Bu yıl engellilere sağlanan indirim ve avantajlar

Engellilik, bazen doğuştan gelen bir durum, bazen de sonradan maruz kalınan hastalık veya kaza neticesinde bedensel, ruhsal, duyusal veya psikolojik işlevlerdeki zayiatlar sebebiyle kişinin hem çalışma hayatını hem de günlük hayatını zorlaştırıyor.

Ülkemizde milyonlarca insan bu durumla karşı karşıya; Engellilerin hayat kalitesini artırmak ve hayatlarını kolaylaştırmak için hem işe alımlarda hem de kendi işlerini kurmada pozitif ayrımcılık içeren teşvik ve destekler de bulunmaktadır. Bununla birlikte, engellilere yönelik sağlanan çeşitli indirimler ve kolaylıklar da mevcuttur. Bu düzenlemelerin gayesi dezavantajlı grupta bulunan engellilerin günlük hayatta karşılaştıkları zorlukları hafifletmek ve daha eşit bir hayat standardına ulaşmalarını sağlamaktır. Hayatın getirdiği tüm zorluklara göğüs geren engelli vatandaşlarımıza ve onların fedakâr aileleri için devletin vergi sisteminde tanımış olduğu çok özel kolaylık ve avantajlar GİB’in güncel mevzuat ve yayınları çerçevesinde bu yazımızda yer verilmiştir.

KİMLER ENGELLİLİK İNDİRİMİNDEN FAYDALANABİLİR?

• Engelli Hizmet Erbabı: Çalışan, maaşlı engelli vatandaşlarımız,
• Bakmakla Yükümlü Olduğu Engelli Yakını Olan Çalışanlar: Eşi, çocuğu, anne veya babası engelli olan çalışanlarımız,
• Engelli Serbest Meslek Mensupları: Kendi işini kurmuş engelli mimar, doktor, avukat, mali müşavir gibi serbest meslek sahipleri,
• Serbest Meslek Mensubunun Bakmakla Yükümlü Olduğu Engelli Yakını.

Devletin sağladığı kanuni hakları zamanında öğrenmek ve başvurmak, engelli ailelerinin bütçesine doğrudan nakit katkı sağlar!

ENGELLİLİK DERECELERİNE GÖRE İNDİRİM MANTIĞI

Sağlık Kurulu raporu ile belgelenen engel oranına göre mükelleflerimiz üç ayrı kategoride değerlendirilir ve her derece için Gelir İdaresi Başkanlığı tarafından her yıl belirlenen tutarlarda matrah indirimi uygulanır:

• Birinci Derece Engellilik: Çalışma gücünün en az %80’ini kaybetmiş olanlar.
• İkinci Derece Engellilik: Çalışma gücünün en az %60’ını kaybetmiş olanlar.
• Üçüncü Derece Engellilik: Çalışma gücünün en az %40’ını kaybetmiş olanlar.

Aşağıdaki tabloda, Gelir İdaresi Başkanlığı tarafından belirlenen 2026 yılı aylık ve yıllık vergi matrahı indirimleri ile bunlara karşılık gelen net vergi avantajları yer almaktadır:

Ücretli çalışan engellilerin veya bakmakla yükümlü engelli yakını olanların aylık bordrolarında engel derecesine göre belirlenen tutar vergi matrahından düşülür. Böylece her ay daha az gelir vergisi kesilir ve çalışanın net maaşı doğrudan artar.

“Damlaya damlaya göl olur.” Maaşa her ay yansıyan vergi indirimi, yıl geneline vurulduğunda aile bütçesine can suyu olan önemli bir meblağa ulaşır.

TEKERLEKLER ENGELSİZ YARINLARA DÖNÜYOR!

Engelli vatandaşlarımızın sosyal hayata katılımlarını artırmak ve ulaşım kolaylığı sağlamak amacıyla sıfır kilometre araç alımlarında çok büyük bir mali avantaj sunulmaktadır.

