ABD tarihinden acı sayfalar: Dolunay Katilleri | Sinemada bu hafta

Martin Scorsese “Dolunay Katilleri”nde, “kara altın” yüzünden sömürgeciliğe maruz kalan ABD’deki Osage halkının dramına odaklanıyor. Büyük yapım Leonardo DiCaprio, Robert De Niro ve Lily Gladstone gibi oyuncuları buluşturuyor.

MURAT ÖZTEKİN'İN HABERİ - Osage’ler, 19. asırda ABD hükûmeti tarafından önce batıya, sonrasında ise Oklahoma’ya sürülmüş bir Kızılderili kabilesiydi. Ancak sürgün gittikleri bu yerde başlarına bir devlet kuşu kondu; arazilerinin altından “kara altın” petrol fışkırdı. Osage’ler bir anda çok zengin olmuşlardı ama yine yakalarını bırakmayan beyaz adamın sömürüsüyle karşılaştılar. Mallarına beyaz vasiler tayin edildi, kendilerini tekrar topraklarından sürmek isteyen sömürücüler ortaya çıktı ve birçoğu katledildi…

FİLİSTİN DRAMINI HATIRLATIYOR

İşte ABD tarihinin bu kirli devri -enteresan bir tesadüfle- Filistin’de yerinden yurdundan edilen insanların dramı ne yazık ki seyirlik bir unsura dönüştürülmüşken beyazperdeye taşınıyor! Usta yönetmen Martin Scorsese, yaşanmış hadiselere dayanarak kurguladığı “Dolunay Katilleri” adlı filminde, beyaz bir adam ile yerli bir kadının evliliği üzerinden Osage’lerin dramını anlatıyor. Scorsese, filmde Leonardo DiCaprio, Robert De Niro, Jesse Plemons ve Lily Gladstone gibi oyuncuları bir araya getiriyor.

David Grann’in eserinden sinemaya adapte edilen film 1920’lerde geçiyor. Ernest Burkhart (DiCaprio) adlı genç adam, büyük savaştan dönüp “Kral” diye anılan dayısının (De Niro) hâkim olduğu Osage bölgesinde taksicilik yapmaya başlamıştır. Bu esnada petrol servetiyle -biraz da karakteriyle- kendisini cezbeden Osage halkından Mollie’yle yakınlık kurar ve evlenir. Dayısının ise bu evlilikten başka beklentileri vardır. Derken varlıklı Osage halkı, garip hastalıklar ve esrarengiz cinayetlere kurban gitmeye başlar. O günlerde Mollie de şeker hastalığına yakalanmıştır ve ölüm çemberi aileyi kuşatır…

HEYECAN KAYNAĞI

Martin Scorsese’nin film yapması, sinemaseverler için hâlâ büyük heyecan kaynağı… Yönetmen, “Dolunay Katilleri”nde ise ilk defa western türüne gerilimle dâhil oluyor ama kurallarına meydan okuyarak. Filmde bir “kahraman” yok mesela! Yönetmen, yine “büyük bir yapıma” imza atarken petrole sahip olduktan sonra daha büyük zulümlere maruz kalan bir milletin mazideki hikâyesini anlatarak insanoğlunun bugün de dünyayı yakan hırslarına ve sömürgecilik dürtülerine ayna tutuyor.

Ancak Scorsese, üç buçuk saati bulan ve zaman zaman seyri zorlaşan eserinde önce girift cinayet sekanslarıyla seyirciyi sarsa da, sonra Nolan’ın “Oppenheimer” filminde olduğu gibi odağını hukuki mücadele safhasına, zehirli aşka çeviriyor ve tekrarlar sebebiyle filmin ivmesini düşürüyor.

Yeterince kötü olmayan kötü bir karakterle meselenin Amerikan sömürgeciliğine ayna olan tarafları da törpüleniyor. Böylece kirli mazisinden ötürü “Sam Amca”ya yeterince yüklenilmemiş oluyor. Filmdeki sömürgeci karakterlerin dinî yönleriyle öne çıkarılması da dikkat çekiyor!
Bu arada senaryo “geveze” olsa da bilgelik dolu, not alınası sözler geçiyor.

Eserde özünde de Amerikan yerlisi olan aktris Lily Gladstone, tesirli performansıyla öne çıkıyor. DiCaprio ve Robert De Niro da ustalıklarıyla filme oyunculuktan öte şeyler katıyor.

Ezcümle Scorsese, ciddi handikaplarına rağmen sinema salonuna has bir işe imza atıyor...

HAFTANIN DİĞER FİLMLERİ

> “Testere X”
> “Öğretmen”
> “Serçenin Gözyaşı”
> “İbi: Doğu Ekspresi’nin Gizemi”
> “Çözümler Kitabı”

EN ÇOK SEYREDİLENLER

> “Kuru Otlar Üstüne” 32 bin 111
> “Paw Patrol: Süper Film” 26 bin 473
> “Hep Yek: Düğün” 17 bin 205
> “Exorcist: İnançlı” 13 bin 719
* 13-15 Ekim Box Office Türkiye dataları