Tasarruf

Küçük bir belediye tasarruf yapma kararı alsa hangi harcamalarını kısacak. Aklı başında uzmanlar götürseniz, masrafları kalem kalem elden geçirse her şeyin ucu ucuna olduğunu görür. Hangisini kısacaksınız. Araç masrafı bile görünmez. Yakıt masrafı sınırı aşmış olmaz. Yatırımlardan kısmanız lazım. İşte zurnanın "zırt sesi"ni çıkardığı nokta burası. Yatırımlardan kısmak kolay mı? Yapılması gereken asgari işler var. Bir işi yapmak ya da yaptırmak istediğiniz zaman o işe ayırdığınız paranın siz çok iyi niyetli olsanız da ancak dörtte biri yerine ulaşıyor. Eski devlet bakanlarından Tınaz Titiz bunu çok güzel formüle etmişti. Devletin satın aldığı mal ve hizmet için ödediği her 100 liranın; 25 lirası bozuk mal veya hizmete. 25 lirası lazım olmayan mal ve hizmete, 25 lirası rüşvete, 25 lirası yerine gidiyor demişti. Bu yapıda oran bu. İyi adamla, dürüst adamla, iyi niyetli kötü niyetli adamla aşılacak iş değil. 25 liralık iş yapmak istiyorsanız 75 lira bedel ödeyeceksiniz. Çok kafa yorarsanız belki 70-30 olur. 50-50 olduğu zaman düğün bayram yapın. Ben bu işe çok kafa yorup bir dönem şöyle bir fantezi geliştirmiştim. Denetim sevdasını bırakıp her kurumun bütçesini, o kurumun başındaki kişiye örtülü ödenek gibi hesapsız kitapsız harcama yetkisi verilirse fire yüzde 20''ye kadar düşebilir.

Sırasını bekleyen kadın "Türkiye''de politika benim düşündüğüm gibi yapılmıyor. Hiç unutmam geçen yıl Almanya''da kuaföre gitmiştim. Otururken scooter tipi bir motosikletle bir kadın geldi. Park etti, içeriye girdi, sırasını beklemeye başladı. Kadını tanıyordum ama çıkartamıyordum. Kuaföre "kim bu kadın?" dedim. Almanya Cumhurbaşkanı''nın eşi cevabını aldım. Türkiye''de aynı manzarayı düşünebiliyor musunuz. Alman annemden gelen mantalitemden dolayı bakış açım çok farklı. Benim kafamdakilerle Türkiye''de politika yapılması zor. Zaten yapılmıyor da." Aylin Kotil anlatıyor bu hatırayı. Bu mukayese hep yapılır ama bir politikacı eşinden duymak..hem de yeni bir örnek duymak etkiliyor insanı. Üstelik bizim bu kadar abartılı beklentilerimiz de yok. Kimsenin scooterla kuaföre gitmesini beklemiyoruz. Zaten öyle bir beklenti oluşsa o göstermelik tasarrufun bize maliyeti beldelerde bile tasarrufun bin katını geçer.