TRT'den 'Sansür' açıklaması

TRT, herhangi bir siyasi partiye veya reklamlarına sansür uygulamasının söz konusu olmadığını bildirdi.

Türkiye Radyo ve Televizyon Kurumu'ndan (TRT) yapılan yazılı açıklamada, bazı basın ve yayın organlarında, "bir siyasi partinin reklamına TRT'nin sansür uyguladığı" biçiminde, eksik ve yanlış haberler verildiği, bunun üzerine kamuoyunu doğru bilgilendirmek amacıyla açıklama lüzumu ortaya çıktığı belirtildi.

TRT'nin 2954 sayılı yasa ile kendisine verilen görevleri, yayıncılığın temel ilkesi olan kamusal sorumluluk anlayışına kamu yayıncısı olmanın mesuliyetini de ekleyerek yerine getirdiği ifade edilen açıklamada, kurumun bu sorumluluk anlayışı çerçevesinde 2954 sayılı yasanın 5 ve 6112 sayılı yasanın 8. maddesindeki yayın hizmeti ilkelerine titizlikle uyarak yayınlarını sürdürdüğü dile getirildi.

Seçim dönemlerinde YSK tarafından belirlenen yayın ilkelerine de özenle riayet edildiğine işaret edilen açıklamaya şöyle devam edildi:

11.04.2015 tarihinde bazı basın ve yayın organlarında, "bir siyasi partinin reklamına TRT'nin sansür uyguladığı" biçiminde verilen eksik ve yanlış haberler üzerine ve kamuoyunu doğru bilgilendirmek amacıyla açıklama lüzumu ortaya çıkmıştır.

Türkiye Radyo ve Televizyon Kurumu, 2954 sayılı yasa ile kendisine verilen görevleri; yayıncılığın temel ilkesi olan kamusal sorumluluk anlayışına, Kamu Yayıncısı olmanın mesuliyetini de ekleyerek yerine getirmektedir. TRT, bu sorumluluk anlayışı çerçevesinde, 2954 sayılı yasanın 5 ve 6112 sayılı yasanın 8. maddesindeki yayın hizmeti ilkelerine titizlikle uyarak yayınlarını sürdürmektedir. Ayrıca seçim dönemlerinde Yüksek Seçim Kurulu tarafından belirlenen yayın ilkelerine de özenle riayet edilmektedir.

Türkiye Radyo ve Televizyon Kurumu'nun herhangi bir siyasi partiye veya reklamlarına sansür uygulaması söz konusu değildir. Nitekim Cumhuriyet Halk Partisi'nin 'Milletçe Alkışlıyoruz' başlıklı ve trafo, kedi vb görüntülerin kullanıldığı bazı reklam filmleri, Nisan ayı ilk haftasından itibaren kanallarımızda yayınlanmaktadır. Ancak 10 Nisan 2015 tarihinde, kurumumuza gönderilen 45 ve 59 saniyelik 2 reklam filmi, YSK 'nın siyasi reklamlarla ilgili olarak aldığı 291 sayılı kararında atıf yapılan mevzuat hükümlerine aykırı bulunmuş ve gerekçeleri belirtilerek YAYINLANMAZ raporu verilmiştir. Geçmiş seçim dönemlerinde de, İktidar partisi de dahil bazı siyasi reklamların; Yayın Denetleme Kurulu tarafından ilgili mevzuat hükümlerine aykırılık gerekçesiyle YAYINLANMAZ olarak raporlandırıldığı ve bu şekilde raporlanan siyasi reklamların yayınlanmadığı bilinmelidir.

Söz konusu reklam filminin yayınlanmama gerekçesi; YSK'nın 291 sayılı kararı ve bu kararda uyulması gerektiğine hükmedilen 6112 sayılı yasanın 8. madde 1. fıkra (ç) bendi " …. kişi ya da kuruluşları eleştiri sınırları ötesinde küçük düşürücü, aşağılayıcı veya iftira niteliğinde ifadeler içeremez." ve aynı fıkranın (i) bendi "Suçlu olduğu yargı kararı ile kesinleşmedikçe hiç kimse suçlu ilân edilemez veya suçluymuş gibi gösterilemez; yargıya intikal eden konularda yargılama süresince, haber niteliği dışında yargılama sürecini ve tarafsızlığını etkiler nitelikte olamaz" ile Ticari Reklam ve İlanlara İlişkin İlkeler ve Uygulama Esaslarına Dair Yönetmeliğin 5.Madde (d) fıkrası "Dil, ırk, renk, cinsiyet, siyasî düşünce, felsefî inanç, din, mezhep ve benzeri özelliklere yönelik kötüleme, istismar, önyargı veya ayrımcılık içeremez." ve aynı yönetmeliğin 10.maddesinde belirtilen "Reklamlar; hiçbir kişi, kurum veya kuruluşu, ticari ya da mesleki faaliyeti, malı ya da hizmeti, reklamı veya markayı aşağılayamaz, açıkça alay konusu edemez ve benzeri bir biçimde kötüleyemez"' hükümlerine aykırılıktır.

Açıkoturum, yorum, tartışma vb. programlarda ,yasalarda belirlenen sınırların korunması kaydıyla siyasi partiler birbiri hakkında eleştirilerde bulunabilirler. Ancak reklamlar için bu durum farklıdır ve reklam yayınlarının temel kurallarından biri, diğer ürün ve hizmetleri (siyasi reklamlar için, diğer siyasi partileri) kötüleme yasağıdır. Raporun gerekçesi dikkatli okunduğunda ilgili reklam filminde yer alan ifadelerin seçimlere katılan bir siyasi partiyi hedef aldığı açıkça görülmektedir.

Bu itibarla bazı gazete ve yayın organlarında söz konusu Denetleme Kurulu raporundan bir kaç cümle alıntı yapılarak, "TRT, Cumhuriyet Halk Partisi'nin reklam filmine sansür uyguladı" biçiminde verilen haberler gerçeği yansıtmamaktadır. Bir kamu yayıncısı olan TRT siyasi parti ayrımı yapmaksızın bu tür reklamlarda aynı hassasiyeti gözetmeye devam edecektir.


Kamuoyuna ve ilgili kuruluşlara saygıyla duyurulur.