Obama yine 'soykırım' demedi

ABD Başkanı Barack Obama, 24 Nisan açıklamasında soykırım iddiaları için geçen yıl olduğu gibi "Büyük Felaket" anlamına gelen "Meds Yeghern" ifadesini kullandı. Obama, 'soykırım' demese de ağır ifadeler kullandı: "Bugün, 20. yüzyılın en kötü mezalimlerinden biri olan Meds Yeghern'i (Büyük Felaket) anıyoruz. Bunu yaparak, Osmanlı İmparatorluğu'nun son günlerinde acımasızca katledilen ya da ölüm yürüyüşüne zorlanan 1,5 milyon Ermeninin anısını onurlandırıyoruz."

ABD Başkanı Barack Obama, 1915 olaylarıyla ilgili olarak, "Gerçeklerin tam, samimi ve adil biçimde kabul edilmesi hepimizin çıkarına. Geleceğe ilerlemek, geçmişin gerçekleriyle hesaplaşmadan yapılamaz. Bu yolu seçen Ermeni ve Türkleri kutluyoruz ve birçoğunun daha benimkinin yanı sıra hükümetlerinin desteğini alarak bu yolu seçeceğini umuyoruz" dedi.
Obama, Ermenilerin 1915 olaylarını anma günü olarak kabul ettiği 24 Nisan'a yönelik yaptığı yazılı açıklamada, geçen yıl olduğu gibi "Büyük Felaket" anlamına gelen "Meds Yeghern" ifadesini kullandı.
Obama, şunları kaydetti: "Bugün, 20. yüzyılın en kötü mezalimlerinden biri olan Meds Yeghern'i (Büyük Felaket) anıyoruz. Bunu yaparak, Osmanlı İmparatorluğu'nun son günlerinde acımasızca katledilen ya da ölüm yürüyüşüne zorlanan 1,5 milyon Ermeninin anısını onurlandırıyoruz. Biz, 97 yıl önce kelimelerle tarif edilemez acıları dile getirirken, dünya genelinde ve Amerika'da aynısını yapan milyonlara katılıyoruz. Söz ve eylemlerimiz yoluyla yükümlülüğümüz, ölenlerin hatıralarının ateşini parlak tutmak ve tarihin bu kara fasıllarının bir daha asla tekrarlanmamasının sağlanmak yönünde.
1915 yılında neler olduğuna dair kendi görüşlerimi tutarlı şekilde ifade ettim. Buna dair görüşüm değişmedi. Gerçeklerin tam, samimi ve adil biçimde kabul edilmesi hepimizin çıkarına. Geleceğe ilerlemek, geçmişin gerçekleriyle hesaplaşmadan yapılamaz. ABD, bunu tarihimizde birçok kez yaptı ve bunu yaptığımız için daha güçlü olduğumuza inanıyorum. Bazı bireyler zaten ileriye dönük bu cesur adımı attılar. Bu yolu seçen Ermeni ve Türkleri kutluyoruz ve birçoğunun daha benimkinin yanı sıra hükümetlerinin desteğini alarak bu yolu seçeceğini umuyoruz.
Hayatlarını kaybedenler tekrar geri dönemeyecek olsa da Ermeni halkının mirası zaferlerinden biri. Sizin inancınız, cesaretiniz ve gücünüz dünya genelinde canlı topluluklar oluşturarak hayatta kalmanızı ve zenginleşmenizi sağladı. Yılmadan, mirasınızı nesilden nesile geçirerek korudunuz. Ermeni-Amerikalılar, ABD'nin canlılığına birçok katkıda bulunurken, Ermenistan'ın da demokratik, barışçıl ve zengin bir geleceği için çok önemli yatırımlar yaptı. ABD, bıraktığınız mirastan gurur duyuyor ve sizin katkılarınız yaklaşık bir yüzyıl önce anlamsızca acı çeken ve hayatını kaybedenlerin anılarını onurlandırıyor. Bu önemli anma gününde, Meds Yeghern'in (Büyük Felaket) karanlığını hatırlama ve Ermeni halkına daha parlak bir gelecek sunulmasına bağlılık göstermede tüm Ermenilerle yan yana duruyoruz."

Ermeniler Obama'ya kızgın: İhanet etti

Amerika Ermeni Ulusal Komitesi (ANCA), ABD Başkanı Barack Obama'yı "ihanetle" suçladı. ANCA, yaptığı yazılı açıklamada, Obama'nın, Ermenilerin 1915 yılı olaylarını anma günü olarak kabul ettikleri 24 Nisan'a dair açıklamasına sert tepki gösterdi. Obama'yı, "Ermeni soykırımı"nı tanıma yönündeki sözüne "ihanet" etmekle suçlayan ANCA, "Obama'nın yine üstü kapalı bir dil kullandığını ve söz jimnastiği yaptığı"nı savundu. Açıklamada ayrıca, "Obama, bugün Türkiye'ye teslimiyetini tamamladı" ifadesi kullanıldı.

Türkiye de sert tepki gösterdi

Türkiye, ABD Başkanı Barack Obama'nın Ermeniler tarafından "soykırım" olarak anılan 1915 olaylarının 97'nci yıl dönümü dolayısıyla yaptığı açıklamalara tepki gösterdi. Dışişleri Bakanlığı'ndan yapılan yazılı açıklamada Obama'nın açıklamaları 'mesnetsiz bir yaklaşım' olarak değerlendirildi. İşte o açıklama: "ABD Başkanı Obama, 24 Nisan 2012 tarihinde yayınladığı mesajla, Türkler ile Ermeniler arasında ortak tarihlerinin acılı bölümüne ilişkin anlaşmazlıkta, bu sene de Ermeni görüşlerini yansıtan mesnetsiz bir yaklaşım ortaya koymuştur. Tarihi gerçekleri çarpıtan bu açıklamayı her bakımdan fevkalade sorunlu buluyor ve esefle karşılıyoruz.

İç siyaset kaygılarıyla yapılan ve tartışmalı tarihi olayları seçici bir adalet duygusuyla yorumlayan bu tür tek yanlı açıklamalar isabetsiz oldukları kadar, Türkiye ve Ermenistan ilişkilerinin normalleştirilmesini de zorlaştırmaktadır.

ABD gibi önemli bir müttefikimize düşen, Türk-Amerikan ilişkilerine de zarar veren bu tür bir yaklaşımla sorunu daha da derinleştirmek değil, çözüme yönelik yapıcı katkılar sunmak ve bu bağlamda ortak tarih araştırmasından kaçınan Ermeni tarafını daha gerçekçi ve uzlaşmacı olmaya cesaretlendirmektir.

I. Dünya Savaşı sırasında yaşanan acıların ortak olduğu ve döneme ilişkin hatıraların Türk halkı bakımından, en az Ermeniler için olduğu kadar hassasiyet taşıdığı da bilinmelidir. Tarihin yazımına yapılmaya çalışılan tüm önyargılı müdahalelere rağmen adil hafızaya ulaşma çabalarımızı sürdüreceğiz."