SIRF kovboy filmi gördü, telefonla konuştu, jet uçaklarına bindi, Viagra kullandı diye 20''nci yüzyılda yaşayanlar mı şanslı... Yoksa asıl şanslı olan, emsalsiz yıldızlara devirdaşlık eden 20''nci asrın kendisi mi?
Ben öyle derim.
20''nci Yüzyıl, asırlar ve dönemler içinde en talihli ve kısmetli olanıdır.
* * *
Bu yüzyıl:
Hayali cihan tutan mîmarlar, gün ışığını kıskandıran çılgın ressamlar, bin yılda bir gelen edipler, yazarlar, bestekârlar, sinemacılar ve devlet kurucusu kahramanlarla tanıştı.
Şanslı olan fânîler değil, o erişilmez karakterlerle büyüyen, sevinen, mutlu olan 20''nci Yüzyıl''dır.
* * *
Bir milyon kerre milyon yüreği güpürdeten Edith Piaf, sosyolojiyi altüst eden Bertrand Russel, sinemayı sinema kılan Spilberg, şiire inanılmaz boyutlar ekleyen Saint John Perse, Blaise Cendrars...
Veeee; Beatles grubu, Pablo Picasso, tiyatroda Richard Burton, Laurence Olivier...
Romanda Cengiz Aytmatov, Ernest Hemingway, John Steinbeck, Nicos Kazancakis...
Müzikte Rodrigo, Musorskiy, Ravel.
Bu kadro, sonraki ve daha sonraki asırları bile kıskandıracak kadar muhteşemdir.
* * *
Son asır onlarla aydınlanıp parladı, yenilendi. Hiç şüpheniz olmasın, aynı yıldızların ışığı daha nesiller boyu cihan şuurunu ışıldatıp duracak.
Öyle derim...
20''nci Yüzyıl, asırlar ve dönemler içinde en şanslı olanıdır. Çünki, onun yıllarında ve günlerinde buudlar üstü devler yaşamıştır.
* * *
Bize gelince...
Geçen 99 yılı hiç de boşa harcamış değiliz. Her vâdide ard arda dehâlar yetiştirdik.
Ahmet Haşim, Yahya Kemal, Necip Fazıl, Attilâ İlhan, Sedat Umran şiirleriyle...
İbrahim Çallı, Hikmet Onat, Turan Erol, Bedri Rahmi, Devrim Erbil, Abidin Dino, Süleyman Saim Tekcan resimleriyle...
Ahmet Hamdi Tanpınar, Peyami Safa, Reşat Nuri Güntekin, Necati Sepetçioğlu, Yaşar Kemal, Sevinç Çokum romanlarıyle...
Ömer Seyfeddin, Sait Faik, Orhan Kemal, Orhan Hançerlioğlu, Fedit Edgü, Sabahat Emir hikâyeleriyle...
İhap Hulûsi, Etem Çalışkan, Münif Fehim, Mengü Ertel, Yurdaer Altıntaş, Said Maden, Suat Yalaz, Sezgin Burak, Ayhan Başoğlu, Şahap Ayhan, Ratip Tahir, çizgi ve renkleriyle...
Sadeddin Kaynak, Selâhaddin Pınar, Münir Nureddin, Müzeyyen Senar, Zeki Müren, Selâhaddin İçli, Avni Anıl, ses ve besteleriyle hem bizim oldular hem de asrı bize dolu dolu armağan ettiler.
* * *
Nice dürüst lider, işadamı, ekonomist, sanatkâr, kumandan kazandık.
Evet efendim, bendeniz öyle derim.
Son yılına dayandığımız asır; içeride ayrı, dışarıda başka büyüdü. Şu geçen yüzyılı işte bu saydıklarım (ve elbet sayamadığım nice değer) emzirip doyurdu.
20''nci Asır gerçekten şanslı idi.
Ardı ardına çıkagelen âbide şahsiyetlerle yanyana büyüdü.
