Türkiye artık Merkez ülke... Ankara’nın BRICS adımının yankıları sürüyor

Prof. Dr. Ferhat Pirinççi, Türkiye’nin artık tek bir yana bağlı olmadan, Ankara merkezli bir bakış açısı ortaya koyan politika izlediğini vurguladı.

YEŞİM ERASLAN ANKARA - Rusya-Ukrayna savaşı başta olmak üzere çevresindeki gelişmelere ilişkin sergilediği diplomasi trafiğiyle bölgesel bir güç olarak dikkat çeken Türkiye’nin BRICS adımının yankıları sürüyor.

Dışişleri Bakanı Hakan Fidan’ın önce Çin ardından da Rusya’ya yaptığı resmî ziyaret sadece Ankara-Pekin, Ankara-Moskova ilişkileri çerçevesinde değil, bölgesel ve küresel ölçekte ses getiren bir diplomatik hamle olarak yorumlandı. Ankara’nın yeni dünya düzeninde izlediği aktif politikayı ve BRICS’le iş birliği ihtimalini gazetemize değerlendiren Uludağ Üniversitesi Öğretim görevlisi Prof. Dr. Ferhat Pirinççi, Türkiye’nin artık tek bir yana bağlı olmadan, Ankara merkezli bir bakış açısı ortaya koyan politika izlediğini vurguladı. Türk dış ve güvenlik politikasında sonra dönemde sadece kendine özgü olma stratejisi geliştirildiğini ifade eden Pirinççi, tek taraflı kalıplaşmış ittifakların artık yetersiz kaldığını kaydetti.

“ÇEŞİTLİLİKTEN YANAYIZ”

BRICS ile iş birliğine gidilmesinin Gümrük Birliği’ne veya diğer ittifaklara doğrudan etki edecek bir husus bulunmadığına işaret eden Pirinççi “BRICS’i başlı başına etkili uluslararası örgüt olarak değerlendirmek için erken. Hem kendi içinde bir bütün hem de geleceği net değil. BRICS için üyelik veya gözlemci üyelik geliştirmesini dış politika açısından sapma olarak görmüyorum” dedi.

Pirinççi, AB’nin hantal yapısı ve konjonktür etkisi nedeniyle Gümrük Birliği Anlaşması'nın gözden geçirme sürecinin uzadığını belirtti. Avrupa’daki ticari partnerlerin elini çabuk tutması gerektiğini vurgulayan Pirinççi, şu tespitlerde bulundu: BRICS veya Gümrük Birliği, biri diğerinin yerine geçecek değil. Ekonomiyi katarak söylüyorum, dış politikamız pazar çeşitliliğinden yana. Doğu aksından batıya doğru, Avrupa’dan da doğuya doğru giden enerji de dahil olmak üzere bütün yolların ana merkezinde Türkiye var. Özellikle Orta Koridor ve Kalkınma Yolu Projeleriyle beraber değerlendirecek olursak, kritik önemimiz daha fazla artıyor. Burada Gümrük Birliği’nden ve BRICS’ten daha önemli bir boyut var. Türk dış, güvenlik ve ekonomik politikalarının boyutunu ilgilendiren. Olaylara daha geniş bir perspektiften yaklaşmamız gerekiyor.

“SİSTEM DÖNÜŞÜYOR”

Fidan’ın Pekin ve Moskova temaslarının bu bağlamda değerlendirilmesi gerektiğinin altını çizen Pirinççi, şunları kaydetti: Ben Türkiye’nin BRICS bünyesinde olmasının Türk dış politikasında köklü bir değişime yol açmayacağını düşünüyorum. Biz buna ‘hacking’ diyoruz. Birçok ülke bunu yapıyor. Yani tek bir kalıpla, tek bir standartla, tek bir patentle tanımlanamıyor. Eskiden atılan bir adım üzerine ‘Türkiye doğu eksenine kaydı, batı ekseninden uzaklaşıyor veya Avrasyalı oldu’ gibi tanımlamalar yapılırdı ancak artık bu anlamsız ve yetersiz.