İngiltere'de genel seçimlere bir ay kaldı

Genel seçim sonucunda yeniden koalisyon hükümeti kurulma olasılığı yüksek ancak hangi siyasi partilerin ortaklık yapabileceği belirsizliğini koruyor.

İngiltere'de genel seçime bir ay kala, mevcut kamuoyu yoklamaları seçim sonucunda herhangi bir siyasi partinin tek başına iktidar olacak çoğunluğa ulaşamayacağına işaret ediyor. Ülkede iki büyük siyasi parti olan Muhafazakar Parti ya da İşçi Partisi ile işbirliği yapacak parti ya da partilerin birleşmesiyle yeni bir koalisyon hükümetinin kurulması ihtimali yüksek görülüyor. İngiltere'de 7 Mayıs'ta düzenlenecek genel seçimin havasını, Türkiye ya da bazı Avrupa ülkelerinin aksine İngiltere'nin sokaklarında hissetmek mümkün değil. Siyasi partilerin bütçelerinin kısıtlı olması nedeniyle sokaklarda partilerin bayraklarına ve afişlerine rastlanmıyor. 650 koltuklu İngiliz Parlamentosu'nun alt kanadı Avam Kamarası'na girmek için yarışan milletvekili adayları, seçim kampanyalarını bölgelerinde kapı kapı dolaşarak, sokaklarda broşürler dağıtarak ya da yine bölgelerinde konuşmalar yaparak yürütüyor.
Seçim sistemi dar bölge ve çoğunluk esasına göre düzenlenmiş olan İngiltere'de 2010 yılında yapılan son genel seçim, ülkede oy eğilimlerinin çeşitlendiğini ve küçük siyasi partilere desteğin arttığını ortaya koymuştu. Birleşik Krallık'ta bir siyasi partinin tek başına iktidar olması için parlamentodaki milletvekili sayısının yarısı olan 325'e ulaşması gerekiyor. Ancak 2010 yılındaki genel seçimde David Cameron'ın lideri olduğu Muhafazakar Parti 306 sandalyede kalmıştı. Cameron, seçimde 57 sandalye kazanan Liberal Demokrat Parti'yle koalisyon hükümetini kurmuş ve bu partinin genel başkanı Nick Clegg Başbakan Yardımcısı olmuştu. Böylece ülkede 36 yıl aradan sonra ilk kez bir koalisyon hükümeti kurulmuştu. İşçi Partisi ise parlamentodaki 258 sandalyesiyle muhalefet partisi olmuştu.
- Küçük siyasi partilerin önemi
Seçmenlerin Muhafazakar ya da İşçi Partisi dışında başka siyasi partileri de desteklediğini gösteren 2010 genel seçiminin ardından, benzer bir tablonun gelecek ay yapılacak genel seçim sonucunda da ortaya çıkması bekleniyor. Bu çerçevede Yeşil Parti, İskoç Ulusal Partisi (SNP), Galler Plaid Cymru Partisi ve Kuzey İrlanda Demokratik Birlikçi Parti (DUP) gibi siyasi partilerin İngiliz siyasetindeki önemi artıyor. Mevcut anketler, Muhafazakarların yine Liberal Demokratlarla birleşmesinin 325 sayısına ulaşmalarına yetmeyeceğine işaret ediyor. Bu durumda üç siyasi partinin birleşmesiyle koalisyon hükümeti kurulma ihtimali bulunuyor.
2010 yılındaki genel seçimden bu yana, koalisyonun küçük ortağı Liberal Demokrat Parti'den muhalefetteki İşçi Partisi'ne ve Yeşil Parti'ye, Muhafazakarlardan ise Avrupa Birliği (AB) ve göçmen karşıtı görüşleriyle bilinen Birleşik Krallık Bağımsızlık Partisi'ne (UKIP) kaymalar olduğu biliniyor. Muhafazakar Partili iki milletvekili geçen yıl yapılan ara seçimlerle UKIP'ye geçerek, parlamentoya girmişti. UKIP'nin 7 Mayıs'taki genel seçimde parlamentoda iki olan parlamenter sayısını artırması öngörülüyor ancak büyük bir başarı elde etmesi beklenmiyor. Göçmen karşıtlığının, ekonominin de iyileşmesiyle etkili bir politika olmadığı ve UKIP'ye desteğin son aylarda düştüğü görülüyor. Siyasi olarak en çok Muhafazakarlara yakın olan UKIP'nin, bu partiyle koalisyon ortaklığı yapmasına ise ihtimal verilmiyor.
