‘Okumuyoruz’ efsanesi bitti!

Son yayınlanan araştırmada Türkiye’de okuma rakamlarının 10 senede %12 artarak %42,3’e yükseldiği ortaya çıktı. Sorularımızı cevaplayan Türkiye Yayıncılar Birliği Başkanı Kenan Kocatürk “On bin kişiye bir kitap düşüyor, gibi iddiaların gerçeği yansıtmadığı görüldü” diyor.

Murat Öztekin - Türkiye’deki insanların okuma alışkanlıklarından ne zaman söz açılsa “O-ku-mu-yor-uz” şekilde hecelenerek durum izah ediliyor, 10 bin kişiye bir kitap düştüğü konuşuluyordu. Türkiye yeni kitap üretiminde dünyada ilk sıralarda yer alırken okuma alışkanlıklarını çok düşük gösteren rakamlar kafa karıştırıyordu. Neyse ki Türkiye Yayıncılar Birliği liderliğinde meydana getirilen Okuma Kültürünü Yaygınlaştırma Platformunun (OKUYAY), “Türkiye Okuma Kültürü Araştırması 2019” raporu bu bilgilerin yanlış olduğunu ortaya koydu.
Kapsamlı bir şekilde yapılan araştırmanın neticelerine göre Türkiye’de “okuyan” insanların oranı %42,3 olarak görünüyor. 2008’de %30 olarak tespit “okuyanların” oranının son 10 yılda %12 yükseldiği ortaya çıkıyor. Kitap okuyanların son üç ayda ortalamada dörtten fazla kitap bitirdiği, genç, eğitimli ve metropolde yaşayan kimseler olduğu tespit ediliyor. Türklerin ekseriyetinin düzenli okuyucu olmasa da, okumaya değer verenlerinin oranın %70 olduğu da raporda yer alıyor. Biz de yeterli olmasa da umut veren bu gelişmeleri Türkiye Yayıncılar Birliği Başkanı Kenan Kocatürk’le konuştuk...
Kocatürk okuma araştırmasını AB’nin destekleriyle meydana getirdikleri “Okuma Kültürünü Yaygınlaştırma Platformu” çerçevesinde başlattıklarını kaydederek “Türkiye’de okuma kültürüne dair en son on sene önce Kültür Bakanlığı tarafından yapılmış bir araştırma mevcuttu. Biz de sürdürülebilir okuma kültürü çalışması yapmak için önce Türkiye ne durumda diye bakmak istedik” şeklinde konuşuyor.
Raporun Türkiye’de kitap okuma hususundaki şehir efsanelerini çökertecek mahiyette olduğunu ifade eden Kenan Kocatürk şöyle konuşuyor: Ortaya çıkan raporla “Türkiye’de hiç kitap okunmuyor”, “On bin kişiye bir kitap düşüyor” gibi ifadelerin gerçeği yansıtmadığı görüldü. Bu araştırmadan çıkarılacak çok önemli dersler var. Toplumun %42’si “Ben kitap okuyorum” derken, %18’nin potansiyel okuyucu olduğu görülüyor.

KORSANLA MÜCADELENİN ESERİ
Kocatürk okuma rakamlarında yaşanan artışın sebebini ise şöyle yorumluyor: Okuma rakamlarında 2008’den bugüne %12’lik bir artış var. Türkiye’de bağımsız yayıncılık çok gelişti ama devlet yetkililerine de teşekkür etmek gerekiyor. Çünkü devlet, korsan yayınla çok ciddi bir şekilde mücadele etti. Yapılan bu mücadele yeni yayın çeşitliğinin ve yayın sayısının artmasına yol açtı. Bu da okuyucuya yansıdı. Kitap fuarlarının gelişmesi de okuma oranlarına etki etti. Bu rakamlar ilerisi için ümit verici...

KİTAP KURTLARI INSTAGRAM’DA
Kenan Kocatürk, “Araştırmamızda enteresan neticeler de çıktı: Batı ülkelerinde sosyal medyayı sık kullananlar daha az okurken Türkiye’de bunun tam tersi olduğu görüldü. Mesela düzenli kitap okuyanların yüzde 70’i Instagram kullanıyor. Sanırım sosyal medyadaki kitap tanıtımları bunda etkili oluyor” diyor.

UCUZ KİTABI PAHALI BULUYORUZ
Araştırmada okuma alışkanlığı olan insanların çoğunun Türkiye’de kitabı pahalı bulmasını değerlendiren Kocatürk “Türkiye’de kitabın fiyat ortalaması 21 lira. Bu, 3,5 dolara tekabül ediyor. Fakat dünyada kitap fiyat ortalaması 7,5 dolar civarında. Yunanistan’da ise kitap fiyatı ortalaması 18 avro. Bizde kitap fiyatlarının düşük olduğu aşikâr. ‘Kitap pahalıdır’ tezi biraz da şehir efsanesi” şeklinde konuşuyor.