Çekya Devlet Başkanı Zeman: İddialar doğruysa Rusya terör eyleminin bedelini ödemeli

Çekya Devlet Başkanı Milos Zeman, Rus ajanların mühimmat deposundaki patlamadaki rolleri doğrulanırsa Rusya’nın bu eylemin bedelini ödeyeceğini söyledi.

Çekya Devlet Başkanı Milos Zeman, bir Çek televizyonuna yaptığı açıklamada Çek istihbarat biriminin bugüne kadar sunduğu yıllık raporlarının hiçbirinde 2014 yılında Vrbetice'de meydana gelen cephanelik patlamasında Rus ajanların rolü olduğunu gösteren herhangi bir tanıklık ya da kanıtın yer almadığını söyledi. Sözlerinden Rus ajanlarının olaya karıştığı şüphesinin doğru olmadığı sonucu çıkmayacağını belirten Milos Zeman, "Ancak patlamadaki rolleri doğrulanırsa Rusya Federasyonu, Dukovany nükleer santrali ek ünite inşaatı ihalesinden Rosatom'un çıkarılması şeklinde söz konusu terör eyleminin bedelini ödemeli" şeklinde konuştu.

"Soruşturmayla ortaya konulacak bilgiler gizli kalmayacak"
Patlamaya ilişkin soruşturmayı yürüten Çekya polisi ve genel savcısına güveninin tam olduğunu belirten Milos Zeman, görevlilerin iki ihtimal üzerinde durduğunu ifade etti. Birinci ihtimalin patlayıcı maddelerin profesyonelce olmayan bir şekilde depolandığı, diğer ihtimalin ise yabancı istihbarat operasyonu olduğunu aktaran Zeman, her iki ihtimali de ciddiye aldığını ve dikkatli bir şekilde araştırılması gerektiğini kaydetti. Zeman, halka soruşturmanın sonucunu beklemeleri çağrısında bulunurken, ortaya çıkacak bilgilerin gizli tutulmayacağına dair söz verdi.

6 milyar dolarlık ihale
Ülkenin güneydoğusunda bulunan Dukovany nükleer güç santraline yapılacak yeni ünitenin inşasının 2029 yılından önce başlanması öngörülürken, ünitenin 2036 yılındaysa test amaçlı kullanıma sunulması hedefleniyor. Çekya'daki enerji kullanımının yüzde 20'sinin tedarik edildiği santralin yeni ünitesinin inşası ihalesine Rus enerji firması Rosatom, Amerikan Westinghouse, Fransız EDF ile Güney Kore firması Korea Hydro & Nuclear Power'ın katılacağı açıklanmıştı. Yaklaşık 6 milyar euro değeri olan ihalenin kazananı ise önümüzdeki Ekim ayında yapılacak parlamento seçimlerinden sonra açıklanacak.

Ne olmuştu?
Çekya, 2014 yılında Vrbietiec kentinde 2 kişinin ölümüyle sonuçlanan mühimmat deposundaki patlamada rolleri olduğu gerekçesiyle 17 Nisan Cumartesi günü 18 Rus diplomatı sınır dışı etme kararı almıştı. Çekya'nın kararı karşısında Rusya ise 20 Çek diplomatı sınır dışı etmişti. İki ülke arasındaki gerilim ticari ilişkilere de yansımış, Çekya Sanayi ve Ticaret Bakanı Karel Havlicek Rus nükleer enerji şirketi Rosatom'un Dukovany nükleer güç santrali yeni ünite inşaatı ihalesine katılacak firmalar listesinden çıkarılacağını açıklamıştı. Çekya İçişleri Bakanı Jan Hamacek de Rusya'dan almayı planladıkları Sputnik V korona virüs aşısından vazgeçtiklerini bildirmişti. Sınır dışı edilen 18 Çek diplomatın Moskova'ya dönmelerine izin verilmemesi durumunda daha fazla Rus diplomatı sınır dışı edecekleri şeklinde Rusya'ya ültimatom veren Çekya Dışişleri Bakanı Jakub Kulhanek ise 22 Nisan Perşembe günü Rusya Prag Büyükelçiliği çalışanı 60 kişiyi daha sınır dışı edeceklerini duyurmuştu.