'Türkiye'de 2018 itibarıyla uyuşturucu kullanımından kaynaklı ölümler azaldı'

TUBİM Bilim Kurulunun 3 üyesi, "Türkiye'de uyuşturucu kullanımının 5-10 arası yaşlara kadar düştüğü, madde bağlantılı ölümlerin arttığı" iddialarını içeren haberlere, bilimsel kaynaklara dayanmadığı gerekçesiyle tepki gösterdi.

Türkiye Uyuşturucu ve Uyuşturucu Bağımlılığı İzleme Merkezi (TUBİM) Bilim Kurulu üyeleri, Türkiye'de 2018 itibarıyla uyuşturucu kullanımından kaynaklı ölümlerin azaldığını, uyuşturucuyu ilk kullanım yaşı ortalamasının 2019'da 20,8 olarak tespit edildiğini bildirdi.

TUBİM Bilim Kurulu üyelerinden Prof. Dr. Sevil Atasoy, Prof. Dr. Mustafa Necmi İlhan ve Prof. Dr. Levent Eraslan, uyuşturucu kullanımı ve madde bağlantılı ölümlere ilişkin ortak yazılı açıklama yaptı.

Bazı basın yayın organlarında zaman zaman uyuşturucu kullanımının 5-10 arası yaşlara kadar düştüğü, madde bağlantılı ölümlerin arttığı, bu ölümlerde Türkiye'nin dünya ve Avrupa'da ilk sıralarda yer aldığı yönünde haberler yapıldığı anımsatılan açıklamada, söz konusu haberlerin bilimsel kaynaklara dayanmadığı belirtildi.

Emniyet Genel Müdürlüğü Narkotik Suçlarla Mücadele Daire Başkanlığının ilgili birimlerince 2011 ve 2018'de 15-64 yaş aralığındakilere yönelik "Türkiye'de Genel Nüfusta Tütün, Alkol ve Madde Kullanımına Yönelik Tutum ve Davranış Araştırması" yapıldığı hatırlatılan açıklamada, bu araştırmaların ilkinde 8 bin 45 kişiden yüzde 2,7'sinin, ikinci araştırmada ise 42 bin 754 kişiden yüzde 3,1'inin hayatında en az bir kere uyuşturucu madde kullandığı sonucunun çıktığı kaydedildi.

Açıklamada, araştırma sonuçlarının nüfusa oranının 2011 yılında 1,3 milyon kişi, 2018'de ise 1,7 milyon kişi olarak kayıtlara geçtiğini söyledi.

Söz konusu rakamların bağımlı veya kullanıcı sayısı değil herhangi bir uyuşturucu maddeyi hayatında en az bir kez kullananların sayısı olduğuna değinilen açıklamada, şu ifadelere yer verildi:

"2018 verilerine göre hazırlanan 2020 Birleşmiş Milletler Dünya Uyuşturucu Raporuna göre dünyada uyuşturucu madde kullanım yaygınlığı oranı yüzde 5,4 iken bu oran yine 2018 verileriyle Avrupa Uyuşturucu ve Uyuşturucu Bağımlılığı İzleme Merkezi (EMCDDA) tarafından hazırlanan 2020 Avrupa Uyuşturucu Raporunda Avrupa Birliği (AB) ülkeleri için yüzde 29'dur."

Türkiye'deki madde kullanım yaygınlığının hem dünya hem de Avrupa'dakinin oldukça altında olduğuna dikkat çekilen açıklamada, "Ayrıca 2011'de yapılan 'Türkiye'de Genel Nüfusta Tütün, Alkol ve Madde Kullanımına Yönelik Tutum ve Davranış Araştırması' sonuçlarına göre ilk kullanım yaşı ortalaması 20,1 iken 2018'de bu sayı 19,5 olarak tespit edilmiştir." denildi.

Açıklamada, 2018'den beri uygulanan "Narkolog Projesi" çerçevesinde, hayatının herhangi bir döneminde uyuşturucu madde kullandığını beyan eden 15 bin 328 kişinin katılımıyla 2019'da yapılan ankette, uyuşturucuya başlama yaşı ortalamasının 20,8 olarak tespit edildiğine işaret edildi.

Türkiye'de uyuşturucu madde kullanımından kaynaklı ölümlere değinilen açıklamada, "2013'te 232 olan doğrudan madde bağlantılı ölüm sayısı 2014'te yüzde 114 artışla 497, 2015'te yüzde 19 artışla 590, 2016'da yüzde 56 artışla 920, 2017'de yüzde 2,3 artışla 941 olmuştur. 2018'de ise madde bağlantılı ölümler düşüşe geçmiş ve yüzde 30,2 azalarak 657 sayısına gerilemiştir. 2019'da da madde bağlantılı ölümlerdeki düşüş eğilimi devam etmiş ve 2018'e göre yüzde 47,9 azalışla 342 olmuştur." ifadeleri kullanıldı.

Açıklamada, 2020 Avrupa Uyuşturucu Raporuna göre ülkelerin uyuşturucu madde kullanımından kaynaklı ölüm sayılarına da yer verildi.

Buna göre, 15-64 yaş aralığındaki kişiler üzerinde yapılan uyuşturucu madde kullanımından kaynaklı ölümlerde milyon kişi başına düşen vaka sayılarında ilk sırada 81 ile İsveç yer aldı.

İsveç'i 76 ile Birleşik Krallık, 72 ile İrlanda ve Finlandiya, 66 ile Norveç takip etti. Türkiye ise bu sıralamada 12 ile 18. sırada yer aldı. Türkiye'de 2019 yılı için bu oranın milyonda 5,9 olduğu vurgulandı.

Son yıllarda uyuşturucuyla mücadele alanında yürütülen çalışmalar sayesinde yakalanan şüpheli ve ele geçirilen uyuşturucu madde miktarının arttığına dikkat çekilen açıklamada, bu durumun madde bağlantılı ölümlere düşüş olarak yansıdığı ifade edildi.