Dünyayı yöneten
garaj mezunları

GENÇ TÜRKİYE

HAZIRLAYAN: Fatih SELEK

20'SİNDE MİLYARDER

Teknolojiye yön verenler, 'memlekette okumak para etmiyor' diyenleri âdeta haklı çıkarıyor. 20'li yaşlarında kurdukları bilgisayar şirketleriyle milyar dolarlara hükmeden birçok ismin ortak özelliği var.

FİKİRDEN KAZANDILAR

Microsoft'un, Google'ın, Facebook'un, YouTube'nin, Dell'in, Apple'nin patronları ya üniversite terk, ya da garaj mezunu. Bir fikirle yola çıkan bu aykırı adamlar, 'akıl yaşta değil baştadır' sözünü hatırlatıyor.

Ahh, zenginlik!... Kim istemez ki bol parayı. Var mı aranızda elinin tersiyle geri çevirecek? Ama zengin değilseniz, çalışmaktan başka çareniz yok. Atalar teşhisi koymuş, "Gençlikte para kazan, kocalıkta kur kazan!"

İleri yaşlarda yaşanacak muhtemel maddi sıkıntıları en aza indirmek için ilk sağlam adımlar, gençlik çağlarında atılıyor. Ama bazıları var ki, daha 20'li yaşlarda, değil kendi hayatlarını; ülkelerini ihya edecek kadar para kazanıyor. Üstelik de sıfırdan başlayarak. Hayatı kurmak için Türkiye'de tek adres, "üniversite" gösteriliyor. Onlar ise üniversite, değil garajdan mezun.

KAPANMAYAN PENCERE

Forbes'in en zenginler listesinin başını tam 17 yıldır Bill Gates çekiyor. Onun bu başarısı tabii tesüdüfi değil. Gates daha 13'ünde program yazma işine girer. Harvard'da hukuk okumaya karar verdiğinde bile aklı fikri bilgisayardadır. 3. sınıftayken, çocukluk arkadaşı Paul Allen'la birlikte Microsoft'u kurar. Paul da Washington Eyalet Üniversitesi'ni yarıda bırakır. Microsoft'un amacı, yazılım teknolojisini ilerletmektir. Nitekim hedefe çabuk ulaşırlar. Microsoft'un kısa zamanda tasarladığı MS-DOS 80'li yıllarda dünya çapında satış rekorları kırar. Windows işletim sistemi ve MSN Messenger derken şirket alır başını yürür. İnternetin gelecekte üniversitenin yerini alacağını söyleyen Gates'in kişisel serveti 54 milyar dolar.

ISIRILMIŞ ELMA GÖNÜL ALMA

Apple'nin patronu Steve Jobs da bilgisayar sanayisinin önderlerinden. Jobs, kurucu ortağı Steve Wozniak'la birlikte ilk kişisel bilgisayarı tasarladığında daha 20'li yaşlarındadır. Steve, Apple bilgisayarlarını ilk önce yatak odasında, burası küçük gelmeye başlayınca evlerinin garajında üretmeye başlar. O da diğer teknoloji çılgınları gibi üniversiteyi yarıda bırakır. Apple büyüyünce, istifa ederek ayrılır ve kendi şirketi olan NeXT'i kurar. Ama ortağı bunu satın alarak Steve'in geri dönmesini sağlar. Pixar şirketiyle animasyon dünyasına dalan Steve Jobs'un kurduğu Apple; iPod, iMac, iPhone, MacBook gibi ürünlerle çığır açtı. Jobs, 6.1 milyar dolarlık servetiyle en zenginler listesinde 42. sırada.

BİR YIL İÇİNDE 1.6 MİLYAR DOLAR PARA KAZANDILAR

Dünyanın en büyük video paylaşım sitesi YouTube de garajda doğan buluşlardan... Steve Chen ve Chad Hurley isimli iki gencin 2005 yılınde kurduğu sitenin kuruluş hikayesi Facebook'a benziyor. Steve ve Chad, garaj ofislerinde bir ev partisinde çektikleri fotoğrafları ve video dosyalarını arkadaşlarıyla paylaşmak ister. Ama dosyalar emaille gidecek kadar küçük olmadığı için site kurup yayınlamaya karar verirler. Bu durum onlara yeni bir fikrin kapısını aralar. "Herkes çektiği videoları, yapacağımız sitede yayınlayabilir" derler ve çalışmaya başlarlar. Kısa sürede dünyanın en popüer sitelerinden biri haline gelen YouTube, bir yıl sonra 1.6 milyar dolara Google'a satılır. 27 ve 28 yaşındaki iki gencin bulduğu YouTube'nin 100 milyondan fazla kullanıcısı var ve bir günde izlenen video sayısı 2 milyarın üstünde... Partideki çektiklerini yayınlayarak yola çıkan gençler, şimdi parti yapıyor...

