Çikolata kistine dikkat! Spesifik bir belirtisi olmadığı için tanısı 10 yıl gecikebiliyor

Dünyada 176 milyon kadında olduğu düşünülen ve halk arasında ‘çikolata kisti’ olarak bilinen endometriozisin spesifik bir belirtisi olmadığı için tanısı 7-10 yıl gecikebiliyor. Peki, çikolata kisti hangi yaşlarda görülür? Çikolata kisti nasıl anlaşılır? Doç. Dr. Hale Göksever Çelik, endometriozis (çikolata kisti) hakkında önemli bilgiler verdi.

En sık 25-34 yaş grubu arasında görülen endometriozis hastalığı pek çok kadının sorunu. Halk arasında “çikolata kisti” olarak bilinen bu durum, spesifik bir belirtisi olmadığı için erken tanı yapılamıyor. Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı Doç. Dr. Hale Göksever Çelik, dünyada 176 milyon kadını etkilediği ifade edilen hastalığa karşı kadınların adet dönemindeki ağrı gibi bulguları dikkate alarak, doktora başvurmalarını ve kontrollerini yaptırmaları gerektiğini söylüyor.

ENDOMETRİOZİS (ÇİKOLATA KİSTİ) TANISI NASIL KONUR?

- Tanı koymada elimizde hastalığa özgü spesifik bir belirteç olmadığı için erken tanısı kadının özellikle adet döneminde yaşadığı ağrı gibi klinik bulgularını dikkate alması ve doktora başvurması ile mümkün olmaktadır. Farklı tipleri olduğu için bu konuda yetkin hekimlere başvurması önemlidir. Aksi takdirde yapılan çalışmalar tanıda ortalama 7-10 yıllık gecikmeler yaşandığını ve hastalığın bu süreçte ilerlediğini göstermektedir.

-Jinekolojik muayene ve ultrason değerlendirmesi tanıda en önemli kısmı oluşturmaktadır. Kanda bakılan bazı belirteçler ve MR gibi ileri görüntüleme yöntemleri ise arada kalınan olgularda yardımcı olabilmektedir.

-Endometriozis, kadınlık hormonu olan östrojene bağlı bir hastalık olduğu için genellikle tanı konulma yaşı, üreme çağı dönemi, yani 18-45 yaş aralığıdır. Ancak aralarında bizim de yapmış olduğumuz son çalışmalara göre endometriozis menopoza girmiş kadınlarda da tespit edilebildiği gibi, adölesan (ergenlik) yaş grubunda da karşılaşılabilir.

-Geçmiş zamanlarda önemsenmeyen ve normal olarak kabul edilen adet sancılarının aslında normal olmadığı ve altta yatan endometriozis lezyonları olabileceği anlaşılmaya başlandı.

ENDOMETRİOZİS (ÇİKOLATA KİSTİ) TEKRARLAR MI?

Endometriozisin neden olduğu yapışıklıklar, tüplerin hareketliliğinde bozulmalar, yumurtalık kalitesinde düşme gibi mekanizmalarla infertiliteye yani toplumda kısırlık olarak bilinen duruma yol açtığını vurguluyor.

Endometriozisli kadınların yüzde 30-50’sine infertilite (kısırlık) tanısı koyarken, infertil kadınların yüzde 25-50’sinde endometriozis hastalığı ile karşılaşıyoruz.

Hiçbir tedavi verilmeden takip edilen hastalar olduğu gibi ilaç veya cerrahi tedavilerle de yönetilen hastalar bulunmaktadır. Ancak endometriozisli kadınların bilmesi gereken önemli durum şudur ki; bu hastalık hipertansiyon, diyabet gibi kronik bir hastalıktır. İlaç tedavisi kesildiğinde belirti ve bulguların tekrar edebileceğini ve hastalığın ilerleyebileceğini hasta bilmelidir.

-Cerrahi tedavi sonrasında da nükslerle sık karşılaşılabilir. Bu nedenle tekrarı önlemek adına gebelik tercih etmeyen kadınlara ameliyat sonrası dönemde baskılayıcı tedavi öneriyoruz.

KADINLAR YILLIK MUAYENELERİNİ AKSATMAMALI

Kadınların yıllık jinekolojik muayenelerini aksatmamaları gerek. Öte yandan ağrılarını, özellikle adet sancılarını önemsemeleri ve doktora başvurmaları gerekir. Tedavi başlanmış hastaların ise ilaçlarına devam etmeleri ve doktor kontrolü altında olmaları önemli.