Sosyal medyada ahkâm kesen bol… Herkes mutfak otoritesi

Bilgi sahibi olmadan fikir sahibi olma alışkanlığı sosyal medyada giderek yaygınlaşıyor. Mutfak kültürü ise bu bilgi kirliliğinden en fazla etkilenen alanlardan biri hâline geliyor.

slında sosyal medya ve kültür, aynı cümle içinde bile sırıtıyor. Evet, düz baktığımızda sosyal medya; mutfak kültürünün yaygınlaşması ve daha fazla bilgilenmek gibi önemli işlevler üstlenebilir. Kaldı ki bunun iyi örnekleri de var. Ancak gelinen noktada ne yazık ki sosyal medya, günümüzde bilen bilmeyen herkesin fikir yürüttüğü, bırakın bilgilenmeyi, çok fazla kirli bilgi sebebiyle bildiklerimizden şüphe duymamıza neden olan bir şekle dönüştü. Hatta sadece kin ve nefret kusulan bir araç hâline geldi.

Ülkemiz nüfusunun büyük çoğunluğu, mutfak konusunda otorite oldu. Bilen bilmeyen herkes, kendi bilgisini gerçek ve doğruymuş gibi paylaşmaya başladı. Hatta bazı doğruların yanlış olduğuna dair düşünceleri yaymaya başladı.
Kısaca sosyal medya, bırakın faydayı, mutfak kültürünü yıpratan bir araç hâline dönüştü. Peki, sosyal medyanın daha faydalı, en azından daha az zararlı olması konusunda neler yapılabilir?

Bana göre paylaşım yapanların bilgi ve birikimleri sorgulanmalı. Mutfak adına hiçbir sıfatları olmadığı hâlde, “EN İYİ”, “EN LEZZETLİ” gibi sözcüklerle başlayan ve kendilerince değerlendirme yapanların paylaşımlarına yasak gelmeli.

Evet, ne söylediğimin farkındayım. “YASAK” kelimesinin ürkütücü ve demokratik olmayan anlamından ben de herkes kadar rahatsızım. Ancak görünen o ki ülkemizde bunu çözmenin başka bir yolu yok. Çünkü sosyal medya artık neredeyse her konuda yanlış bir tarafa gitmeye başladı.

EKONOMİ, TIP, SİYASET, MİMARİ, DİN, TARIM, EĞİTİM, GASTRONOMİ... Neredeyse her konuda ilgili ilgisiz herkes yorum yapıyor. Hatta yorumdan öte, kendinde olmayan bilgiyi paylaşıyor.
Sosyal medyanın kullanım yaşı ve erişim sınırsızlığı düşünüldüğünde, üç beş sene sonra çok kötü sonuçlara hazırlanmamız gerekiyor. Gerçek ve doğru bilgi, yerini yanlış bilgiye bırakabilir.

İnsanların özgürce her konuda fikir yürütebilmesi çok önemli ve bir o kadar doğru. Ancak bilgi sahibi olmadan fikir sahibi olan insanlar hem kendilerine hem de yaşadıkları çevreye zarar veriyor.

Nasıl ki işitsel ve görsel medyada RTÜK ve benzeri kurumların denetimi söz konusuysa, sosyal medyada da bu denetim olmalı. Çünkü biz sınırlarımızı bilmiyoruz. Bunu kabul etmemiz lazım.

Hani meşhur bir söz vardır: “HİÇBİR ŞEY BİLMİYORSAN HADDİNİ BİLECEKSİN.” Ama biz çok hadsiz bir toplum olduk. Sebebi elbette çok basit: Cahiliz, okumuyoruz, araştırmıyoruz. Doğrulardan çok işimize gelene yöneliyoruz ya da popüler kültürün girdabında kayboluyoruz. Bu durumda denetim şarttır.

NEDEN BÖYLE OLDUK?

Kendi bildiklerimizin mutlak doğru olması diye bir şey söz konusu değildir. Eksik ya da yanlış biliyor olabiliriz. Farklı düşüncelere de saygı duymuyoruz. Neden böyle olduk bilmiyorum.

Sadece siyasi alanda değil, son elli yıldır hayatın neredeyse her alanında dezenformasyon var. Ancak siyasiler sadece kendi alanlarındaki bilgi kirliliğine dikkati çekiyor. Hâlbuki toplumun her kesiminde ve her alanda dezenformasyon hâkim.

Bence her bakanlık kendi alanında titiz denetimler yapmalı. KİM PAYLAŞIYOR? NEYİ PAYLAŞIYOR? NASIL PAYLAŞIYOR? NE KADAR DOĞRU? Etkileri ve sonuçları gibi kriterler üzerinden SOSYAL MEDYA ele alınmalı.
Tamamıyla ticari ve maksatlı amaçlara hizmet eden bir sosyal medya zarar verir. Olumsuz sonuçları da ülkemiz için kaçınılmaz olur.

