Ekonomide dev adımlar atıldı! Zorlu günler geride kaldı, işte o rakamlar

Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, sanayi hariç diğer tüm sektörlerde büyümenin devam ettiğini söyledi. Şimşek “Kırılganlıkların önemli ölçüde azaltıldığı zorlu bir dönemi geride bıraktık. Öncü göstergeler yılın 3. çeyreğinde büyümede dengelenmenin sürdüğüne işaret ediyor. 2024 yılında iç talebin daha az katkı verdiği dengeli bir büyüme öngörüyoruz” dedi...

Türkiye ekonomisi sıkılaştırma politikalarının etkisiyle hız kesti. Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) ikinci çeyrek verilerine göre büyüme ikinci çeyrekte yüzde 2,5 ile beklentilerin altında kaldı. Bir önceki çeyrekte yıllık büyüme yüzde 5,3 olarak kaydedilmişti. Üretim yöntemiyle GSYH tahmini de geçen yılın aynı çeyreğine göre yüzde 78,6 artarak 9 trilyon 949 milyar 792 milyon liraya ulaştı.
Yılın ikinci çeyreğindeki yavaşlamaya rağmen yine en yüksek katkı tüketim tarafından geldi. Hanehalkı tüketimi yüzde 2,5’lik büyümeye 1,3 puan katkı verdi. Net ihracat da bu dönemde 1,3 puan katkı sundu. Kamu harcamaları ve yatırımların katkısı 0,1’er puanla sınırlı kalırken, stoklar büyümeden 0,2 puan sildi. Sanayi tarafında ise yüzde 1,8 daralma ile 2022 yılının dördüncü çeyreğinden bu yana en kötü performans görüldü. Hizmetler tarafı ise yüzde 2,9 büyüme kaydetse de pandemi döneminden bu yana en yavaş büyüme olarak kayıtlara geçti.

Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, yılın ilk yarısında büyümenin yüzde 3,8 olarak gerçekleştiğine dikkat çekerek, ekonominin yüzde 23’ünü oluşturan sanayi sektörünün daraldığını, sanayi hariç diğer tüm sektörlerde büyümenin devam ettiğini söyledi.

ŞİMŞEK: KIRILGAN VE ZORLU BİR DÖNEMİ GERİDE BIRAKTIK

Ekonomide dengelenmenin sürdüğünü ve iç talebin büyümeye verdiği katkının 1,2 puana gerilediğini, net dış talebin pozitif katkısının ise 1,3 puan olduğunu aktaran Şimşek, şu değerlendirmede bulundu: İşsizlik oranının yüzde 8,8 ile yatay seyrettiği ikinci çeyrekte istihdam geçen yılın aynı dönemine göre 1,2 milyon kişi, bir önceki çeyreğe göre 205 bin kişi arttı. Öncü göstergeler yılın üçüncü çeyreğinde büyümede dengelenmenin sürdüğüne işaret ediyor. 2024 yıl genelinde iç talebin büyümeye daha az katkı verdiği dengeli bir büyüme kompozisyonu öngörüyoruz. Öngörülebilir ve uluslararası normlara uygun politikalarımız ekonomimizi güçlendiriyor. Büyümede dengelenme başladı, cari açık daraldı, risk primi azaldı, dış kaynak girişleri arttı, rezervler iyileşti ve dezenflasyon sürecine girdik. Kırılganlıkları önemli ölçüde azalttığımız zorlu bir dönemi geride bıraktık. Güçlenen makro finansal istikrarımızın ve daha destekleyici olması öngörülen küresel şartların dezenflasyonun büyüme üzerindeki kısa vadeli etkilerini sınırlamasını bekliyoruz.

Yakın zamanda 2025-2027 dönemi Orta Vadeli Program’ın (OVP) duyurusunu yapacaklarını belirten Bakan Şimşek, şunları kaydetti: İyileşen güven ve istikrar ortamını pekiştirmek ve program hedeflerimize ulaşmak için adımlarımızı kararlılıkla atmaya devam edeceğiz. Öncelikli amacımız olan kalıcı fiyat istikrarını sağlayarak sürdürülebilir büyümenin zeminini sağlamlaştıracak, katma değerli üretimi, istihdamı, yatırımı ve ihracatı destekleyerek büyümenin potansiyelini ve vatandaşlarımızın refahını artıracağız.”

EKONOMİ 1,2 TRİLYON DOLARI AŞTI

Üretim yöntemiyle Gayrisafi Yurt İçi Hasıla tahmini, 2024 yılının ikinci çeyreğinde cari fiyatlarla bir önceki yılın aynı çeyreğine göre yüzde 78,6 artarak 9 trilyon 949 milyar 792 milyon TL oldu. GSYH’nin ikinci çeyrek değeri cari fiyatlarla ABD doları bazında 308 milyar 158 milyon olarak gerçekleşti. Yıllıklandırılmış olarak bakıldığında ise ekonominin 1,2 trilyon doları aştığı görüldü.

İHRACATA DAYALI BÜYÜME İÇİN KUR DENGESİ ÖNEMLİ

İstanbul Ticaret Odası (İTO) Başkanı Şekib Avdagiç de ikinci çeyrekte net ihracatın büyümeye 1,3 puanla pozitif katkı vermesini olumlu bulduklarını belirtti. Avdagiç “İhracata dayalı büyüme trendinin sağlıklı şekilde devam etmesi için en ivedi beklentimiz, kur ve enflasyon arasında zayıflayan korelasyonun sağlanmasıdır. Ayrıca önümüzdeki süreçte, KOBİ’lerin TL kredilere erişim kısıtlarının gevşetilmesi, yeni yatırımlara hız kazandıracak selektif kredi politikaları reel sektörün öncelikli ihtiyacıdır” uyarılarında bulundu. Avdagiç, dezenflasyon programını desteklediklerini kaydederek “Bunun bir sonucu olarak ‘kontrollü soğuma’ sürecinde üretim ve istihdam hedeflerinin de aynı hassasiyetle gözetilmesi gerektiğine inanıyoruz. Yatırımlar kalemindeki ivme kaybı ve özellikle makina ve teçhizat yatırımları dikkatle takip edilmeli. Türkiye büyüme dinamiklerinden feragat etmemeli. Yeni OVP’de KOBİ’lerin yeni yatırımları ve ihracatımız için tedbirler alınmasını bekliyoruz” diye konuştu.