Bu da 'yıldız mezarlığı': Samanyolu'nun yepyeni net görüntüsünde ölü yıldızlar ortaya çıktı

Bilim insanları, 20’den fazla patlayan yıldızın kalıntılarını barındıran bir galaksi mezarlığını görüntülemeyi başardı. Araştırmacıların ‘yıldız mezarlığı’ olarak tanımladığı görüntü büyük beğeni topladı.

Gökbilimciler, Samanyolu'nda patlayan 20 civarı yıldızın kalıntılarını, galaksideki buna benzer birçok olayı açığa çıkarabilecek ayrıntılı radyo gözlemleri aracılığıyla keşfetti. 'Yıldız mezarlığı' olarak adlandırılan fotoğraf bilim dünyasında büyük ses getirdi.

Samanyolu'ndaki bir yıldızın kabaca her 100 yılda bir süpernova patlaması bekleniyor. Büyük kütleli yıldızların enerjilerini tükettikleri son dramatik patlamalar olan bu şiddetli patlamalar, yıldızdan çok daha uzağa, binlerce ışık yılı uzaktaki yerlere devasa toz ve gaz bulutları fırlatabilir.

Bu tür ‘süpernova kalıntıları’ dağılmadan önce binlerce yıl devam edebilir. Bu kalıntıları incelemek, galaksi hakkında yararlı bilgiler ortaya çıkarabilir. Çünkü bunlar genellikle diğer yıldızlar, gezegenler ve hatta yaşamın kendisini oluşturan ağır elementler içerir.

Samanyolu boyunca bu tür yüzlerce kalıntı bulundu ancak gökbilimciler toplam sayının yalnızca beşte birini gözlemlediklerini düşünüyor. Çoğu, genişledikçe kalıntılardan gelen radyo emisyonlarını tespit ederek bulunur, aksi halde görünmez olan şekillerini ortaya çıkarır ancak çoğu kavranamayacak kadar zayıftır.

SÜPERNOVA KALINTILARINI KEŞFETTİLER

Kanada, Edmonton'daki Alberta Üniversitesinde astronomi okuyan Brianna Ball, "Kayıp süpernova kalıntısı sorunu var. Kaç tane görmemiz gerektiğini biliyoruz ama çok daha azını görüyoruz." dedi. Ancak 16 Ocak'ta Ball liderliğindeki bir proje, süpernova kalıntılarını takip etmenin yeni bir yolunu keşfetti.

Ekip, Batı Avustralya'da 36 antenden oluşan bir radyo teleskobu olan Avustralya Kare Kilometre Dizilimi Yol Bulucu'nun (ASKAP) gözlem gücünü, gece gökyüzünün bir parçasında daha önce görülmemiş süpernova kalıntılarını tespit etmek için Yeni Güney Galler'deki tek bir çanak olan Parkes Gözlemevi'nin gözlem gücüyle birleştirdi.

Penticton ve Ball'ın danışmanı olan Kanada Ulusal Araştırma Konseyinden radyo astronomu Roland Kothes, "21 yeni aday keşfettik. Bu görüntü, yaptığımız ilk testti ve olağanüstü derecede iyi çalıştı" diyerek yıldız mezarlığından bahsetti.

Ekibin yayınladığı görüntü, yeni keşfedilen 21 süpernova kalıntısından yaklaşık beşini gösteriyor; bunlardan biri, sol üstte hafifçe görülen sekiz rakamı şeklinde. Görüntü, Samanyolu'nun sarmal kollarından biri olan Norma Kolu boyunca, toz ve gazın görünür ışığı büyük ölçüde engellediği yoğun Galaktik Merkez yakınında çekildi.

Pensilvanya'daki Pittsburgh Üniversitesinde süpernova kalıntıları üzerinde çalışan astronom Carlos Badenes, yeni kalıntıların bulunmasının süpernova olarak patlayan yıldız türleri hakkında bize daha fazla bilgi verebileceğini söylüyor.

(Nature)