Nvidia skandalı ilk değil! Çinli ajanların aşk tuzağı FBI'dan Pentagon'a uzandı
ABD'de Nvidia CEO'su Jensen Huang'ın Çin adına casusluk yaptığından şüphelenilen bir kadınla ilişki yaşadığını kabul etmesi, Washington'da yeni bir istihbarat krizine yol açtı. FBI ajanlarından Pentagon çalışanlarına, Kongre üyelerinden teknoloji devlerinin yöneticilerine kadar uzanan geçmiş vakalar yeniden gündeme geldi. Skandalın merkezindeki Huang hakkında Kongre'nin inceleme talebi bulunurken, Nvidia da bağımsız soruşturma başlattı.
ABD ile Çin arasında yapay zeka teknolojileri ve gelişmiş mikroçipler üzerinden devam eden rekabet, Nvidia CEO'su Jensen Huang hakkındaki casusluk iddialarıyla yeni bir boyut kazandı.
New York Times'ın haberine göre ABD istihbaratı, Singapur merkezli Megaspeed şirketinin eski yöneticilerinden Alice Huang'ın Çin Devlet Güvenlik Bakanlığı tarafından görevlendirildiğinden şüpheleniyor. Kadının, Jensen Huang hakkında bilgi toplamak ve Nvidia'nın gelişmiş yapay zeka çiplerinin Çin'e satışına ilişkin kararları etkilemek amacıyla hareket ettiği öne sürülüyor.
Jensen Huang, 8 Kasım'da çalışanlarına gönderdiği mesajda evlilik dışı ilişki yaşadığını kabul ederek ailesinden özür diledi. Nvidia Yönetim Kurulu ise yabancı bir istihbarat operasyonunun söz konusu olup olmadığını araştırmak üzere bağımsız soruşturma başlattı.
Şirket, ticari sırların veya ulusal güvenliğin ihlal edildiğine inanmak için bir neden bulunmadığını açıkladı. Pekin yönetimi de casusluk suçlamalarını reddetti.
TRUMP'IN BİLGİSİ VAR MIYDI?
Skandalın Washington'daki yankıları, ABD Başkanı Donald Trump'ın istihbarat uyarılarından ne zaman haberdar olduğu sorusuyla büyüdü.
Trump'ın, hakkındaki iddialara rağmen Jensen Huang ile yakın temasını sürdürmesi Washington'da tartışmalara neden oldu.
ABD Temsilciler Meclisi'ndeki üç komitenin Cumhuriyetçi başkanları, Huang'dan Alice Huang ile ilişkisi ve Nvidia'nın yabancı istihbarat tehditlerine karşı aldığı önlemler hakkında kapalı oturumda bilgi vermesini istedi.
NVIDIA'NIN PİYASA DEĞERİNDEN 190 MİLYAR DOLAR SİLİNDİ
Casusluk iddiaları teknoloji piyasalarına da yansıdı. Nvidia hisseleri 9 Kasım'da yüzde 4,3 değer kaybederken şirketin piyasa değerinde yaklaşık 190 milyar dolarlık düşüş yaşandı.
Reuters'ın haberine göre Nvidia ve Jensen Huang hakkında, yatırımcılardan önemli bilgilerin gizlendiği iddiasıyla toplu dava açılması talep edildi.
Soruşturmanın diğer ayağında ise Alice Huang'ın çalıştığı Megaspeed bulunuyor. ABD makamları, şirketin gelişmiş Nvidia çiplerinin ihracat kısıtlamaları ihlal edilerek Çin'e ulaştırılmasında rol oynayıp oynamadığını araştırıyor.
FBI'IN İÇİNDE 18 YIL SÜREN GİZLİ İLİŞKİ
ABD'de benzer vakalardan biri, FBI ajanı James J. Smith ile Çin'e bilgi aktardığından şüphelenilen Katrina Leung arasında yaşandı.
