Bilimkurgu filmleri gerçek mi oluyor? Kuantum araştırmacısı ışınlanmayı bulduğunu açıkladı

İngiltere’de bir araştırmacı, ışınlanmanın farklı bir biçimini bulduğunu iddia etti. Kuantum araştırmacısı, solucan delikleriyle yeni bir teorik çerçeve ve hesaplama şeması oluşturduğunu söylüyor.

Bristol Üniversitesi Kuantum Mühendisliği Teknolojisi Laboratuarlarında fahri araştırma görevlisi ve DotQuantum girişiminin kurucu ortağı Dr. Hatim Salih, solucan delikleriyle ilgili yeni bir teorik çerçeve ve hesaplama şeması oluşturduğunu, bu şema sayesinde laboratuvar ortamında bir solucan deliği inşa etmenin mümkün olabileceğini ileri sürdü.

Peki, 'solucan delikleri' ne demektir? İlk önce bu sorunun cevabını açıklayalım. ‘Solucan delikleri’ uzay-zamandaki farklı noktaları birbirine bağlayan varsayımsal yapılardır. Bilimkurguda bu deliklerden geçenlerin uzayın çok uzak noktaları arasında göz açıp kapayıncaya kadar seyahat ettiği varsayılıyor. Yani ışınlandığı düşünülüyor. Üstelik bazı fizikçiler, bu solucan deliklerinden yapay olarak üretmenin mümkün olduğunu iddia ediyor. Ancak şimdiye kadar bu yapıların fiziksel varlıkları doğrulanmadı.

KARŞI AKTARIM VE IŞINLANMA AYNI ŞEY Mİ?

Dr. Salih, ‘karşı aktarım’ (counterportation) adını verdiği yeni çerçeveyle, uzayda varlığı doğrulanabilir bir köprü kuracak solucan deliğini laboratuvarda inşa etmenin mümkün olduğunu ileri sürüyor. Quantum Science and Technology adlı bilimsel dergide yayımlanan makalede Salih, küçük bir nesnenin herhangi bir parçacık geçişi olmaksızın uzayda yeniden oluşturulabileceğini belirtiyor.

Peki, bu ışınlanma anlamına mı geliyor? Karşı aktarım fikri, tıpkı ışınlanma gibi kuantum hesaplamaya ve kuantum dolanıklık ilkesine dayanıyor. Kuantum fiziğinin önemli bir bileşeni olan dolanıklık, iki ya da daha fazla parçacığın ilginç bir etkileşime girmesiyle oluşuyor. Bu etkileşim sayesinde bir parçacıkta gerçekleşen değişimler, diğerini de etkiliyor. Dolanık parçacıklar, uzak mesafelerde olsalar bile birbirini etkilemeye devam ediyor.

Kuantum ışınlamada da aslında bir parçacığın kuantum durumu (parçacığın dalga halinde mi yoksa parçacık halinde mi olduğu bilgisi), başka bir konumda önceden var olan dolanık parçacığa aktarılmış oluyor. Bu nedenle, bilim insanlarının bugün üzerinde çalıştığı ışınlanma teknolojisi, üzerine kodlanacak kuantum bilgisi için tüm temel bileşenlerin, yani iki uçta da bir nevi alıcı ve vericinin var olmasını gerektiriyor.

Bu tür bir teknoloji, gelecekte, kuantum bilgisayarların veya sensörlerin birbirine bağlı olduğu ve kuantum bilgilerini paylaştığı son derece hızlı ve güvenli bir internetin önünü açabilir.

Öte yandan, Dr. Salih'in önerdiği karşı aktarım yöntemi, bilimkurgudaki ışınlanma fikrine benziyor. Bu yeni kuantum hesaplama tekniği, ilgili nesneyi 'herhangi bir parçacık geçişi olmadan' farklı bir noktada yeniden oluşturabiliyor. Şimdi Dr. Salih'in hedefi, laboratuvarda fiziksel olarak böyle bir solucan deliği inşa etmek.

(Independent Türkçe)