Sanat dünyasında Z kuşağı etkisi! Yirmili yaşlarda köklü koleksiyonerleri geride bıraktılar
Servet sahibi gençler artık sanat piyasasında önemli bir aktör. Z kuşağından koleksiyonerler, 2025’te sanat eseri alımlarında ortalama 347 bin 460 dolar harcama yaparak diğer nesillerin ortalamasını ikiye katladı.
“Z kuşağı” olarak adlandırılan 1997-2012 doğumlu isimler, sanat dünyasındaki köklü koleksiyonerleri geride bıraktı. Art Basel ve UBS’in hazırladığı “2026 Küresel Koleksiyonculuk Araştırması”na göre Z kuşağı, sanat harcamasında ilk sırada yer aldı. Söz konusu kuşaktan koleksiyonerler, 2025 boyunca güzel sanatlar alımlarında ortalama 347 bin 460 dolar harcama yaparak bir önceki yıla göre yüzde 19’luk artış kaydetti. Bu rakam, diğer nesillerin ortalamasının iki katından fazlasına tekabül etti. Ayrıca 2025 ve 2026’nın ilk yarısında koleksiyoncuların yalnızca yüzde 1’i, 1 milyon doların üzerindeki bir eseri satın aldı. Bu alıcıların neredeyse yarısını Z kuşağı meydana getirdi. Bütün bunlar, büyük servet sahibi gençlerin artık sanat piyasasında önemli bir aktör hâline geldiğini gösterdi. Katılımcıların ortalama güzel sanatlar harcaması ise 2025 yılında yüzde 13’lük bir artışla 124 bin 265 dolara yükseldi.
TEKNOLOJİ VE FİNANS ZENGİNLERİ
Genç ve varlıklı koleksiyoncuların önemli bir bölümünün, sanatla aile koleksiyonu veya aile üyelerinin teşviki sayesinde tanıştığı belirtiliyor. Pandemiden sonra genç kuşağın sanata olan ilgisinin daha da arttığı biliniyor. Bu durumda teknoloji ve finans sektörlerinde oluşan yeni servetlerin de tesirli olduğu düşünülüyor. Araştırmada Türkiye’ye dair özel bir veri yer almadı. Art Basel ve UBS’nin hazırladığı söz konusu araştırma, 10 farklı coğrafyadan 3.100’den fazla yüksek servet sahibi koleksiyonerin katılımıyla gerçekleştirildi.
DİJİTAL SANATTA %5' LİK DÜŞÜŞ DİKKAT ÇEKTİ
Araştırmaya göre günlük hayatta artan dijitalleşmeye rağmen dijital sanat eserlerine harcanan para azaldı. Dijital sanata yapılan harcamalar yüzde 14’ten yüzde 9’a düştü. Resim ise yüzde 31’le sanat harcamaları arasında ilk sırada yer aldı. Geçen sene bu oran yüzde 27 idi. Böylece dijital dünyaya olan temkinli bakış ortaya kondu. Rapora göre koleksiyonerler sanat eseri satın alırken daha ince eleyip sık dokumaya başladı. Katılımcıların yüzde 72’si satın alma öncesinde orta veya ileri düzeyde bağımsız araştırma yaptığını söyledi. Bu oran 2025’te yüzde 62 idi. Daha önce tanımadıkları bir sanatçının eserini satın aldığını belirten koleksiyoncuların oranı yüzde 66’dan yüzde 45’e geriledi. Araştırmaya göre yapay zekâdan sanat eseri tavsiyesi alanların oranı da yüzde 22’ye çıktı.