EN ZENGİNİ MARK

350 milyon insanı bir sosyal iletişim ağında toplayan Facebook'un 26 yaşındaki kurucusu Mark Zuckerberg, dünyanın 35. zengini. Genç Amerikalı, servetini bir yılda tam tamına yüzde 245 artırarak, 6.4 milyar dolara çıkarmış.

Bu sıra dışı gencin, teknogirişimcilik serüveni daha 10 yaşlarındayken başlar. Bilgisayarın kurdu olduğu 'tıfıl' çağlarında, Synapse adlı bir internet radyo yazılımı geliştirir. Synapse ile ilgili haberler yayılınca American Online ve Microsoft iş teklifinde bulunur. Ancak o bu iki cazip iş teklifini reddederek "üniversite okuyacağım" der. Başarılı notlarıyla Harvard'a kapak atar. Ama burada da eli boş durmaz. Okulun en güzel ve en yakışıklı öğrencilerini seçmek için bir internet sitesi kurar. Harvard'da okuyan bütün öğrencileri buraya üye eder. Üniversitenin sitesini hackerleyerek veri tabanına girip herkesin fotoğrafını temin eder. Tabii bu durum ortaya çıkınca okulu bırakmak zorunda kalır. Bu cin fikirli çocuk pes etmez ve aynı mantıkla üye oluşturan o ünlü Facebook sitesini kurar. Birbuçuk senede ABD'nin en büyük arkadaşlık sitelerinden biri haline gelen Facebook'un kullanıcı sayısı 6 yılda 350 milyon kişiye ulaşır. Şimdi siz siteye giriyorsunuz, o oturduğu yerden kazanıyor.

SİTE KURDULAR İÇİNE DÜNYAYI SIĞDIRDILAR

Dünya arama devi Google'ın kurucuları iki çılgın üniversiteli. Larry Page ve Sergey Brin, Stanford Üniversitesi'nde doktora yaparken, çalışmaları bırakıp, arama motoru kurmaya karar verir. Bir süre beyin fırtınası yaptıktan sonra, 1'i izleyen 100 sıfır ile temsil edilen matematik terimi "googol" üzerinde yapılan bir kelime oyunuyla Google adında karar kılarlar. Bu terimin kullanılması, web'de neredeyse sınırsız miktarda bilgiyi düzenleme misyonlarını yansıtmaktadır. İlk Google yatırımcısı Sun'ın kurucu ortaklarından Andy Bechtolsheim henüz varolmayan bir kuruluş için 100 bin dolar tutarında bir çek imzalar. Çeki kapan gençlerin çalışma alanı bir garaj olur. Hızla büyüyen şirket garaj ofisinin dışına çıkar ve bütün dünyayı içine alan bir ağa dönüşür. Daha 24 yaşında büyük başarılara imza atan ikili, dünyanın en zenginleri arasında 11. sırada. Google'nin serveti ise 15 milyar dolar.

19'UNDA PATRON OLDU TEKNOLOJİ DELL'İSİ

Michael Dell, teknolojiye çok meraklıdır. Bilgisayarı söküp takmaya bayılır. Ama anne ve babası onu farklı bir alana yönlendirmeye çalışır, Texas Üniversitesi tıp fakültesine yazdırır. Ama o, kampüsteki odasını çok geçmeden bir bilgisayar atölyesine çevirir. 19 yaşındayken Dell'i kurar. satıcı lisansı alıp, ihalelere girmeye başlar. Doğrudan satış yöntemiyle kısa sürede büyür. Tabii okulu yarıda bırakır. Bugün 45 yaşında olan Dell, 14 milyar dolarlık kişisel servetiyle dünyanın en zengin 15. kişisi.