BAŞA DÖN

Türkiye Gazetesi

Ateşi kim yaktı?

Dünya Sağlık Örgütü, öldüren virüs hakkında son noktayı koydu “küresel kamu sağlığı için acil durum" ilan etti. Ancak uluslararası seyahat ve ticaretin kısıtlanması için özel tedbir alınması tavsiyesinde bulunmadı. Örgüte göre, Çin ile ticari aktiviteleri ve ülkeye yapılan seyahatleri kısıtlamaya yönelik hiçbir gerekçe yok. Acil durum ilanı Çin’e yönelik güvensizlik oyu değil, aksine ülkenin virüsle mücadelesi beklentilerin üzerinde. Evet bu gelişme borsaların üzerindeki kara bulutların dağılmasını sağladı. Virüsün yayılmasını önlemek için olağanüstü önlemler alınmaya devam ediyor. Çinli bilim adamları koronavirüsün kök hücrelerini buldu, olay çözüme kavuşuyor. Bu buluşun ardından Avustralyalı bilim insanları koronavirüsün tedavisinde önemli bir aşama kaydetti. The Doherty Enstitüsü ölümcül koronavirüsü laboratuvar ortamında üretmeyi başardı. Koronavirüsle alakalı çığır açan bir buluş olarak tanımlanan bu buluş bilim insanlarının ölümcül virüsün tedavisinin bulunması yolunda elini güçlendirdi.. Virüsün gen haritasını Rusya ile paylaşan Çin ortaklaşa aşı geliştirmek için çalışıyor. Ancak bunun kullanılabilmesi için en az 6 aylık zamana ihtiyaç var.
Dünyanın en büyük ikinci ekonomisi virüs darbesiyle sarsılıyor. Büyüme hızında negatif şok yaşanabilir. Uluslararası yatırım bankası JP Morgan’ın ekonomistleri, bu gelişmenin yılın ilk çeyreğinde Çin büyümesinin yıllık 4,9’a düşebileceğini öngörüyor. Çin 14 trilyon dolarla dünya ekonomisinin %15’ini karşılıyor. Küresel büyümeye yıllık katkısı %30 düzeyinde. Bu çok büyük bir rakam. Dünya büyümesinin üçte biri Çin’den geliyor. Çin hükûmeti büyüme hızını arttırmak için faizleri aşağı çekmek zorunda kalacak. Yuan değer kaybedecek, ama dünyada Çin ürünlerine olan talepte virüs endişesi yüzünden büyük düşüş yaşanacak. Yılın ilk çeyreğinde global büyüme hızı bu gelişmeden olumsuz etkilenecek. Finans piyasaları her zaman en olumsuz senaryoyu fiyatlar. En kötü gerçekleşmeyince, pozitif fiyatlamaya döner. Koronavirüsün, başta Çin olmak üzere, dünyadaki ekonomik büyümeyi zayıflatacağı endişesiyle, emtia ve petrol fiyatları hızla düştü. Bazı büyük fonlar bir süredir endekslerde düzeltme hareketi bekliyorlardı. Hisse senetlerinde satış için bahane arayanlar virüs olayını iyi kullandılar. Sonuçta istediklerini elde ettiler, endeksler dip yaptıktan sonra alıma geçtiler. 
Şimdi gelelim işin en can alıcı noktasına. Çin ekonomisinin altını üstüne getiren bu virüs birdenbire nasıl ortaya çıktı? Tam ABD ile Çin arasında ikinci faz ticaret anlaşması hazırlıklarının yapıldığı bir anda yaşanan bu olay bize neyi anlatıyor? Ortaya bomba iddia atıldı. Koronavirüs Amerika’da laboratuvar ortamında geliştirilerek Çin’in Vuhan kentine yayıldı. İddiayı gündeme taşıyanlar üzerinde resmî kayıt numarası olan bir belge paylaşıyor. Bu virüs Çin ekonomisini sekteye uğrattıktan sonra aşı satışlarıyla inanılmaz kazançlar elde edilecek. 2003’deki SARS virüsünün kaynağının da ABD olduğu, bu defaki salgının daha büyük etki meydana getirmek üzere tasarlandığı belirtiliyor. ABD’nin Çin ile arasındaki ticaret açığını kapatmak için daha büyük avantajlar sağlayacağı bir ortam oluştuğu ifade ediliyor. Tüm bunlar kara senaryo gibi algılanabilir. Ama noktaları birleştirdiğiniz zaman ortaya çıkan resim bugüne kadar dünyada görülen komploların kim tarafından hangi amaçları elde etmek için planlandığını net bir şekilde anlatıyor. Bu salgın hastalıktan kim zararlı, kim kazançlı çıkacak? Bu sorunun cevabını verdiğiniz anda düğüm çözülüyor. Türkiye bu gelişmeyi fırsata dönüştürebilir. Özellikle tekstil ve hazır giyim sektörlerinde en büyük rakibi olan Çin’in boşluğunu doldurabilir. Petrol fiyatlarındaki gerileme, bizim gibi enerjide dış bağımlı olan ülkelere çok olumlu etkiliyor. Akaryakıt fiyatlarındaki düşüş maliyetleri azaltarak enflasyonun tek haneye inmesinde önemli destek sağlayacak. Bir virüs 1,5 milyarlık ülkeyi duman etti, Çin balonu sönüyor, dünya ağlıyor, ABD gülüyor.   
 
  • Facebook'ta paylaş
  • Twitter'da paylaş
  • Twitter'da paylaş
612015 https://www.turkiyegazetesi.com.tr/yazarlar/necmettin-batirel/612015.aspx
YORUMLAR ARKADAŞINA ÖNER
loading
Kapat
KAPAT