Törene katılmamak: Sporun sessiz çığlığı

Ne güzel söylemiş söyleyen; "Bükemediğin bileği öpeceksin!" diye.
Ne gezer, "Yiğidin hakkını yiğide vermek" artık lafta kaldı! Fair Play'in yerini duygular ve refleksler aldı.
İşte size iki örnek:

GALATASARAY'IN TEPKİSİ NEYE?

İlki Türkiye'den... 2025 Türkiye Süper Kupası… Galatasaray, Fenerbahçe’ye yenildikten sonra törene katılmadı. Çünkü saygı duruşunda ıslıklar yükselmişti. Galatasaray için bu, rakibin başarısını tanımama değil, kendi taraftarına "Biz bu oyunu kabul etmiyoruz" diye verilen güçlü bir mesajdı. Doğru muydu, açıkcası; Galatasaray gibi Avrupa'ya mal olmuş, köklü bir tarih ve kültürü temsil eden bir kulübe bu davranışı yakıştıramadım.
Ama; bu tür örnekler sadece bizde olmuyor.

MBAPPE'NİN PSİKOLOJİK YÖNETİM

Dikkat edin... Real Madrid–Barcelona rekabetinde de benzer sahneler yaşandı. Mbappé’nin takımı soyunma odasına yönlendirmesi, yenilgiyi içselleştirmemek, takımı moral olarak korumak içindi. İspanyol futbol kültüründe bu, bir protesto değil, bir psikolojik yönetim refleksiydi.
Sebep ne olursa olsun, ister duygusal, ister mesaj, ister imaj, isterse protesto sporu kendi olgusuyla okumalıyız.

SPOR SADECE OYUN DEĞİL

Şöyle ki... Spor, sadece sahada oynanan bir oyun değildir. Spor, bir kültürdür, bir diplomasi aracıdır, bir barış dilidir.
Kupa törenleri ise bu kültürün en görkemli sahnesidir. Rakibini tebrik etmek, sahada kaybetmiş olsan bile kürsüde kazanılan dostluğu kabul etmektir…
İşte “fair play” dediğimiz şey budur.
Ama bazen, bu törenler birer protesto alanına dönüşür, dönüşüyor da. Niçin bu reflesk?
Sessiz bir çığlık, güçlü bir mesaj ve öfkenin dışavurumu olduğu için.

FIFA SAYGISIZLIK ADDETTİ

Birkaç örnekle daha konuyu açalım...
1966 Dünya Kupası’nda Arjantin, İngiltere’ye yenildikten sonra sahayı terk etti. Hakem kararlarına duyulan öfke, ev sahibine karşı bir başkaldırıydı. FIFA bunu “saygısızlık” olarak gördü.
Ama Arjantin için bu, gururun ve haksızlığa karşı duruşun sembolüydü.

lKONİK TEPKİ “BLACK POWER” SELAMI

1968 Meksiko Olimpiyatları’nda Tommie Smith ve John Carlos, kürsüde yumruklarını havaya kaldırdı. “Black Power” selamı, spor tarihinin en unutulmaz anlarından biri oldu. Bu sadece bir madalya töreni değildi; insan hakları mücadelesinin sahnesiydi.
O yumruklar, özgürlük için atılmış sessiz bir çığlıktı.

SİSTEME KARŞI OLAN TEPKİ

2009’da Chelsea, Barcelona’ya yenildiğinde oyuncular törene katılmadı. Hakeme öfke, sisteme tepkiydi… UEFA bunu “sportif geleneklere aykırı” buldu. Ama Chelsea taraftarı için bu, “dik duruş”tu.
Uzatmayalım... Protesto Biçimleri: Sessiz Çığlıkların Dilidir. Bu protestolar, taraftar için gurur ve dik duruş anlamına gelir. Ama uzun vadede sporun evrensel değerleri açısından tartışmalı kalır.
Galatasaray’ın Süper Kupa törenine katılmaması, taraftarına güçlü bir mesaj verdiyse de Galatasaray'ın evrensel duruşu ve köklü geleneğine hiç yakışmadı.

KISA VADEDE GURUR UZUN VADEDE İMAJ ZEDELENMESİ

Sporun evrensel değerleri açısından, kürsüye çıkmak, rakibi tebrik etmek, oyunun en olgun ve en saygılı davranışıdır.
Ne yazık ki; törene katılmama rakibin kutlamasını reddetmek, taraftara gurur verdi belki ama uluslararası kamuoyunda “fair play eksikliği” olarak görüldü.
Real Madrid’in soyunma odasına çekilmesi de böyle... Her iki davranış da uluslararası sahnede “saygısızlık” olarak okundu.
Çünkü spor, sadece kazanmak değil; kaybettiğinde bile insanlık kazanabilmektir.