Bugün “Adnan Şahin’in Gözünden Kahvaltı Şehirleri”ni yazdım. Ülkemizin her şehrinde keyifli ve zengin kahvaltılar yapabilirsiniz. Buradaki benim kriterim ise ORİJİNALLİK.

ANADOLU ÇORBASI

MALZEMELER

>> 1 yemek kaşığı kırmızı mercimek
>> 1 yemek kaşığı pirinç
>> 1 yemek kaşığı yeşil mercimek
>> 1 tatlı kaşığı bulgur
>> 6 su bardağı su

Terbiyesi için;

>> 1 su bardağı yoğurt
>> 1 yumurta sarısı
>> 1 yemek kaşığı un

Sosu için;

>> 1 kuru soğan
>> 1,5 yemek kaşığı tereyağı
>> 1 yemek kaşığı zeytinyağı
>> 1 çay kaşığı pul biber
>> ½ çay kaşığı karabiber
>> 1,5 tatlı kaşığı kuru nane

HAZIRLANIŞI

Bakliyatların hepsi bol suda güzelce yıkanır ve derin bir tencereye alınır. Üzerine 6 bardak su eklenerek kaynamaya bırakılır. Fokurdamaya başlayınca altı kısılır ve yumuşayana kadar pişirilir. Bir yandan yumurta sarısı, un ve yoğurt pürüzsüz bir kıvam alana kadar karıştırılarak terbiyesi hazırlanır. Ardından kaynayan çorba suyundan bir kepçe alınarak terbiyeye dökülür ve hızlı karıştırılır. Ilıyan karışım yavaş yavaş çorbaya eklenir ve karıştırılmaya devam edilir. Kaynadıktan sonra tuzu ayarlanır. Sosu için, minik minik doğranan soğanlar tereyağı ve zeytinyağında yumuşayana kadar kavrulur. Sos da çorbanın üzerine gezdirilip karıştırılır. Sıcak şekilde servise sunulur.

GILLOR

MALZEMELER

>> 4 su bardağı köftelik bulgur
>> 1 yumurta
>> 5 yemek kaşığı un
>> Tuz
Sosu için;
>> 1 yemek kaşığı tereyağı
>> 1 su bardağı sıvı yağ
>> Pul biber
Üzeri için;
>> 1 kâse yoğurt
>> 1 kâse süzme yoğurt
>> 2 diş sarımsak
>> Tuz
>> Pul biber

HAZIRLANIŞI

Bulgur tencereye konulur. Üzerine tuz ve sıcak su eklenerek ocağa alınır. Kaynayınca kısık ateşte bulgurun suyu çekmesi sağlanır. Bulgur piştikten sonra geniş bir tepsiye dökülerek üzerine un konulur, karıştırılıp soğumaya bırakılır. Küçük bir tavada tereyağı, sıvı yağ ve pul biber ile sos hazırlanır. Sarımsaklar havanda ezilerek yoğurtlarla karıştırılır. Tuzu ayarlanır. Soğuyan bulgura yumurta eklenerek yoğurulur. Kıvam alana kadar gerekirse un ilave edilir. Bulgura köfte şekli verilir. Bir tencereye kaynar su, tuz ve sıvı yağ konulur. Köfteler yaklaşık 5 dakika pişirilir. Süzülerek servis tabağına alınır ve üzerine sarımsaklı yoğurt ile sos dökülüp sunulur.

BABİKO

MALZEMELER

>> 1 kilogram un
>> 500 g tereyağı
>> Tuz
>> Su
Sosu için;
>> 500 g yoğurt
>> 3-4 diş rendelenmiş sarımsak
>> 3 su bardağı su

HAZIRLANIŞI

Un, tuz ve su ile kulak memesi kıvamında bir hamur yoğrulur. Ardından hamurdan bezeler koparılarak yağlı kâğıt serilen fırın tepsisine bastırılarak yayılır. Önceden ısıtılmış 180 derece fırında yarım saat kadar kontrollü şekilde pişirilir. Daha sonra pişen hamur, fırından alınarak soğumaya bırakılır. Ayrı bir yerde yoğurt, sarımsak ve su ısıtılarak ılık bir sos hazırlanır. Hamurların üzeri kesilip kapak şeklinde çıkarılır. İç kısımları kazınarak bir kenara alınır. Daha sonra yoğurtlu sos, hamurların ortasına dökülür. Ardından çıkarılan içler tekrar ilave edilir. Son olarak kızdırılan tereyağı hamurların üzerine dökülür ve servise sunulur.

Adnan Şahin'in önceki yazıları...