Evren'in görüntüsü mahkemede

12 Eylül davasında; sanıkların görüntüleri, sesli ve görüntülü sistem ile duruşma salonuna kurulan 4 LCD ekrana yansıtılıyor.

12 Eylül askeri darbesine ilişkin, dönemin Genelkurmay Başkanı, Yedinci Cumhurbaşkanı Kenan Evren ile Hava Kuvvetleri Komutanı emekli Orgeneral Tahsin Şahinkaya'nın yargılandığı davanın duruşması başladı.
Ankara 12. Ağır Ceza Mahkemesi'ndeki duruşmaya, sanıkların avukatı Bülent Hayri Acar, müdahilliğine karar verilen bazı gerçek ve tüzel kişiler ile avukatları katılıyor.
Sanıkların görüntüleri, sesli ve görüntülü sistem ile duruşma salonuna kurulan 4 LCD ekrana yansıtılıyor.
Ekranlarda 4 kameradan çekilen görüntüler aynı anda bulunuyor.
Sanıklar dışında duruşma salonu ve heyetin görüntüleri de ekranda yer alıyor.
Salondakiler ilk olarak Tahsin Şahinkaya'nın görüntüsünü gördü. Şahinkaya, İstanbul GATA'da yatağında yarı oturur vaziyette bulunuyor.
Şahinkaya'nınkinden bir süre sonra Kenan Evren'in bulunduğu odanın görüntüsü ekranda yer aldı. Evren, daha sonra Ankara GATA'daki odasında bir kişinin eşliğinde yatağa yarı yatar yerleşti. Evren'in yanında, avukatlarından Sezin Duygu Tuncer de bulunuyor.
Duruşmada öncelikle iddianamenin okunması bekleniyor.
Mahkeme Başkanı Süleyman İnce, duruşmanın başlangıcında, salonda her türlü sesli ve görüntülü kaydın yasak olduğunu tutanağa geç irdi, ardından celse arasında dosyaya giren belge ve dilekçeleri okudu.

MİT KAMERASI İDDİASI
Müdahil avukatları görüntülerin kamuoyu ile paylaşılmasını istedi. Avukatlar ayrıca, salonda MİT'e ait kameralar olduğunu iddia etti İddia üzerine salonda gerginlik yaşanırken mahkeme başkanı iddiayı yalanladı.

DARBECİLER SANIK SANDALYESİNE OTURTULAMADI
Büyük Birlik Partisi (BBP) Genel Başkan Yardımcısı ve 12 Eylül Mağduru Ülkücüler Komisyonu Başkanı Remzi Çayır, "Darbeciler halen sanık sandalyesine oturtulamadı. Arkadaşlarımızı asanlar ne yazık ki bir şekilde mahkemeden firar etme yollarını buldular. Bu kişilerin mahkemede kendileri olmaları gerekirken ne yazık ki sanık sandalyesinde resimleri var. Bu bizim umut ettiğimiz bir sonuç değil" dedi.
Aralarında 12 Eylül mağdurlarının da bulunduğu çeşitli siyasi parti ve sivil toplum kuruluşlarından vatandaşlar davanın görüldüğü Ankara Adliyesi önünde duruşma öncesi toplandı.
Remzi Çayır ve beraberindekiler, adliye önünde gazetecilere açıklamalarda bulundu.
12 Eylül'ün tüm mağdurlar adına adliyeye geldiklerini belirten Çayır, 2010 referandumunda darbecilerin yargılanmasının önü açılacağı için eleştirilere aldırmadan "evet" dediklerini söyledi.
Siyasi parti temsilcileri ile diğer yetkilileri ziyaret ettiklerini, darbe komisyonu kurulsun görüşünün kendilerine ait olduğunu dile getiren Çakır, "Biz magazinleştirilmiş bir darbe komisyonundan ziyade gerçekten darbe yapanları, darbeye teşvik edenleri, darbeden medet umanların da mutlaka yakasına yapışılması gerektiğini düşünerek bu komisyonu önerdik. Ancak, ne yazık ki darbe komisyonunun işlevini tam anlamıyla yapamadığını, işi magazinleştirdiğini görüyoruz" diye konuştu.
Darbecilerin mutlaka sanık sandalyesine oturtulmasını istediklerini ifade eden Çayır, şöyle dedi:
"Darbeciler halen sanık sandalyesine oturtulamadı. Arkadaşlarımızı asanlar ne yazık ki bir şekilde mahkemeden firar etme yollarını buldular. Bu kişilerin mahkemede kendileri olmaları gerekirken ne yazık ki sanık sandalyesinde resimleri var. Bu bizim umut ettiğimiz bir sonuç değil. Bu mahkeme mutlaka yargının karşısına çıkarmalı ve o dönemin mağdurları ve milletle yüzleştirilmeliydi. Ne yazık ki bu yapılamadı. Biz tam anlamıyla Şili'nin, Arjantin'in, İtalya'nın, İspanya'nın yaptığının yapılmasını istenmi ştik. Bunu şu ana kadar yapamadık.
Mahkemenin sanıkları mahkemeye getirmemesini içimize sindiremedik. Darbecileri yargılıyoruz, darbe anayasasıyla ülke yönetiyoruz. Bu ayıbı da temizlemeliyiz."
Çayır, mahkeme katılmayan Evren ve Şahinkaya'yı adliye önünde kurdukları sembolik mahkemede daha sonra yargılayacaklarını kaydetti.

