Sersem Kocanın Kurnaz Karısı

UNESCO patronajı altında düzenlenen 3. Balkan Film Şenliği''ni hazırlayan komisyonda görevliydik. Komisyon Başkanımız Hâldun Taner''di. Boş saatlerde, Akademi''nin rıhtımında sohbet ederdik. Hâldun Bey, anlatır biz dinlerdik. Türk tiyatro tarihinde önemli bir yer ve değeri olan Ermeni Topluluklar hakkında bir tarihçe yazmaktan söz ederdi. Bu alanda çalışmaları olan şahıslarla çalışmalar yaptığını anlatırdı.

Ve bir hususu belirtmek arzusundayız. Sersem Kocanın Kurnaz Karısı''nı mevsim başlarında izlemiştik. Bütün amacım bu oyunun eleştirisi, bu mevsimin son yazısı olmalıydı. Duygusal bir yaklaşımla -bizim için- bir saygı ifadesiydi. Güllü Agop, yaşadığı dönemde İstanbul''da Türkçe temsiller veren topluluklardan biriydi. 1870 tarihinde, bu zata, 10 yıllık bir imtiyazla "yalnız Güllü Agop ve arkadaşları"nın Türkçe oynayabilecekleri hususunda Saray''dan bir emir çıkar. Bu bütün toplulukları perişan eder. O günlerde Ekşiyan, Çuhacıyan, Magakyan, Çaprastçıyan, Bengliyan, (Tomas) Fasulyacıyan ve Mınakyan Efendiler, değişik semtlerde temsiller veriyordu. Ancak, Güllü Agop''a bu imtiyazın nasıl ve ne sebeple verildiğini tesbit edemedik. Değerli Tiyatro Tarihçisi Metin And''ın Türk Tiyatrosu Tarihi ve Osmanlı Tiyatrosu adlı iki kitabında bulamadık, belki gözümüzden kaçmıştır. Güllü Agop''a bu imtiyaz verilince Tomas Fasulyacıyan, arkadaşlarıyla beraber Bursa''ya gider ve göçüş de, bir dizi yeni oyunun sahneye konulmasını sağlar. Bursa Valisi Ahmet Vefik Paşa bir tiyatro hayranıydı. Fasulyacıyan''a hemen bir salon tahsis eder ve bir hayli maddi yardımda da bulunur. Ve böylece Moliere hayranı, çevirmen bir kişinin yardımıyla provalara başlarlar. İlk bölümde Moliere''in George Dandin adlı komedisinin provası, sonra aynı oyunun uyarlaması olan Yoragaki Dandin''in provaları başlar. Son olarak da Sersem Kocanın Kurnaz Karısı..Ve bu oyunda Vefik Paşa değişik kimlikler içinde tiyatro dersi veren bir öğretmen, bazan oyunun provalarında hoca olarak rol bile alan bir aktör..

Oynayanlar ve reji Bu olağanüstü oyunda rol alan bütün sanatçıların isimlerini yazmak bir görevdi. Yalnız yer sıkıntısı yüzünden ancak bazı sanatçıların adlarını yazmakla yetineceğiz. Evvelâ Tomas Fasulyacıyan''ın olağanüstü bir portresini çizen Savaş Dinçel''i kutlamak istiyoruz. Rahmetli Orhan Veli bir şiirinde, "anladım kelimelerin kifayetsiz olduğunu" der. Biz de aynı kanıdayız. Mesela Holas rolünde Atacan Arseven, Satenik''te Nilgün Kasabbaşıoğlu, Vefik Paşa''da Bilge Zobu, velhâsıl hepsi.. Her sanatçı çizdiği portreyle biraz daha yüceldi, yükseldi.. Ve yönetmen Orhan Alkaya.. Bir devrin -bizim için- muhteşem hikâyesini, olağanüstü bir yorumla seyircilere nakletti. Dekor Ali Cem Köroğlu, hikâyenin yapısına uygun şarkı ve şarkı sözleri.. Melih Kibar, Orhan Alkaya, Savaş Dinçel üçlüsünün müzikleri.. Ve nihayet böyle bir yapımı gerçekleştirmek fırsatını tanıyan Kenan Işık''ı da kutlamak gerekir...

Yazan: Hâldun Taner Yöneten: Orhan Alkaya Müzik: Melih Kibar Sahne Tasarımı: Ali Cem Köroğlu Giysi Tasarımı: Türkân Kafadar Şarkı Sözleri: Savaş Dinçel, Orhan Alkaya Koreografi: Selçuk Borak Işık Tasarımı: Sabahattin Gündoğdu-Murat İşçi Oynayanlar: Savaş Dinçel, Nilgün Kasapoğlu, Ragıp Yavuz, Sezai Aydın, Ezgim Kılınç, Şebnem Köstem, Atacan Arseven, Haşmet Zeybek, Savaş Barutçu, Bilge Zobu, Can Doğan, Esin Eden, Ümit İner. Şehir Tiyatroları