Merkez Bankası raporu çıktı! İşte giyimden gıdaya enflasyonda son gelişmeler

Merkez Bankası Şubat Ayı Fiyat Gelişmeleri Raporu çıktı. Buna göre tüketici fiyatlarının aylık artışı bir önceki aya kıyasla yavaşladı. Giyimden gıdaya pek çok alanda yıllık enflasyon bir miktar gerileme kaydetti.

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), Şubat Ayı Fiyat Gelişmeleri Raporu'nu yayımladı. Rapora göre, yıllık enflasyon enerji grubunda bir miktar artarken diğer ana gruplarda geriledi. Aylık bazda temel mal fiyatları düşerken, hizmetler başta olmak üzere diğer ana gruplarda ise fiyat artışları ocak ayına kıyasla zayıfladı. Ancak hizmet grubu enflasyonu mallara göre yüksek seyrini sürdürüyor.

Gıda grubunda işlenmiş gıda fiyatları ocak ayındaki güçlü artışını şubat ayında korudu ve mevsim normallerinin aksine fiyatları gerileyen sebze kalemi ise gıda enflasyonunu sınırladı. Enerji grubu fiyat artışını, Son Kaynak Tedarik Tarifesi’ne (SKTT) geçişin etkisiyle yükselen elektrik fiyatları sürükledi. Temel mal grubunda dayanıklı mal ve diğer temel mallarda fiyatlar ılımlı bir şekilde yükselirken, giyim ve ayakkabı alt grubunda devam eden belirgin fiyat düşüşleri grup fiyatlarının gerilemesini beraberinde getirdi. Hizmet sektöründe fiyat artışı şubat ayında yavaşladı.

Rapora göre, SGK Sağlık Uygulamaları Tebliği (SUT) kapsamında, resmi sağlık hizmeti sunucularında ödenen muayene katılım payının yeniden düzenlenmesi hizmet grubu aylık enflasyonunun daha sınırlı gerçekleşmesinde önemli rol oynadı. Aylık fiyat artışı yüzde 2,02 ile önemli ölçüde zayıflayan diğer hizmetler alt grubunda, SUT muayene katılım payının yeniden düzenlenmesine istinaden fiyatları gerileyen sağlık hizmetleri belirleyici oldu. Bu gelişme şubat ayı tüketici enflasyonu üzerinde 0,29 puan aşağı yönlü etki oluşturdu.

ÜRETİCİ FİYATLARINDA GERİLEME KAYDEDİLDİ

Üretici fiyatları artışı bir önceki aya kıyasla zayıflarken, yıllık üretici enflasyonundaki gerileme eğilimi korundu. Bu görünüm altında, şubat ayında enflasyonun ana eğilimi yavaşladı. Rapora göre, B ve C endekslerinin yıllık değişim oranları sırasıyla 2,61 ve 2,44 puan azalarak yüzde 39,47 ve yüzde 40,21 olarak gerçekleşti. Yıllık tüketici enflasyonuna katkılar incelendiğinde; gıda, temel mal, hizmet, alkol-tütün-altın ve enerji gruplarının katkıları bir önceki aya kıyasla sırasıyla 1,33, 0,89, 0,78, 0,05 ve 0,02 puan azaldı.

Mevsimsellikten arındırılmış verilerle, tüketici fiyatlarının aylık artışı bir önceki aya kıyasla yavaşladı. Aylık artışlar bir önceki aya kıyasla B ve C göstergelerinde düşüş kaydetti. Fiyat artışları, işlenmiş gıdada sınırlı olmak üzere B endeksini oluşturan tüm gruplarda yavaşladı. TCMB bünyesinde takip edilen göstergeler, şubat ayında enflasyonun ana eğiliminde düşüşe işaret ederken, başta Medyan ve SATRIM olmak üzere dağılım bazlı göstergeler daha düşük değerler aldı.

Hizmet fiyat artışı şubat ayında yüzde 3,61 ile bir önceki aya kıyasla zayıfladı, grup yıllık enflasyonu 3,17 puan düşüşle yüzde 59,78 oldu. Buna göre, yıllık enflasyon ulaştırmada artarken diğer alt gruplarda geriledi. Aylık bazda, ulaştırma hizmetleri fiyatları yüzde 7,30 oranındaki yüksek artışı ile öne çıktı. Bu gelişmede ise şehir içi yolcu taşımacılığı etkili oldu. Öte yandan, hava yolu ile yolcu taşımacılığı fiyatlarında gözlenen düşüş alt grup enflasyonunu sınırladı.