-Mağdurların fotoğrafları adliye önünde koydular-

12 Eylül Yargılama Platformu adına konuşan 78'liler Federasyonu Sözcü sü Metin Üzülür ise tüm çalışmalarına rağmen, mahkemede sadece darbeyi yapanlardan şu an hayatta olan sanıklar Evren ve Şahinkaya'nın yargılandığını, ancak darbenin gelişimi, darbe öncesi yaşanan olaylar ve sonrasında ortaya çıkan mağduriyetlerin dava konusu edilmediğini savundu.
Dönemin aktörlerinin bir çoğunun hayatını kaybetmesinin yargılanmalarına engel olmadığını anlatan Üzülür, "Mesele, bir başına Evren ve Şahinkaya'n ın yargılanması değildir. Bir tarihle hesaplaşmaktır. Bir dönemle hesaplaşmaktır.Özgür, demokratik ve aydınlık bir Türkiye'ye giden yolun önü ancak böyle açılabilir" diye konuştu.
Öte yandan sabah saatlerinden itibaren davanın görüldüğü Ankara Adliyesi önünde toplanan çeşitli siyasi parti ve sivil toplum kuruluşlarının temsilcileri, adliye bahçesine darbe mağdurların fotoğrafları ile "Bütün darbeciler yargılansın", "12 Eylül sürüyor, mahkum edene kadar peşindeyiz", "Darbecisiniz paşa paşa yargılanacaksınız", "Kayıplar bulunsun, darbeci katillerden hesap sorulsun" pankartları koydu, "12 Eylül sürgünleri vatana dönsün", "Kamu vicdanında yargılattık, mahkeme önüne bıraktık" sloganları attı. Polis adliye önünde güvenlik önlemi aldı.
Darbe mağduru Atilla Güven, kefeni temsil eden beyaz bir örtü ve boynunda "yağlı urgan" ile Ankara Adliyesi önüne geldi.
Adliye önünde 12 Eylül'de idam edilenler için saygı duruşunda bulunuldu.
Gruplardan bir kısmı duruşmayı izlemek için Ankara 12. Ağır Ceza Mahkemesi salonuna geçerken, bazı vatandaşların adliye önündeki bekleyişi sürüyor.

"BU NASIL HESAPLAŞMA"
12 Eylül Davası'ndaki telekonferans sistemine tepki gösteren eski bakanlardan Yaşar Okuyan, "Görüntü bir gidiyor, bir geliyor. Bu ne biçim iş, ufacık bir kadraj, adamın yüzünü görmüyorsun, yatakta birisi yan gelmiş yatıyor, keyfi iyi. Mamak'ta hücrede yatarken bize aynı muameleyi mi yapıyorlardı, bu ne biçim hesaplaşma" dedi.
Esi Çalışma Bakanı Yaşar Okuyan, Ankara Adliyesi 12. Ağır Ceza Mahkemesi'nde süren 12 Eylül Davası'na ilişkin, gazetecilere açıklamalarda bulundu. Adliyeden erken ayrılan Okuyan, "Koskoca 12 Eylül ihtilalinin iki sorumlusu yargılanmaya başlanıyor. Bunlar yaş gerekçesiyle mahkeme salonuna getirilmiyor. Kaldıkları yerden video kamera sistemiyle, sorguları, ifadeleri alınmaya çalışılıyor. Görüntü bir gidiyor, bir geliyor, ufacık ekran, adamlar yatağında rahat, oh memleket ne ala, ne o 12 Eylül'le hesaplaşıyoruz. Mamak, Diyarbakır ve Metris cezaevlerinde yüzlerce insanın kanına girmiş olan, işkenceden 300'e yakın insanın hayatını kaybetmesine neden olan ama sorumluları yataklarından ifade veriyor ve buna 12 Eylül'le hesaplaşma diyoruz. Neymiş, yaşlıymışlar. 17 yaşındaki Erdal Eren'i yaşına bakmadan asanlara yaşla ilgili muamele yapılıyor. Askeri mahkemede önce yargılanıp mahkum olan ve daha sonra aynı mahkeme tarafından hadisenin asli faili belli olup cezası iptal edilmiş olan Mustafa Pehlivanoğlu, bu durum Kenan Evren'e ve cuntaya bizzat avukatları tarafından iletilmesine rağmen 'boş verin asın gitsin' diyen adamlar yataklarından ifade veriyor. Bu 12 Eylül'e hesaplaşma falan değil ben gerçekten üzüntü duydum. O dönemde yüzlerce insanın kanı üzerinde olan, yüzlerce insanın hayatını karartmış olan insanlar yataklarından keyfe keder ifade vermelerini yadırgıyorum. Onun için de gidiyorum" ifadelerini kullandı.
Bir gazetecinin, "Video konferans sistemi teknik olarak işliyor mu" sorusu üzerine Okuyan, "Görüntü bir gidiyor, bir geliyor, müdahil avukatlar söylediler. Bu ne biçim iş, ufacık bir kadraj, adamın yüzünü görmüyorsun, yatakta birisi, yan gelmiş yatıyor, oh keyfi iyi. Mamak'ta tecritte, hücrede yatarken bize aynı muameleyi mi yapıyorlardı, bu ne biçim hesaplaşma" cevabını verdi.