Statüko partisi?

Takmışlar bir "merkez" partisine... Tartışıyorlar. Efendim, MHP merkez partisi oluyor! Öte yandan, ANAP lideri, altındaki halının çekildiğini hissedip, kızdı, ağır konuştu. MHP''ye çattı. MHP''yi "statükonun yönlendirdiği"... diye tenkit etti. O statüko malûm, tabiî, ne olduğu!.. İktidara gelince her parti, ANAP dahil, statükonun yönlendirmesine açık oluyor. Muhalefette iken hepsi "çevre"de, iktidar olunca "merkez"de... Ben zaten şu merkez parti lafından çok sıkıldım. Yüzyılı devirdik, 1950''lerde siyasi partilerin teorisini yazan Prof. Duverger''i aşamadık mı? Dön, dolaş, onun merkez parti tanımına sığın, imren, ona dönüşmeye çalış. Bırakınız, canım. Merkez almış başını, bırakmış ortayı, uçlara gitmiş. Sandık bunu göstermiş. Siz hâlâ merkez diyorsunuz. Yani, vatandaş/seçmen aşırılaşmış. Statüko, merkezdeyse eğer; vatandaş statükonun kendi sorunlarını çözmediği için ümit kesip sistemden, uca kaymış. Merkez, partiler tarafından temsil ediliyorsa eğer, vatandaş yine hayal kırıklığı ile onu merkezde -ortada- bırakarak, kıyıya, çevreye kaçmış. Merkez ile tanım liberal demokrasi ise, yurttaş bunun nimetini görmemiş, siftahını yapamamış. Bu ortamda, bir de devletin merkezi doldurması ile, bunalan vatandaşı ortaya kim çekecek? Hangi siyasal oluşum? ANAP, merkezden çevreye açılarak; MHP ise çevreden merkeze gelerek bunu yapmaya çalışıyor. ANAP, statükodan koparak, MHP ise statükoya katılarak bunu yapmaya çalışıyor.

Bakalım vatandaş kimin eteğine yapışacak? Onunla sürüklenecek... Sonra, anlamıyorum, merkez partisi ister statükocu, ister liberal tanımlarıyla, olsanız; ne yazar? Partilere, hükmetme, egemenliği kullanma erki kaldı mı Türkiye''de? Parti içi demokrasi yok deniyor. Dış politika, güvenlik zaten askerlere teslim. Bu şartlarda partinin tüzel, kolektif "kişiliği" var mıdır? Kaldı ki, merkez partisi hikâyesi ile kastedilen, uğraşılan, "kitle" partisi olmak. Olun. Olun. Olabilirseniz. Dünya değişiyor. Bir yanda ulusüstü, öte yanda ulusaltı kimlikler artıyor. O nedenlerle HADEP ve Fazilet oylarını arttırıyor. Ulusal, kitlesel sadakat merkezleri "fregmante" oluyor, parçalanıyor. Daralıyor. Daha "butik" temsil merkezleri oluşuyor. Bu eğilimler daha da artacak. Ve bu hâlde "kitle" partisi olacaksınız. Olamazsınız. Çağın akıntılarına aykırı. İşte, ikilem de burada... Evdeki bulgurdan olma ihtimâli de varit. Bence partiler, merkez tartışmasına takılmayıp, çağdaş eğilimleri iyi okuyup, onu temsile yönelik yeni araçlar ve siyasetler üretmeye çalışsınlar. Bırakın Duverger''i. Mezarında rahat uyusun. DİKKAT: Bugün TÜYAP Kitap Fuarı''nda AKSOY standında kitaplarımı imzalayacağım. Saat 14:00''te. Bekleriz efendim.