Tarım işçiliğinden arkeolojiye! 12 bin yıllık alanı onlar kazıyor

Diyarbakır'ın Ergani ilçesinde 12 bin yıllık Çayönü Tepesi'nde yürütülen arkeolojik kazı mevsimlik tarım işçileriyle yürütülüyor. Bunu özellikle tercih ettiklerini açıklayan Doç. Dr. Savaş Sarıaltun 32 işçiyi istihdam ettiklerini söyledi.

Ergani ilçesinde 1964'te başlatılan ve günümüze kadar aralıklarla süren Çayönü Tepesi'ndeki arkeolojik kazı çalışmaları devam ediyor.

Dünya uygarlık tarihine ışık tutan, göçebelikten yerleşik yaşama, avcılık ve toplayıcılıktan üreticiliğe geçilip tarıma ilk başlanılan yerler arasında bulunan alanda, tarihi eserlerin gün yüzüne çıkarılması için çalışma yürütülüyor.

Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Müzecilik Bölümü Öğretim Üyesi Doç. Dr. Savaş Sarıaltun başkanlığında yapılan kazı çalışmalarında, 37 işçi ve 14 arkeolog çalışıyor.

"ÖZELLİKLE TARIM İŞÇİLERİYLE ÇALIŞIYORUZ"

Doç. Dr. Sarıaltun, Çayönü Tepesi'ndeki kazıların çok fazla veriye ulaşılması bakımından bilim dünyası açısından önemli olduğunu söyledi.

Çayönü'ndeki kazı çalışmalarının Prof. Dr. Halet Çambel tarafından başlatıldığını anımsatan Sarıaltun, Çambel'in sadece kazı çalışmaları yürütmediğini aynı zamanda yerelin kalkınmasıyla ilgili birçok yenilik ortaya koyduğunu belirtti.

Mevsimlik tarım işçileriyle çalıştıklarını ifade eden Sarıaltun, şöyle konuştu:

"Özellikle tarım işçileriyle çalışıyoruz. Toprağa çok alışkınlar. Mevsimlik tarım işçisi kadınlar bugün topraktan tarih çıkarıyor. Bu bölgenin, ülkemizin, Anadolu ve Mezopotamya'nın tarihini ortaya çıkarıyorlar. Bahçelerini ekip biçiyorlar. Evinde pirincin taşını ayıklayan kadınlar şu anda toprağın içerisinden arkeolojik buluntuları ayıklıyorlar. Müthiş buluntuları ayıklıyorlar. Bu açıdan da biz çok mutluyuz."

"EVDE BULGURU, PİRİNCİ AYIKLAR GİBİ BURADA TOPRAĞI AYIKLIYORUZ"

Kazıda çalışan 5 çocuk annesi Suna Pala da eşinin engelinden dolayı yatağa bağlı olduğunu belirterek, evlatlarının okul masraflarını ve evinin ihtiyaçlarını karşılamak için kazı alanında çalıştığını söyledi.

İşini severek yaptığını anlatan Pala, "Eskiden fındık, çapa işine gidiyordum. Uzaktı. Şimdi sabah erken gelip öğleden sonra evimize gidiyoruz. Çocuklarımıza zaman ayırıyoruz. Evde bulguru, pirinci ayıklar gibi burada toprağı ayıklıyoruz. Eskiden tarım şimdi tarih işçisi olduk." ifadelerini kullandı.

"EKMEK TEKNEMİZ KAPIMIZIN ÖNÜNDE"

4 çocuk annesi Aysel Gezer (46) ise mevsimlik işçi olarak çalıştığı dönemde çok zorlandığını kaydetti.

Evlerine yakın tarihi bir alanda çalışmanın mutluluğunu yaşadığını anlatan Gezer, "Nakış işler gibi toprağı ince kazıyoruz. Bir boncuk, taştan kolye ya da küpe, boncuk bulduğumuzda çok seviniyoruz. Ekmek teknemiz kapımızın önünde. Burada tarihle ilgili birçok bilgi edindik." dedi.