Türkiye - Etiyopya ilişkileri, dün ve bugün

Etiyopya ile ilk diplomatik temaslarımız 1896 yılında Sultan II. Abdülhamid ve İmparator II. Menelik dönemlerinde heyet teatisi ile başlamıştır.

Osmanlı Devleti'nin 1912 yılında Harar'da açtığı Konsolosluğun ardından, Sahra-Altı Afrika'daki ilk yerleşik Büyükelçiliğimiz 1926 yılında Addis Ababa'da tesis edilmiştir. Etiyopya tarafı ülkemizde 1933 yılında açtığı Büyükelçiliğini 1984 yılında Komünist Derg rejimi sırasında kapatmış, 21 Nisan 2006 tarihinde yeniden açmıştır.
SULTAN II. ABDULHAMID SONRASI İLK ADIM
Türk hükümetinin 2005'i Afrika yılı ilan etmesinin ardından Cumhurbaşkanı Erdoğan (o dönem Başbakan) Etiyopya'yı iki kez ziyaret etmesi, THY'nin 2006 Nisan ayında Addis Ababa seferlerini başlatması ve bu uçuşların 2009 Mart ayından itibaren haftada yedi güne çıkarılması, Türk İşbirliği ve Koordinasyon Ajansı Başkanlığı'nın (TİKA) Afrika'daki ilk ofisini 2005 yılında Addis Ababa'da açması, çeşitli düzeylerde gerçekleştirilen karşılıklı ziyaretler ve Türkiye'den Etiyopya'ya yönelik yardım programlarının artarak sürmesi ilişkilerin gelişmesinde önemli adımlar teşkil etti.
TİCARİ İLİŞKİLER
2003 yılında Etiyopya'da yatırım yapan Türk firması sayısı sadece 1, istihdam edilen kişi sayısı 5 iken, bugün Etiyopya ile bir şekilde iş ilişkisi bulunan firma sayısı 340'lara ulaştı. Bu rakamın 100'den fazlasını 46 bin kişiye sağladığı istihdam ve yaklaşık 5 milyar ABD Doları tutarındaki projelendirilmiş yatırımları (bunun 2 milyara yakını hayata geçirildi) ile yatırımcılarımız oluşturmakta. Türk firmaları Etiyopya'daki en büyük özel sektör işvereni durumunda.
İki ülke arasında gelişen ilişkilerin bir diğer önemli göstergesi de, son yıllarda ticaret hacmimizde görülen hızlı büyümedir. 2000 yılında yaklaşık 27 milyon ABD Doları olan ticaret hacmimiz, 2005 yılında 140 milyon, 2012 yılında ise 441 milyon ABD Doları'na yükselmdi. 2013 yılında ülkemizden Etiyopya'ya 364,5 milyon ABD Doları ihracat gerçekleştirildi. İthalatımız ise 57 milyon ABD Doları'dır.
İTHALAT VE İHRACAT
Türkiye'den ithal edilen başlıca mallar, metal ve metal ürünleri, makine ve mekanik cihazlar, elektrikli ekipmanlar ve parçaları, ses kayıt cihazları, plastik ve plastik ürünler, kimyasal ürünler, yedek parçalar, tekstil ve hazır giyim ürünleri, hazır gıdalar, tütün ve tütün mamulleri, görsel cihazlar, müzik aletleri ve parçaları, saatler, ölçü kontrol aletleri, tıbbi cihazlar, ameliyat ekipmanları, bitkisel yağlar, kâğıt ve kâğıt ürünleri, taş, alçı, çimento, asbest, mika veya benzer malzemelerden eşyalar, ayakkabı, suni çiçek, ağaç ve ağaç ürünleri, mineral ürünler, deri ve deriden ürünler, çanta, valizler, kürk ve kürkten ürünler, değerli taşlar ve metaller, kaplanmış eşyalar, imitasyon takılardır.
Etiyopya'dan ithal ettiğimiz başlıca ürünler ise, bitkisel (susam, yağlı tohumlar) ve hayvansal ürünler, deri ve deriden ürünler, tekstil ve hazır giyim, kâğıt ve plastik ürünlerdir. (Dışişleri Bakanlığı kaynaklarından yararlanılmıştır.)