Türkiye İsrail'i ne zaman tanıdı? İsrail-İran savaşı sürerken Türkiye'nin konumu gündeme geldi

Ortadoğu’da gerilim tırmanırken, 13 Haziran 2025’te İsrail’in İran’a yönelik “Yükselen Aslan” operasyonu bölgeyi yeniden kriz atmosferine sürükledi. Türkiye ise uzun yıllara dayanan İsrail ile diplomatik ilişkilerini sürdürürken, bölgedeki gelişmelerin yakından takipçisi olmaya devam ediyor. Türkiye İsrail'i ne zaman tanıdı sorusu ise gündemde yer buldu.

TÜRKİYE İSRAİL’İ NE ZAMAN TANIDI?

Türkiye İsrail Devleti’ni resmi olarak 28 Mart 1949 tarihinde tanıdı. Tanıma kararı İsrail’in 1948 yılında bağımsızlığını ilan etmesinden yaklaşık bir yıl sonra alınıp diplomatik süreç hızla başlatıldı. Türkiye’nin İsrail nezdindeki ilk diplomatik temsilciliği ise 7 Ocak 1950 tarihinde açıldı.

---

TÜRKİYE - İSRAİL İLİŞKİSİ

Türkiye ile İsrail arasında yaklaşık 75 yılı aşkın süredir devam eden ilişkiler, zaman zaman gerilimli dönemlerden geçse de stratejik ve diplomatik düzeyde köklü bir geçmişe sahip.

1990’lı yıllarda askeri ve ekonomik alanda gelişen iş birliği, iki ülkeyi bölgede önemli ortaklar haline getirmiştir.

İlişkiler 2010 yılında Gazze’ye insani yardım götüren Mavi Marmara gemisine yapılan saldırı sonrası en düşük seviyeye inmiştir. Türkiye Mavi Marmara olayı sonrası Tel Aviv Büyükelçisini geri çekmiş, ilişkiler maslahatgüzar düzeyine indirilmiştir.

Krizin ardından 2016 yılında ikili ilişkilerin normalleşmesi için bir mutabakat sağlanmış ve taraflar yeniden büyükelçi atama kararı almıştır. 2018’de İsrail’in Gazze sınırında Filistinli göstericilere karşı orantısız güç kullanması, ilişkileri yeniden gerilimli hale getirmiştir.

---

2022 yılı itibarıyla diplomatik ilişkiler yeniden normalleşme sürecine girmiş, karşılıklı büyükelçiler atanmış ve üst düzey ziyaretler gerçekleşmiştir. İsrail Devlet Başkanı Isaac Herzog’un Türkiye ziyareti 15 yıl sonra Devlet Başkanı düzeyinde gerçekleşen ilk temas olarak kayıtlara geçmiştir.

İsrail Turizm Bakanı Yoel Razvozov 7-9 Kasım 2022 tarihleri arasında düzenlenen “WOCE22: IATA Wings of Change” etkinliğine katılmak amacıyla ülkemize gelmiştir. Ziyaret sırasında Kültür ve Turizm Bakanımız sayın Mehmet Nuri Ersoy ile bir araya gelerek görüşmelerde bulunmuştur.

---

İSRAİL - İRAN SAVAŞI SÜRÜYOR

Ortadoğu’da uzun süredir düşük yoğunluklu devam eden İsrail-İran gerilimi 13 Haziran 2025 sabahı İsrail’in başlattığı “Yükselen Aslan” operasyonuyla açık bir savaşa dönüştü. Tel Aviv yönetimi askeri harekatla İran’ın nükleer tesislerini, askeri üslerini ve Devrim Muhafızları'nın altyapısını hedef aldı.

İsrail operasyonun gerekçesi olarak İran’ın uranyum zenginleştirme faaliyetlerini, uzun menzilli füze programını ve İsrail’e yönelik tehdit oluşturan vekil unsurlarına verdiği desteği gösterdi. 2024 yılı boyunca İran topraklarından fırlatıldığı öne sürülen yüzlerce füze ve İHA saldırısı, Tel Aviv tarafından doğrudan savaş sebebi sayıldı.