Siyaset bilimcileri de Birleşik Krallık'ta son yıllarda değişen oy eğilimlerine dikkati çekiyor. London School of Economics Üniversitesi (LSE) Siyaset Bilimi Profesörü Simon Hix, ülkede düşük gelirliler ve işçi sınıfının İşçi Partisi'ne, yüksek gelirlilerin ise Muhafazakar Parti'ye oy verme eğilimlerinde değişiklikler olduğunu belirterek bu ayrımın artık bu kadar keskin olmadığını söyledi. Hix, UKIP'nin seçmen kitlesini ise daha çok düşük gelirlilerin oluşturduğunu ifade etti.
- Olası koalisyon ortakları ve kraliyet bebeği
"YouGov" isimli kamuoyu araştırma şirketinin yaptığı son ankete göre, "İngiltere'de seçmenler için öncelikli konuların" başını ekonomi, sağlık ve emekli maaşları çekiyor. Ekonomiyi iyileştiren Muhafazakarların eli bu konuda kuvvetli ancak sağlık sistemi başta olmak üzere çeşitli alanlarda yapılan kesintiler konusunda muhalefetteki İşçi Partisi'nin yoğun eleştirilerine maruz kalıyor.
Genel seçim öncesi televizyondan canlı yayınlanan ve siyasi parti liderlerinin katıldığı tartışma programlarının seçmenlerin tercihlerinde etkili olduğu biliniyor. Bu çerçevede geçen hafta yapılan tartışma programlarından birinin ardından ayrılıkçı İskoç Ulusal Partisi'nin (SNP) lideri Nicola Sturgeon'a desteğin artması dikkati çekiyor. Geçen yıl yapılan İskoçya'nın bağımsızlık referandumundan sonra SNP'nin başına gelen Sturgeon, İşçi Partisi ile olası bir koalisyon ortaklığı dolayısıyla isminden sıklıkla söz ettiriyor.
Olası koalisyon ortaklarıyla ilgili mevcut durumdaki gibi Muhafazakar-Liberal Demokrat hükümetinin yanı sıra İşçi Partisi- Liberal Demokrat Parti, İşçi Partisi- İskoç Ulusal Partisi (SNP) ve İşçi Partisi- Plaid Cymru seçenekleri üzerinde duruluyor. İki büyük siyasi parti olan Cameron liderliğindeki Muhafazakarlar ile Ed Miliband liderliğindeki İşçi Partisi'nin koalisyon ortaklığı ise mümkün gözükmüyor.
İngiltere'nin savunma ve dış politikası genelde siyasi partiler arasında çeşitlilik göstermiyor. Ancak ülkenin 1973 yılından bu yana sürdürdüğü Avrupa Birliği (AB) üyeliği konusunda siyasi partiler farklı görüşleri paylaşıyor. Muhafazakar Parti iktidara gelmesi halinde Brüksel ile önce müzakere etmek, daha sonra ise 2017 yılı sonuna kadar ülkenin AB üyeliğini referanduma götürmek istiyor. İşçi Partisi ile Liberal Demokratların çoğunluğu referanduma sıcak bakmazken, UKIP ülkenin AB'den derhal çıkması gerektiğini savunuyor.
Ülkedeki son kamuoyu yoklamalarında, Muhafazakar Parti ile İşçi Partisi arasındaki başa baş durum devam ediyor. Son anketlerin ortalamasına göre Muhafazakarlar ile İşçi Partisine destek yüzde 34, UKIP'ye destek yüzde 14, Liberal Demokrat Parti'ye destek yüzde 8, Yeşil Parti'ye destek ise yüzde 5 civarında seyrediyor.
Birleşik Krallık gündemini bu ay, genel seçimden ziyade başka bir haberin daha çok meşgul etmesi bekleniyor. Kraliyet tahtının ikinci sıradaki varisi Cambridge Dükü William ile eşi Cambridge Düşesi Kate'in bu ayın ikinci yarısında ikinci çocuklarının dünyaya gelmesi öngörülüyor. Uluslararası basının ilgisi genel seçimden çok, kraliyet bebeğinde olacak gibi gözüküyor.