Tatlının dibi mi tuttu, un var ama kabartma tozu mu yoktu? Mutfakta hatalar, yanlışlıklar, eksiklikler, ufak tefek kazalar… Hiiç takılmayın, ne demiş atalarımız; “Ben yaptım, oldu!” Tarih de bu tarz tariflerle dolu;
Poşet Çay (İpek keselerin yanlış anlaşılması)
1908 yılında çay tüccarı Thomas Sullivan, müşterilerine numune göndermek için çay yapraklarını küçük ipek keselerin içine koydu. Müşteriler çayı keseden çıkarıp demlemek yerine doğrudan sıcak suyun içine atınca poşet çay keşfedildi.
Patates Cipsi (Kızgın aşçının intikamı)
1853 yılında New York'taki bir restoranda şef George Crum, patates kızartmasını kalın bularak sürekli geri gönderen müşteriye sinirlendi. Müşteriyi cezalandırmak için patatesleri kâğıt gibi incecik doğrayıp taş gibi kızarttı ve bolca tuzladı; ancak müşteri bu çıtır lezzete bayıldı.
Mısır Gevreği (Bayatlayan hamur)
1894 yılında Kellogg kardeşler, hastalar için haşladıkları buğdayı mutfakta unutup bayatlattı. Ziyan etmemek için hamuru merdaneden geçirip fırınladıklarında ortaya çıkan çıtır gevrekleri daha sonra mısırla üreterek dünyaya yaydılar.
İrmik Helvası (Kavrulmayı unutan un)
Osmanlı saray mutfağında aşçılar, ince un yerine yanlışlıkla iri taneli buğday irmiğini tereyağında kavurdu. Ardından üzerine sıcak süt ve şeker şerbeti dökünce taneli ve ağızda dağılan bu ünlü tatlı ortaya çıktı.
Cheesecake (Lor peynirini değerlendirme çabası)
1872 yılında New Yorklu mandıracı William Lawrence, Fransız peyniri Neufchatel'i taklit etmeye çalışırken yanlışlıkla çok daha kremsi ve yoğun bir peynir (krem peynir) üretti. Bu peynir tatlılarda kullanılınca modern cheesecake ortaya çıktı.
Fıstık Ezmesi (Dişsiz hastalar için çözüm)
1890'larda bir doktor, dişleri olmadığı için et çiğneyemeyen yaşlı hastalarına protein sağlamak amacıyla kavrulmuş yer fıstıklarını ezip macun hâline getirdi. Alın size keyifle yediğimiz fıstık ezmesi…
Tofu (Soya sütüne düşen deniz tuzu)
Efsaneye göre Çinli bir aşçı, kaynayan soya sütünün içine yanlışlıkla deniz tuzu (nigari) düşürdü. Sütün kesilip katılaşmasıyla oluşan bu beyaz bloklar tofuya dönüştü.
Pizza Margherita (Kraliçe için üç renk)
1889 yılında İtalya Kraliçesi Margherita, Napoli'yi ziyaret ettiğinde, yerel bir fırıncı İtalyan bayrağının renklerini temsilen domates (kırmızı), mozzarella (beyaz) ve fesleğen (yeşil) kullanarak özel bir pizza hazırlamış. Kraliçeden beğeni ve teşekkür mektubu gelen pizza kraliçenin adını almış.
Kraker (Uzun yolculuk azığı)
1801 yılında fırıncı Josiah Bent, denizcilerin uzun yolculuklarda küflenmeden yiyebilmesi için sadece un ve sudan oluşan hamuru aşırı pişirip kuruttu. Fırından çıkarken çıkardığı "çıtır" (crack) sesten dolayı bu adı aldı.
Peynirli Puf (Mısır çubukları / Cheetos)
1930'larda hayvan yemi üreten bir fabrikada makineleri temizlemek için kullanılan nemli mısır taneleri, sıcak silindirlerden geçerken şişip çıtır puf toplarına dönüştü. İşçiler üzerine peynir tozu ekleyip yiyince ünlü atıştırmalık doğdu…
Bisküvi (İki kez pişirilen ekmek)
Roma döneminde askerlerin ve denizcilerin uzun seferlerde yanlarına aldıkları ekmekler hemen küfleniyordu. Aşçılar ekmekleri iyice kurutmak için iki kez fırınlamaya başladı. Latince "iki kez pişmiş" anlamına gelen bis coctus kelimesi zamanla bisküviye dönüştü.
Tiramisu (Yorgunluğu alan tatlı)
İtalya'nın Treviso kentinde bir restoran sahibi, müşterilerine hem enerji verecek hem de yorgunluklarını alacak bir tatlı yapmak istedi. Kahveye batırılmış kedi dili bisküvilerini mascarpone peyniri ve yumurta ile birleştirerek İtalyanca "beni yukarı çek" anlamına gelen tiramisuyu yaptı.
Mayonez
1756 yılında Fransız ordusu İspanya'nın Mahon Limanı’nı ele geçirdiğinde, zafer yemeği hazırlayan Fransız şefin sos için kullanacağı krema tükendi. Şef, krema yerine zeytinyağı ve yumurta sarısını çırparak yeni bir sos yaptı ve şehrin adına ithafen "Mahonnaise" adını verdi.
Kazandibi (Tencerenin dibini tutturma)
Osmanlı saray mutfağında tavukgöğsü tatlısı pişirilirken tencerenin dibi hafifçe yandı. Aşçılar tatlıyı çöpe atmak yerine yanık kısmı üste gelecek şekilde ters çevirip servis edince kazandibi keşfedilmiş oldu…
Ninem diyor ki: Fazla aş, ya karın ağrıtır ya da baş.


