktif mücadele edilebilmesi ve caydırıcılığın sağlanabilmesi amacıyla kasten öldürme, kasten yaralama, tehdit, işkence ve eziyet suçunun kadına karşı işlenmesi hâlinde cezası artırılacak. Kasten öldürme suçunun kadına karşı işlenmesi hâli bu suçun nitelikli hâlleri arasına alınacak. Kasten öldürme suçunda ceza müebbet iken bu suçun kadına karşı işlenmesi hâlinde verilecek ceza ağırlaştırılmış müebbet hapse çıkarılacak.

TBMM Kadına Yönelik Şiddeti Araştırma Komisyonu Başkanı Öznur Çalık

CEZALARIN ALT SINIRI YÜKSELTİLDİ

Basit tıbbi müdahale ile giderilebilecek kasten yaralama suçunun kadına karşı işlenmesi hâlinde cezanın alt sınırı 4 aydan 6 ay hapse yükseltilecek. İşkence suçunun kadına karşı işlenmesi hâlinde cezanın 3 yıl olan alt sınırı 5 yıl hapse çıkarılacak. Eziyet suçunun kadına karşı işlenmesi hâlinde cezanın 2 yıl olan alt sınırı 2 yıl 6 ay hapse yükseltilecek. Hayata, vücut veya cinsel dokunulmazlığa yönelik bir saldırı gerçekleştirileceğinden bahisle işlenen tehdit suçunun mağdurunun kadın olması hâlinde cezanın 6 ay olan alt sınırı 9 ay hapse çıkarılacak. Israrlı takip olarak nitelendirilen fiiller müstakil bir suç hâline getirilecek.

Görüşmeler sırasında muhalefet milletvekilleri, düzenleme ile failin kılık ve kıyafetine özen göstermesi, takım elbise giymesi, kravat takması gibi duruşmadaki şekli tutum ve davranışları, takdiri indirim nedeni olarak dikkate alınmayacak olsa da sanığa yönelik yine de bir iyi hâl indirimi yapılacak olmasına yönelik eleştiriler yöneltti. TBMM Kadına Yönelik Şiddeti Araştırma Komisyonu Başkanı Öznur Çalık, bu eleştirilere ‘Bergen’ filmini örnek göstererek cevap verdi. Çalık “Bergen’in öldürülmesi nedeniyle yürütülen yargılama sonucunda, takdir indirimi uygulanmış. 1991’de bu süreç maktul Bergen ile sanık arasında yaşanan tartışma ve ölümle sonuçlanan süreç maalesef takdir indirimi uygulamak suretiyle 15 yıl ağır hapis cezası verilmiş. İyi hâl indiriminin sadece Bergen üzerinden bizde oluşturduğu travmayı söylemek için ifade ediyorum… Benim kanaatim, bu iyi hâl indirimi, ısrarlı takip dâhil olmak üzere, kadına yönelik şiddetle mücadelede atılan çok önemli adımlardan olacak” dedi.