Birleşmiş Milletler'in daimi üyeleri arasında ABD, Çin, İngiltere, Fransa ve Rusya bulunuyor

Birleşmiş Milletler Konseyi yapısında yer alan ülkeler büyük bir merak konusu. BM daimi üyeleri, uluslararası siyasette ve BM'nin işleyişinde büyük bir etkiye sahip. Amerika Birleşik Devletleri, Birleşik Krallık, Fransa, Rusya ve Çin'den oluşan BM daimi üyeleri ise sahip oldukları veto hakkı ile BM kararlarında belirleyici bir rol oynuyor.

Birleşmiş Milletler (BM), dünya barışını ve güvenliğini sağlama, insan haklarını koruma ve sürdürülebilir kalkınmayı teşvik etme amacıyla 1945 yılında kurulmuş, uluslararası işbirliğini güçlendiren en önemli küresel kuruluşlardan biridir.

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın BM’ye daimi üyelik ile ilgili yaptığı açıklama, BM’nin yapısı ve üyelik sistemi hakkındaki soruları yeniden gündeme taşıdı.

Erdoğan, Türkiye’nin BM Güvenlik Konseyi'nde daimi üyelik hedefinde olduğunu ancak şu ana kadar bu konuda bir gelişme yaşanmadığını belirtti.

---

BM DAİMİ ÜYELERİ HANGİ ÜLKELERDEN OLUŞUYOR?

Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi’nde daimi üyelik statüsü, bu ülkelerin dünya üzerindeki politik ve ekonomik etkileri ile belirlenmiştir. BM’nin beş daimi üyesi, küresel barış ve güvenliğin korunmasında kilit rol oynayan ülkelerden oluşur. BM daimi üyesi beş ülke ise;

Amerika Birleşik Devletleri
Birleşik Krallık
Fransa
Rusya
Çin

Bu beş ülkenin en önemli avantajı, Güvenlik Konseyi kararlarında sahip oldukları veto hakkıdır. Güvenlik Konseyi’nin herhangi bir konuda karar alabilmesi için en az dokuz üyenin onay vermesi gerekir, ancak daimi üyelerden birinin veto hakkını kullanması durumunda karar geçersiz sayılır.

---

BM GEÇİCİ ÜYELİK SİSTEMİ NASIL İŞLİYOR?

BM Güvenlik Konseyi’nin toplamda 15 üyesi bulunur; beş daimi üyenin yanı sıra, 10 geçici üye de bu konseyde görev alıyor.

Geçici üyelikler, iki yıllık dönemler için seçiliyor ve bu üyeler, BM Genel Kurulu tarafından seçilirken bölgesel dengenin gözetilmesine özen gösteriliyor. Her yıl geçici üyelerden beşi yenilenir, böylece her yılın başında yeni üyeler konseyde görevlerine başlar.

Geçici üyelerin seçiminde kıtalararası bir denge gözetilmekte; bu sayede dünya genelinde temsil dengesi korunmaktadır.

Geçici üyelerin veto hakkı bulunmasa da, Güvenlik Konseyi’nin aldığı kararlarda önemli bir rol oynarlar. Bu üyelikler, ülkeler için BM'de etkin bir rol oynama fırsatı sunarken, aynı zamanda uluslararası arenada itibar kazanmalarını sağlar.

---

BM ÜYELERİ HANGİ ÜLKELERDEN OLUŞUYOR?

Birleşmiş Milletler, 1945 yılında 51 ülkenin katılımıyla kurulmuştur. Günümüzde üye sayısı 193’e ulaşmış ve dünya üzerindeki hemen hemen her ülke bu örgütün bir parçası olmuştur.

Üye ülkeler, BM’nin barışı koruma, insan haklarını teşvik etme ve sürdürülebilir kalkınmayı sağlama konularında ortak sorumluluklar üstlenirler.

Türkiye, Almanya, Hindistan, Japonya, Brezilya gibi pek çok ülke de BM üyesi olarak uluslararası barış ve güvenliğin sağlanmasına katkıda bulunuyor. Üyelik, her ülkenin BM Tüzüğü’nü kabul etmesi ile başlar ve bu tüzüğe bağlı kalma yükümlülüğü taşır.