Seymour Hersh’ün gazeteciliği
ABD, komünizmin Güneydoğu Asya’da yayılmasını önlemek amacıyla Vietnam’a doğrudan askerî müdahalede bulundu ve 1960’ların ortalarından itibaren savaş büyük ölçüde Amerikan ordusunun sahadaki operasyonlarına dayandı.
Ancak savaşın uzaması ve ağır sivil kayıplar, ABD iç politikasında ve kamuoyunda büyük tepkilere yol açacaktı. Amerikan ordusunun sahadaki uygulamaları, savaşın ahlaki boyutunu tartışmaya açarken, 16 Mart 1968’de gerçekleşen My Lai Katliamı, bu tartışmaların en önemli dönüm noktalarından biri oldu. My Lai Katliamı, Amerikan ordusunun işlediği en büyük savaş suçlarından biri olarak tarihe geçti. 16 Mart 1968’de Güney Vietnam’ın Quang Ngai eyaletindeki My Lai köyünde, Amerikalı askerler yüzlerce silahsız Vietnamlı sivili katlettiler. Bu olay hem Amerikan kamuoyunda hem de uluslararası arenada büyük yankı uyandırdı. Savaşın seyrini ve kamu desteğini doğrudan etkiledi. (Tercüman.com)
My Lai Katliamı haberini yazan ve ortaya çıkaran gazeteci Seymour Hersh’tü. Büyük bir gazetecilik başarısıydı. Hersh bu haberi yazmasa Vietnam Savaşı daha da uzardı. Netflix’te yayınlanan “Örtbas: Savaşın Çirkin Gerçekleri” ünlü gazeteci Seymour Hersh’ün hayatını anlatıyor. My Lai Katliamını nasıl yazdığını ve etkilerini tek tek anlatıyor.
Hersh belgeselde, “Başkasının ne düşündüğünü umursamamayı öğrendiğini” söylüyor ama aldığı tehditler de az değilmiş. Bir haber ne zaman millî güvenlik için önemli ne zaman değil bunu da öğrenmiş ama takmamış. “Bebekler öldürülürken sessiz kalamazdım” diyor.
My Lai haberinden sonra Hersh’e başka konularda da bilgi yağıyor. Hersh’ün patlattığı diğer haber Ebu Gureyb Hapishanesi’nde ABD askerlerinin tutuklulara yaptıkları işkence!..
Ebu Gureyb Hapishanesi, Saddam Hüseyin döneminde de kötü ün salmış bir yerdi, ancak ABD'nin 2003'teki Irak işgalinin ardından hapishane, ABD ordusunun kontrolü altına alınmıştı. 2004 yılında hapishanede tutuklulara yönelik fiziksel ve psikolojik işkencelerin yapıldığı, tutukluların çıplak bırakıldığı, zincire vurulduğu, köpeklerle korkutulduğu ve cinsel tacize maruz bırakıldığı fotoğraflarla belgelendi...
Hersh, elde ettiği bilgi ve fotoğraflar sayesinde bu kötü muameleleri belgeledi ve The New Yorker dergisinde yayımladı. Skandal, dünya genelinde büyük bir öfke uyandırarak ABD'nin Irak'taki işgal stratejisine ve askerî operasyonlarına yönelik eleştirileri derinleştirdi. ABD hükûmeti, bu skandalın ardından uluslararası alanda baskı altına girdi ve kamuoyundan sert eleştiriler aldı. Ebu Gureyb Skandalı, savaşın insani maliyetini gözler önüne sermesi ve işkencenin savaşta bile kabul edilemez olduğunu vurgulaması bakımından küresel bir tartışmaya sebep oldu. (Wikipedia)
Hersh’ün bu haberi kıyamet koparmış ve ABD devleti bu olayı izah etmek zorunda kalmıştı.
Hersh’ün yazdığı haberleri dünyada çok az kişi yapabildi. Çok düşman edindi Hersh. Başı belaya girdi. Sevilmedi. Ancak onun haberleri devletleri de etkiledi.
Netflix’te yayınlanan ve Seymour Hersh’ün hayatını anlatan “Örtbas: Savaşın Çirkin Gerçekleri” belgeselini mutlaka izleyin.
