İşte Afrika sıcaklarının merkezi! İklim krizinin etkileri sınır tanımıyor

Afrika’nın kavurucu sıcaklık merkezleri Danakil Çöküntüsü ve Sahel kuşağı, Türkiye’ye ulaşan aşırı sıcak hava dalgalarının kaynağı olarak öne çıkıyor. İklim değişikliği bu sıcaklıkları daha sık ve şiddetli hâle getiriyor.

Son günlerde Türkiye’de etkili olan, 40 dereceyi aşan sıcak hava dalgasının kaynağı Afrika kıtası olarak gösteriliyor. Afrika, özellikle Sahra Çölü, Etiyopya, Eritre ve Cibuti sınırındaki Danakil Çöküntüsü ile Sahel kuşağı gibi dünyanın en sıcak bölgelerine ev sahipliği yapıyor.

“Yeryüzünün cehennemi” olarak adlandırılan Danakil Çöküntüsü’nde sıcaklıklar bazı günler 50 dereceye kadar çıkabiliyor. Tarihte kayda geçen en yüksek sıcaklık 1931’de Tunus’ta 55 derece olarak ölçüldü. Afrika’nın kuzeyindeki çöl bölgelerinde gündüz sıcaklıkları 45-50 dereceye ulaşırken, gece sıcaklıklar ciddi oranda düşüyor.

---

NEM DÜŞÜK, KURAKLIK ARTIYOR

Nem oranının düşük olması kuraklığı artırıyor. Orta ve ekvatoral Afrika ülkelerinde sıcaklık 25-30 derece arasında seyretse de nem oranı yüksek.

2024-2025 döneminde birçok Afrika ülkesinde aşırı sıcak günler uzun süre devam etti. 2024 yılında Afrika, dünya genelindeki 67 aşırı sıcaklık olayının 14’ünü yaşadı. Bu durum tarımı, iş gücünü ve eğitimi olumsuz etkiledi. Özellikle Batı ve Orta Afrika’daki Aralık 2024 sıcak hava dalgası iklim değişikliği sebebiyle en az 15 kat daha muhtemel hâle geldi.

---

DAHA SIK GÖRÜLECEK

Afrika’dan gelen sıcak hava dalgasının Türkiye’nin İç Anadolu, Güneydoğu Anadolu ve Akdeniz Bölgelerinde etkili olmasıyla bazı şehirlerde sıcaklıklar 45 dereceyi aştı.

Uzmanlar, bu tür aşırı sıcakların ilerleyen yıllarda daha sık görülebileceğine dikkat çekiyor. İklim değişikliği ve yaygın çölleşme ile bu sıcak hava akımları Türkiye dâhil pek çok bölgeyi etkiliyor.

(Fotoğraf: National Geographic)