İnsafsızlar gıdayı ‘oyun’ aracı yaptı

Patates, üretim merkezleri olan Ödemiş ve Niğde'de 2,5-3 liraya fırlayınca perakende fiyatı 6-7 lirayı buldu. İthalatın kesilmesi ise et fiyatlarında kiloda 8 liraya varan artışlara sebep oldu...

EKONOMİ SERVİSİ

Bütün Türkiye virüsün daha az kişiye bulaşması ve kayıpları en aza indirmek için büyük bir güç birliği yaparken fırsatçılara gün doğdu. Koronavirüsün dünyada yayılmaya başladığı günlerde ilk ‘fırsatçı’ hareketi dezenfektan, kolonya, maske, eldiven, temizlik maddesi gibi ürünlerde başladı. Virüsün Türkiye’ye gelmesiyle birlikte bu ürünler 10-15 kat fiyat artışına uğradı. Bu ürünlerde fırsatçılık yapana Ticaret Bakanlığı ani baskınlar yaptı, cezalar verdi ama artan fiyatlar geri çekilmedi.
Şimdi ise çeşitli gıda maddelerinde fırsatçılık amaçlı fiyat artışları başladı. Özellikle saklama imkânı bulunan ürünlerde piyasaya mal vermeyerek fahiş zamma sebep olanlar yüzünden patates Ödemiş ve Niğde’de katlandı. Niğde’de kar yağdığı için toprak altında daha uzun süre saklama imkânı bulan fırsatçılar, piyasaya ürün vermedi, toptan fiyat üç lirayı geçti. Ödemiş’te ise toptan fiyat 2,5 lira olunca perakendede beş liraya kadar yükseldi. Perakendeciler “Toptancının elinde ürün var ama piyasaya az çıkarıyor. Biz de onlar kaça satarsa üzerine kâr koyup satmak zorundayız ama tüketiciyle biz karşılaştığımız için hesabı bize soruyorlar” diyor. Bu dönemde et yüzde 20 zamlandı, domates dörtte bir fiyatına satılmaya başlandı.

FIRSATÇILARIN CANINI YAKACAĞIZ
Rekabet Kurumu Başkanı Birol Küle, salgını fırsat bilerek usulsüz iş yapan fırsatçıların gözünün yaşına bakmayacaklarını söyledi. Küle “En ağır cezaları verip, bu kişi ve teşebbüsleri kamuoyuna ilandan imtina etmeyeceğiz. Yapacağımız haftalık kurul toplantımızda (yarın) yaş meyve sebze fiyatlarıyla ilgili soruşturmamızı görüşüp karara bağlayacağız” ifadelerini kullandı. Piyasada suistimaller bulunduğunu, başta gıda piyasında olmak üzere “Nasıl olsa alacaklar” mantığıyla fahiş zam yapanlar olduğunu söyleyen Küle “Ne oldu? Serada ürün mü azaldı, akaryakıt fiyatı mı arttı? Hiçbiri değil. Yapay kıtlık algısı yayarak fiyat artırıyorlar. Bu cezalar, krizin şiddetiyle doğru orantılı olacak. Bunu bilsinler” diye konuştu.

DOMATES BİR LİRAYA DÜŞTÜ
Geçtiğimiz aylarda halde kilosu dört lirayı bulan domates de koronavirüs salgınından etkilendi. Üretim merkezlerinden Mersin’in Erdemli ilçesinde domatesin hal fiyatı bir liraya kadar düştü. Açık ve örtülü olmak üzere 50 bin dönümde domates ekili olan Erdemli, yıllık ortalama 325 bin ton domates üretiyor.

KESİM AZALDI, ET FİYATI YÜZDE 20 ARTTI
Koronavirüsün Türkiye’de de görülmesiyle et fiyatları yüzde 20 zamlandı. Et ithalatı durup iç piyasada da kesimler azalınca fiyat yükselişi gerçekleşti. Toptan fiyatlar artınca, kasaplarda ve perakende zincirlerde kiloda sekiz liraya varan artışlar görüldü. 42 liralık kuşbaşı et 50 liraya yükselirken, kemiksiz kuzu eti 70 lirayı buldu. 36-38 liralık kasaplık köfte fiyatı 45 lira oldu.