ABD Adalet Bakanlığı Genel Müfettişliğinin 2006 tarihli raporuna göre FBI'ın uzun yıllar muhbir olarak kullandığı Leung, kendisinden sorumlu ajan Smith ile 18 yıl boyunca gizli bir ilişki yaşadı.
Soruşturmada Leung'un bir başka FBI ajanı William Cleveland ile de dönem dönem ilişki yaşadığı ortaya çıktı.
FBI, Leung'un yetkisiz biçimde Çin'e gizli ABD devlet bilgileri aktardığına ilişkin bulgular elde etti. Ancak dava, başlangıçtaki casusluk iddialarından farklı suçlamalar üzerinden sonuçlandı.
PENTAGON'DAN ÇİN'E GİZLİ BELGE SIZDIRDI
2014 yılında ortaya çıkan bir başka olayın merkezinde ise eski ABD ordusu yarbayı Benjamin Pierce Bishop vardı.
Pentagon bünyesinde savunma alanında çalışan Bishop, romantik ilişki yaşadığı Çinli kadına gizli askerî bilgiler aktardığını kabul etti.
ABD Adalet Bakanlığı'na göre Bishop, kadının talebi üzerine Çin'in deniz unsurlarına ilişkin gizli bir fotoğrafı temin ederek kendisine iletti.
Ulusal savunmaya ilişkin bilgileri yasa dışı aktarmak ve gizli belgeleri usulsüz bulundurmak suçlarından yedi yılı aşkın hapis cezasına çarptırıldı.
KONGRE ÜYESİYLE İLİŞKİ
Çin adına istihbarat topladığından şüphelenilen Christine Fang da ABD siyasetinde tartışmalara neden olan isimlerden biri oldu.
Axios'un 2020 yılında yayımladığı araştırmaya göre Fang, Kaliforniya'daki siyasetçilerle ilişkiler kurdu, seçim kampanyalarına katıldı ve Kongre üyesi Eric Swalwell'in çevresine erişim sağladı.
Fang'in Swalwell'in kampanyası için bağış toplama faaliyetlerinde bulunduğu ve ofisine bir stajyer yerleştirilmesine yardımcı olduğu bilgisi paylaşıldı.
Ağustos 2026'da gizliliği kaldırıldığı aktarılan FBI kayıtları, Swalwell ile Fang arasındaki temasları yeniden gündeme getirdi.
RUS AJAN MARIA BUTINA'NIN WASHINGTON BAĞLANTISI
Benzer tartışmalarda yalnızca Çin değil, Rusya bağlantılı vakalar da öne çıktı.
Rus vatandaşı Maria Butina, ABD'de Cumhuriyetçi siyasi çevrelerle ilişkiler geliştirdiği dönemde Paul Erickson ile romantik birliktelik yaşadı.
Butina, 2018 yılında Rus hükümeti adına kayıt yaptırmadan faaliyet yürütmek üzere komplo kurduğunu kabul etti.
Federal savcılar, Butina'nın siyasi nüfuz elde etmek amacıyla cinsel ilişki yaşadığı yönündeki önceki iddialarını geri çekti. Ancak Erickson ile ilişkisinin, Rus çıkarları doğrultusundaki faaliyetlerini gizlemeye yardımcı olduğu yönündeki değerlendirmelerini sürdürdüler.
ÇİN'İN HEDEFİNDE ARTIK YAPAY ZEKA TEKNOLOJİSİ VAR
Nvidia soruşturmasını önceki vakalardan ayıran unsur, ABD ile Çin arasındaki yapay zeka rekabetinin merkezindeki bir şirketin doğrudan gündeme gelmesi.
Nvidia'nın gelişmiş işlemcileri, büyük yapay zeka modellerinin eğitilmesinde ve veri merkezlerinin işletilmesinde önemli rol oynuyor.
Jensen Huang ise uzun süredir Çin'e yönelik bazı çip ihracatı kısıtlamalarının gevşetilmesini öne sürmüştü.
ABD makamları, Alice Huang'ın bu yaklaşımı etkilemeye çalışmış olabileceğini araştırıyor.


