Yeni seçime yeni baraj için ilk adımlar atıldı

AK Parti, yüzde 7'ye öncelik veriyor fakat yüzde 5'e de kapıyı kapatmıyor. CHP, barajın yüzde 5'e düşürülmesi; HDP tamamen kaldırılması için teklif sundu

Oğuzhan ŞAHİN ANKARA

Türkiye, koalisyon hesaplarının gölgesinde seçim barajını tekrar tartışıyor. Başbakan Davutoğlu, seçim barajının düşürülmesini muhtemel bir hükümet ortaklığı durumunda protokole yansıtmak istediklerini açıklamıştı. Bütün partilerle istişare edilerek bu adımın atılmasını isteyen Davutoğlu, "5 olur, 7 olur ama bütün partilerle olursa bir sonuç verir. Ben düşürülmesinden yanayım" demişti. AK Parti, barajın yüzde 7 olması görüşünde. Yüzde 5'lik oran için de kapı kapatılmıyor ancak hassasiyetler, muhtemel görüşmelerde dile getirilecek. Mevcut sistemde barajın tamamen kaldırılmasına sıcak bakılmıyor. "Daraltılmış bölge" sistemi olursa da yüzde 5'lik bir oranın ülke gerçeklerine daha uygun olduğu dile getiriliyor. Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın, Başbakan olduğu dönemde de bu teklifler kamuoyunun tartışmasına açılmıştı.
CHP ise barajın yüzde 5'e düşürülmesini istiyor. Bu yöndeki teklif, CHP İstanbul Milletvekili Akif Hamzaçebi öncülüğünde TBMM Başkanlığı'na verildi. HDP Grup Başkanvekilleri Pervin Buldan ve İdris Baluken de, seçim barajıyla ilgili tekliflerini Meclis'e sundu. HDP, Seçim Kanunu'nda değişiklikle, barajın tamamen kaldırılmasını istedi. MHP'nin, seçim barajının düşürülmesi yönünde Mecliste teklifi bulunmuyor. Hiçbir partinin barajın düşürülmesini veto etmemesi, bu konuda Meclis açılınca bir adım atılması ihtimalini güçlendirdi. Buna rağmen, seçim yasalarında yapılacak düzenlemenin bir yıl içinde yapılacak seçimlerde uygulanamaması sebebiyle, barajda yapılacak bir değişikliğin muhtemel bir erken seçimde geçerli olmama ihtimalı var. Ancak partiler anayasa değişikliği için anlaşırsa ilk seçime 'düşük baraj'la gidilebilecek. Rengini belli etmeyen MHP'nin destek vermemesi durumunda üç partinin milletvekili sayısı anayasa değişikliğine fazlasıyla yetiyor.
Türkiye'de seçim barajı ilk defa 1961 yılında uygulanmaya başlandı. O dönem "seçim çevresi barajlı temsili sistem" devreye girdi. 1980 darbesi sonrasında ise yüzde 10 ülke barajı uygulaması yürürlüğe konuldu.