Özel Tüketim Vergisi (ÖTV) İstisnası:

• %90 ve Üzeri Engeli Bulunanlar: Engel sebebi fark etmeksizin (fiziksel, zihinsel, görme vb.), sağlık kurulu raporu %90 ve üzeri olan vatandaşlarımız adlarına kayıtlı sıfır araç alımlarında ÖTV ödemezler. Bu araçları kendileri veya belirlenen yakınları sürüş amaçlı kullanabilir.
• %90’ın Altında Engeli Bulunanlar (Ortopedik): Bizzat araç kullanması gerektiğini gösteren "Özel tertibatlı araç kullanabilir" ibareli sağlık raporu ve engelli sürücü belgesi olan ortopedik engelli vatandaşlarımız, motor hacmi ve tutar sınırı dâhilindeki araçları ÖTV’siz alabilirler.

Motorlu Taşıtlar Vergisi (MTV) Muafiyeti: ÖTV istisnasından faydalanarak alınan veya engelliliğe uygun hâle getirilmiş araçlar için her yıl ocak ve temmuz aylarında ödenen Motorlu Taşıtlar Vergisi de tamamen sıfırlanır.

Tüm rapor ve mevzuat şartlarına harfiyen uyarak başvurulan ÖTV ve MTV muafiyeti, hayatı kolaylaştıran en büyük devlet desteğidir.

TEK MESKENİ OLAN ENGELLİYE EMLAK VERGİSİ SIFIR!

Engelli vatandaşlarımızın barınma ihtiyaçlarını desteklemek amacıyla belediyelerce alınan Emlak Vergisi’nde de tam muafiyet sağlanmıştır.

İNDİRİMLİ (SIFIR ORANLI) BİNA VERGİSİ ŞARTLARI:

• Brüt 200 metrekareyi geçmeyen tek bir meskene (ev) sahip olan engelli vatandaşlarımız Emlak Vergisi ödemezler.
• Bu haktan faydalanmak için bağlı bulunulan belediyeye engel raporu ve dilekçe ile başvuruda bulunmak yeterlidir.
• Evde bizzat oturma şartı yoktur; kiraya verilip başka bir evde kirada oturulsa dahi bu hak devam eder.

DİĞER SOSYAL VE KAMUSAL İNDİRİMLER:

• Su Faturası İndirimi: Belediyeler, genellikle engelli abonelerine evsel su kullanım ücretlerinde %50’ye varan indirimler uygulayabilmektedir.
• İletişim ve Dijital Destekler: İnternet, ev telefonu ve GSM operatörleri engelli vatandaşlarımıza özel indirimli paketler sunmaktadır.
• Gümrük Vergisi Muafiyeti: Engellilerin kullanımına mahsus özel araç-gereç, tekerlekli sandalye ve ortopedik cihazların yurt dışından ithalinde gümrük vergisi alınmaz.

BAŞVURU REHBERİ: HAKLARINIZDAN NASIL FAYDALANACAKSINIZ?

Süreçleri eksiksiz tamamlayarak engelli indirimlerinden faydalanmak için izlemeniz gereken 4 adım:

• Tam Teşekküllü Rapora Başvurun: Sağlık Bakanlığı tarafından yetkilendirilmiş devlet veya üniversite hastanelerinden "Erişkinler İçin Engellilik Sağlık Kurulu Raporu" alın.
• Gelir İdaresi Başkanlığı'na Başvuru Yapın: Dijital ortamda gib.gov.tr (İnteraktif Vergi Dairesi) üzerinden ya da Vergi Dairesi Başkanlıklarına dilekçe, kimlik ve sağlık raporunuzla başvurun.
• İş Yerinize / Belediyenize Bildirin: Vergi dairesinden alınan Engellilik İndirimi yazısını iş yerinizin insan kaynakları birimine teslim ederek maaşınıza yansımasını sağlayın. Emlak vergisi için raporunuzla belediyeye başvurun.
• Haklarınızı Takip Edin: Her yıl açıklanan güncel tutarları ve mevzuat değişikliklerini VİMER 189 hattından kontrol edin.

İsa Karakaş'ın önceki yazıları...