İnsan gibi bilgisayar

ABD''nin Massachusetts Institute of Technology (MIT) ve Bell Laboratuvarları araştırmacıları, beyin devrelerini taklit eden elektronik bir devre geliştirdiler. Gelecekte, nesneleri görerek tanıyan cihazlar geliştirilmesi mümkün olabilecek. Massachusetts Institute of Technology (MIT) ve Bell Laboratuvarları araştırmacıları, beynin zeka merkezi olarak görev yapan kısımlarını taklit eden elektronik bir devre geliştirdiklerini duyurdular. Bu alandaki bu son gelişmeyle, sinir sistemleri gibi davranan cihazlar oluşturuldu. Araştırmanın büyük bölümü, Lucent''ın araştırma-geliştirme kolu Bell Laboratuvarları''nda yapıldı. Gelecekte, bu devrenin ortaya koyduğu genel prensipler doğrultusunda, nesneleri "görerek" tanıma gibi karmaşık algılama görevlerini başaran bir donanım geliştirilmesi mümkün olabilecek. Örneğin evlerde bulunacak ve polis merkezi ile doğrudan hat bağlantısı bulunan "bekçi bilgisayarlar",

eve giren çıkanları kontrol edebilecek ve programlandığında ev sahibi ile hırsızı birbirinden ayırdedebilecek.

Beyin taklit ediliyor Beyindeki tipik bir nöron, 10.000 başka nörona bağlı olabiliyor. Beyinde milyarlarca nöron olduğundan, son derece karmaşık yapılı bir ağ oluşuyor. Yani bu nöronların herbirinin birbiriyle ilişkili olduğu karışık bir ağ gibi gözüküyor beyin. İnsan beyninin çalışma biçimini örneklemek gerekirse, yaklaşan bir araba gördüğümüzde, rengi, yaklaştıkça değişen boyutu, diğer nesnelerle olan mekansal ilişkileri, vb. hakkında bir dizi bilgi akışına da maruz kalıyoruz. Beynimiz bir yandan yaklaşan nesneyi gördükçe edindiği bilgileri değerlendirirken bir yandan da onun ne olmadığını hesaplıyor. Nesnenin görünme biçiminden bağımsız olarak beynimiz "ya o, ya bu" kararı veriyor: Bu bir araba mı, değil mi? gibi soruları cevaplıyor. Buna beynin "analog ve dijital algılaması" deniyor.

Karmaşık bir sistem Öte yandan, beyindeki bahsettiğimiz karışık sinyal devreleri, elektronik dünyasından daha üstü kapalı bir biçimde çalışıyor. Felsefeciler ve psikologlar, uzun süredir, algılama sürecinde analog ile dijital olan arasındaki çift yönlülükle ilgileniyorlar. Beynin algılama özelliğinin altında yatan hesaplama işlemlerinin dijital ve analog olanın birlikte işlev gördüğü melez bir yapıya işaret ediyor. İnsan beyninin bu özelliklerini elektronik ortama aktarmaya çalışan bilime "Melez elektronik" deniyor. Bu bilimin gelecekteki bilgi işlem uygulamalarını değiştirecek potansiyele sahip bulunduğu belirtiliyor. İnsanın algılamalarını bilgisayara yükleyerek bir çeşit - yarı insan - Robocop benzeri robotlar oluşturulmaya çalışılacak. İnsan biyolojisinden etkilenerek oluşturulan bu tür devrelerin, sağırlar ve körler için protez uygulamalarında kullanılabileceği belirtiliyor.

Teknoloji laboratuvarı B u yıl kuruluşunun 75. yıldönümünü kutlayan Bell Laboratuvarları, 1925''ten bu yana 40.000''in üzerinde yeniliğe imza atmış. Ülkemizde ismi pek fazla duyulmayan bu kuruluş; transistör, dijital iletişim ağları, sinyal işleme, lazer ve fiber optik iletişim sistemleri, iletişim uyduları, cep telefonu ve modem gibi 20. yüzyılın en önemli iletişim teknolojilerini geliştirmiş. 25 ülkede 30.000''in üzerinde çalışanı olan Bell Laboratuvarları, dünyada iletişim teknolojilerine odaklı en büyük Ar-Ge organizasyonu olarak tanınıyor. Ayrıntılı bilgi için www.bell-labs.com adresine bakılabilir.