Apple ve Samsung’a düşük tamir notu: Telefonlarda Motorola, bilgisayarlarda Asus öne çıktı

PIRG Education Fund’ın 2026 tamir edilebilirlik raporunda Apple ve Samsung sınıfta kaldı. Değerlendirme, cihazların sökülme kolaylığının yanında parça, belge ve yazılım desteğini, ayrıca şirketlerin tamir hakkına yaklaşımını da kapsıyor.

Kaydet

Telefon ve bilgisayarların performansı kadar, arızalandıklarında ne ölçüde onarılabildiği de önem taşıyor. ABD merkezli tüketici kuruluşu PIRG Education Fund’ın “Failing the Fix 2026” raporu, büyük üreticilerin bu alandaki karnesini ortaya koydu. Raporda, ocak ayında satışta bulunan ürünler üzerinden toplam 105 cihaz değerlendirildi.

İncelenen dört telefon markası arasında Motorola B+ ile ilk sırada yer aldı. Google C- alırken Samsung D, Apple ise D- notuyla son iki sırayı paylaştı.

Dizüstü bilgisayarlarda Asus B+ ile lider, Acer B ile ikinci oldu. HP, Dell, Samsung ve Microsoft B- seviyesinde sıralandı. Lenovo C, Apple ise C- aldı.

Telefonlarda bu yıl Avrupa Birliği’nin EPREL sistemi kullanılırken, bilgisayarlarda Fransa’nın tamir edilebilirlik endeksi kullanıldı.

Apple ve Samsung’a düşük tamir notu: Telefonlarda Motorola, bilgisayarlarda Asus öne çıktı

CİHAZIN SADECE AÇILMASI YETMİYOR

Tamir edilebilirlik, cihazın yalnızca açılabilmesinden daha geniş bir konu. Avrupa’daki değerlendirmede bataryaya veya ekrana ulaşmak için gereken işlemler, kullanılan bağlantı elemanları, gerekli aletler, yedek parçalara erişim, yazılım desteği ve onarım belgeleri dikkate alınıyor. Örneğin değiştirilebilen bir bataryaya ulaşmanın çok sayıda işlem gerektirmesi, tamiri hem zorlaştırabiliyor hem de daha fazla uzmanlık gerektirebiliyor.

Değerlendirmede, yoğun yapıştırıcı kullanımı ve özel alet gerektiren bağlantılar onarımı güçleştiren unsurlar arasında gösteriliyor. Bununla birlikte üreticilerin attığı adımlar da bulunuyor. Samsung, 2022’de başlattığı kendi kendine onarım programını genişletirken Apple da belirli modellerde kullanılmış orijinal parçaların yeniden kullanılmasını kolaylaştıran değişiklikler yaptı.

Apple tarafında yazılım ve hesap bağlantıları, parça değişiminin önemli bir bölümünü oluşturuyor. Şirketin destek belgesine göre başka bir Apple hesabına bağlı kullanılmış batarya, ekran veya kamera gibi parçalar Etkinleştirme Kilidi ile korunabiliyor. Parçanın başka bir uyumlu cihazda yapılandırılması için bu kilidin kaldırılması gerekiyor.

Apple, kilitli bir parçanın bazı durumlarda kullanılabileceğini ancak yapılandırma tamamlanmadığında beklendiği gibi çalışmayabileceğini belirtiyor. Böyle bir parçanın garanti ve AppleCare kapsamında servis alması da mümkün olmayabiliyor. Bu durum, fiziksel olarak sağlam bir bileşenin yeniden kullanımında yazılım koşullarının da belirleyici olduğunu gösteriyor.

AB'DE YENİ KURALLAR YÜRÜRLÜKTE

Avrupa Birliği, tamir edilebilirliği satın alma aşamasında görünür hâle getirmek için 20 Haziran 2025’te yeni kuralları uygulamaya başladı. Kapsamdaki akıllı telefon ve tabletlerin etiketlerinde A’dan E’ye uzanan tamir edilebilirlik sınıfı, batarya ömrü ve dayanıklılık bilgileri bulunuyor.

Yeni kurallar, bataryaların en az 800 şarj döngüsünden sonra başlangıç kapasitesinin yüzde 80’ini korumasını da öngörüyor. Temel yedek parçaların modelin AB’deki satışı sona erdikten sonra en az yedi yıl sağlanması ve profesyonel tamircilerin gerekli yazılım araçlarına erişebilmesi isteniyor. Tüketiciler, ilgili ürünün etiketini ve bilgi formunu EPREL veri tabanından inceleyebiliyor.

BAKMADAN GEÇME