Merkez Bankası yüksek enflasyonun gerekçesini açıkladı: Kira, vergi ve enerjiye vurgu yaptı

Merkez Bankası yılın en yüksek seviyesine ulaşan Ağustos ayı enflasyonuna ilişkin gerekçeli değerlendirmesini paylaştı. TCMB, enflasyondaki artışa kira, vergi ve enerjide yaşanan değişimlerin etkili olduğuna vurgu yaptı.

Yaz aylarında taze sebze ve meyve fiyatlarıyla normal şartlarda düşmesi gereken enflasyon, enerji ve ulaştırma maliyetleriyle giderek yükseliyor. Türkiye İstatistik Kurumu tarafından dün açıklanan verilere göre Tüketici fiyat endeksi (TÜFE) yıllık yüzde 58,94, aylık yüzde 9,09 oldu. Enflasyon 2023 yılının zirvesine ulaşırken, Merkez Bankası yılın en yüksek seviyesini gören ağustos enflasyonuyla ilgili değerlendirmesini yayımladı.

TCMB Ağustos enflasyonunda vergi ve yönetilen fiyatlardaki ayarlamaların Temmuz ayından sarkan etkilerinin yanı sıra Türk lirasındaki değer kaybı ve ücret artışlarının gecikmeli etkileri ile küresel enerji fiyatlarındaki yükseliş sonucunda ana grupların tamamında yıllık enflasyonun yükseldiği ifade edildi.

VERGİ ETKİSİ VE FİYAT BASKISI BELİRLEYİCİ OLDU

TCMB değerlendirmesinde aylık bazda en yüksek artışın yüzde 14,23 ile enerji grubunda olduğuna dikkat çekilirken bu gelişmede önceki aydan sarkan vergi etkisinin yanı sıra dış fiyat baskılarının belirleyici olduğu vurgulandı.

Akaryakıt fiyat artışlarının ulaştırma hizmetleri fiyatlarına hızlı şekilde yansıdığını ifade eden TCMB grup aylık enflasyonunda yüzde 27,62 ile 2003 bazlı TÜFE kapsamında hesaplanan en yüksek artışın kaydedildiğini de söyledi.

"KİRADA YÜKSEK ARTIŞLAR GÖZLENDİ"

Gıda, asgari ücret ve kur gelişmelerine duyarlılığı yüksek hizmet kalemlerinin yanı sıra kirada yüksek artışlar gözlendiğini belirten TCMB temel mal grubu fiyatlarında özellikle Türk lirasındaki değer kaybının gecikmeli etkileriyle yükselişin sürdüğünü ifade etti.

Taze meyve ve sebze fiyatlarında ise TCMB olumsuz görünümün Ağustos ayında da devam ettiğini belirtirken işlenmiş gıda alt grubunda fiyat artışlarının da genele yayılarak güçlendiğini vurguladı.

Değerlendirmede üretici fiyatları ve çekirdek göstergelerle ilgili olarak da şu ifadeler kullanıldı. Üretici fiyatlarındaki artış eğilimi enerji grubunda daha belirgin olmak üzere sürmüş, son üç aylık dönemde tüketici fiyatları üzerinde üretici kaynaklı yukarı yönlü baskılar belirginleşti. Bu görünüm altında, mevsimsellikten arındırılmış verilerle aylık artış oranları B ve C göstergelerinde güçlü seyrini korumuş ve göstergelerin yıllık enflasyonları yükselmeye devam etti.

ENFLASYON YILIN ZİRVESİNİ GÖRDÜ

Türkiye İstatistik Kurumu'nun (TÜİK) açıkladığı verilere göre enflasyon Ağustos'ta aylık yüzde 9,09, yıllık yüzde 58,94 olarak tahminleri aşmıştı. Tüketici enflasyonunda harcama gruplarının geneline yayılan fiyat artışları görülmüştü.