FİYATLAR BİR BİR ANALİZ EDİLDİ

Özel okul ücret artışlarına istinaden eğitim hizmetlerinde yüksek fiyat artışları (yüzde 9,92) şubat ayında da gözlendi. Kira aylık enflasyonu yüzde 5,24 ile bir önceki aya kıyasla yavaşlarken, bu grupta yıllık enflasyon 3,43 puan azalışla yüzde 97,21’e geriledi. Haberleşme grubunda aylık fiyat artışı yüzde 3,66 ile önceki aya kıyasla güçlenirken, bu gelişmede cep telefonu görüşme ücretlerinin etkisi görüldü. Lokanta-otel grubu aylık enflasyonu hem yiyecek hem de konaklama hizmetleri kaynaklı olarak önceki aya kıyasla zayıfladı. Rapora göre, temel mal grubu yıllık enflasyonu 2,24 puanlık düşüşle yüzde 21,71 oranında gerçekleşti.

Yıllık enflasyon giyim ve ayakkabı grubunda belirgin olmak üzere tüm alt gruplarda geriledi. Bu dönemde, dayanıklı mal (altın hariç) fiyatları yüzde 1,11 ile ılımlı bir şekilde yükselirken, alt grup yıllık enflasyonu yüzde 19,59 seviyesinde gerçekleşti. Şubat ayında mobilya ile elektrikli ve elektriksiz ev aletleri fiyatlarındaki artışlar (sırasıyla yüzde 0,38 ve yüzde 0,39) önemli ölçüde yavaşlarken, otomobil fiyatları ise yüzde 1,57 oranında yükseldi.

Giyim ve ayakkabı grubu fiyatları yüzde 5,26 ile belirgin bir oranda gerilerken, alt grup yıllık enflasyonu 6,76 puan düşerek yüzde 20,07 oldu. Diğer temel mallar alt grubunda ise fiyatlar yüzde 1,26 oranında yükseldi. Enerji fiyatları şubat ayında yüzde 3,58 oranında artarken, grup yıllık enflasyonu 0,87 puan artarak yüzde 43,92 oldu. Bu gelişmede, Son Kaynak Tedarik Tarifesi (SKTT) düzenlemesi çerçevesinde yüksek tüketime sahip mesken abonelerindeki elektrik tarifesi ayarlaması neticesinde artan elektrik fiyatları (yüzde 10,70) etkili oldu. TL cinsi uluslararası enerji fiyatlarının etkisiyle, tüp gaz ve akaryakıt fiyatları sırasıyla aylık yüzde 6,74 ve 2,27 yükseldi. Ayrıca şebeke su fiyatları aylık yüzde 2,96 arttı.

İŞLENMEMİŞ VE İŞLENMİŞ GIDA ALT GRUPLARINDA GERİLEDİ

Şubat ayında, gıda ve alkolsüz içecekler grubu fiyatları yüzde 3,17 oranında yükselirken, bu grupta yıllık enflasyon 6,65 puan düşüşle yüzde 35,11 oranında gerçekleşti. Yıllık enflasyon, işlenmemiş ve işlenmiş gıda alt gruplarında sırasıyla 10,42 ve 3,37 puan geriledi. Aylık gıda enflasyonunda ana belirleyici işlenmiş gıda fiyat gelişmeleri (yüzde 4,70) oldu. Alt kalem bazında, ekmek ve tahıllar ile süt ve süt ürünlerindeki fiyat artışları şubat ayında da devam etti. İşlenmemiş gıda fiyatları ise ilgili ayda yüzde 1,40 ile ılımlı bir oranda yükseldi.

Bu gelişmede, mevsim normallerinin aksine gerileyen sebze fiyatları (yüzde -7,69) belirleyici oldu. Diğer taraftan, bu dönemde ramazan ayının da etkisiyle kırmızı et fiyatlarındaki artış (yüzde 5,14) güçlendi. Yurt içi üretici fiyatları şubat ayında yüzde 2,12 artarken, yıllık enflasyon 1,99 puan düşerek yüzde 25,21’e geriledi.

Bu dönemde ana sanayi grupları itibarıyla; dayanıklı, dayanıksız tüketim malı, ara malı ve sermaye malı gruplarındaki fiyat artışları sırasıyla yüzde 2,83, yüzde 2,41, yüzde 2,15 ve yüzde 2,04 olurken, enerji fiyatları yüzde 0,98 ile nispeten ılımlı bir artış kaydetti.