Taner Yıldız 'Biz nükleer güç santrali yapmakta kararlıyız'

Taner Yıldız, Akkuyu NGS'nin yapımını gerçekleştirecek Rosatom şirketinin Genel Müdürü Sergey Kirienko ve beraberindeki heyeti bakanlıkta kabul etti.

Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Taner Yıldız, Akkuyu Nükleer Güç Santrali'ne (NGS) ilişkin, "Şu anda birinci ünitenin devreye alınmasıyla alakalı 2019 takviminde direniyoruz, inşallah 2020'ye aktarmamaya gayret ediyoruz" dedi. Bakan Yıldız, şirkete projeye verdikleri katkı için teşekkür etti. Kirienko, Akkuyu NGS'nin yaklaşık 60 ile 80 yıl arası işletmede bulunacağını, toplam yatırım hacminin de 20 milyar dolar olduğunu söyledi. Rusya'nın projeye fiilen yaptığı yatırım miktarının yaklaşık 1,5 milyar doları bulduğunu ifade eden Kirienko, Türkiye ile ileriye dönük işbirliği imkanlarının genişleyeceğini gördüklerini, santralin inşaatı esnasında müteahhitlik yapacak yerli şirketlerle de işbirliği yapılacağını belirtti. Kirienko, proje kapsamında yapılacak işlerin yüzde 40'ının Türkiye'de yerli şirketler tarafından yapılacağını dile getirerek, "Sadece inşaat ve montaj işleri ekipmanları, malzemeleri için 5 milyar dolarlık bir iş hacmi söz konusu" diye konuştu.Kirienko, Türkiye hükümeti tarafından gösterilen siyasi destek ve Yıldız'ın şahsi katkılarının projenin gerçekleştirilmesine imkan sağladığını söyledi.
- Kararlılık vurgusu
Yıldız, basın mensuplarının soruları üzerine, Akkuyu NGS'nin proje takvimine ilişkin değerlendirmelerde bulundu.
Elektrik Satınalma Anlaşması ve Türkiye Atom Enerjisi Kurumu (TAEK) ihalelerinin proje takvimini etkilemeyeceğini ancak ÇED sürecini etkileyebileceğini belirten Yıldız, TAEK ihaleleriyle alakalı şu anda herhangi bir engel kalmadığını bildirdi.
Yıldız, dünya ortalamasına bakıldığında ÇED raporlarının ortalama 500 sayfa olduğuna dikkati çekerek, şunları kaydetti:
"Bizdeki de 3 bin sayfa civarında. Bu yüzden gerek arsa tahsisleriyle alakalı konular gerekse diğer vergiyle alakalı konuların her birisi, bu toplantıda ele alınacaktır. ÇED konusunda şirketin soruları cevaplamasının akabinde komite ikinci kere toplanacak. Biz nükleer güç santrali yapmakta kararlıyız. Bütün kurumlarımız da bakanlıklarımız da hukuk çerçevesinde aynı ortak dile sahiptirler.
Şu anda birinci ünitenin devreye alınmasıyla alakalı 2019 takviminde direniyoruz, inşallah 2020'ye aktarmamaya gayret ediyoruz. Toplantıda bu açıdan problemlerin çözümü açısından önemli bir toplantıdır."
Bakan Yıldız, Kırım'la ilgili gerilim ve Rusya'ya yönelik olası yaptırım kararlarının projenin geleceğine yönelik etkisine ilişkin soruyu yanıtlarken, şöyle konuştu:
"Dünyada politikalar ulusallaşıyor ancak ekonomiler globalleşiyor. Bu büyük bir proje ve bu projenin ilerleyen zaman içerisinde tehditleri ve fırsatları bitmez. Biz bu projeyi korumaya kararlıyız. Siyasetin enerji üzerinde, zaman zaman da enerjinin siyaset üzerine yük olduğu olur. Muhtemel siyasi yükleri omuzlayabilecek büyüklükte bir proje yapmaya gayret ediyoruz. Bölgemizde suhuletin olmasını temenni ederiz ve bir stabil halde ülkelerin kendi bağımsızlığı çerçevesinde yürümesini tabii ki isteriz. Bölgemizin dingin bir hale gelmeye ihtiyacı var. Ülkeler ve bu bölgemiz mutlaka sürdürülebilir haline ulaşabilecektir."
- Türk şirketlere 8 milyar dolarlık iş imkanı
Kirienko, basın mensuplarının soruları üzerine, Akkuyu NGS'nin yapım sürecinde 5-5,5 milyar dolarlık işin Türkiye'deki yerli müteahhit ve taşeronlarca yapabileceğini, bu miktarın inşaat ve montaj işlerini kapsadığını, ekipman tedarikinin ise buna dahil olmadığını söyledi.
Toplam yatırımın en az yüzde 40'ının yerli firmalarca gerçekleştirilebileceğine işaret eden Kirienko, bunun toplam proje bütçesinde yaklaşık 8 milyar dolara karşılık geldiğini dile getirdi.
Türkiye'de çalıştıkları partnerlerle kurdukları ilişkinin bir ülkeyle sınırlı kalmasını istemediklerini belirten Kirienko, Türkiye, Rusya ve üçüncü ülkeler için ekipman, malzeme ve teknoloji sağlayabilecek bir yapı oluşturmayı amaçladıklarını kaydetti.
"Rusya nerede iş yapıyorsa Türk firmalarıyla orada işbirliği yapılabilir" diyen Kirienko, şöyle konuştu:
"Şirketimizin Rusya dışında 22 ünitelik anlaşması bulunuyor. Biz bulunduğumuz her yere Türk partnerlerimizi davet etmeye hazırız. Türk şirketlerinin itibarı da çok yüksektir. Bu dünyada ispatlanmıştır. Nisan ayında Finlandiya'da kazandığımız NGS'nin ihalesi var. Onun inşaat ihalelerine başlanacak. Nisan ayında Türkiye'de birlikte iş yaptığımız şirketleri de ihaleye davet edebiliriz."
Akkuyu NGS Projesi'nin başarılı bir şekilde ilerlediğini ifade eden Kirienko, önemli olanın acele etmektense birbirlerine güvenmek olduğunu söyledi. ÇED'le ilgili dünyada uygulanan standartlar olduğunu ama Türkiye'deki uzmanların diğer ülkelerdekinden çok daha fazla soru sorduklarını dile getiren Kirienko, yönlendirilen soruların yarısından fazlasının ÇED'le ilgisi olmadığını ispatlayabileceklerini ama güveni önemsedikleri için soruya ayrıntılı yanıtlar hazırladıklarını belirtti. Kirienko, "Çalışmalar tamamlandı bu ayın sonuna kadar raporu tamamlayıp sunacağız" dedi. Kirienko da Kırım'a yönelik olarak yaptırım kararının projeyi etkileyip etkilemeyeceği sorusuna karşılık, şöyle konuştu:
"Nükleer enerji kontratları uzun vadeli olduğu için anlık siyasi olaylardan etkilenmeyecektir. Bugün itibariyle bakıldığında Rusya ile Ukrayna arasındaki siyasi ilişkiler çok karmaşık ama Ukrayna'daki nükleer güç santralleri tamamen Rusya tarafından işletiliyor ve sıkıntısız bir şekilde çalışmaya devam ediyor. Hiçbir şekilde kesinti olmadı ve olamayacaktır. Son 20 yılda ABD ile ilişkilerimiz çok farklı boyutları gördü. Bütün bu yıllarda ABD'deki çalışan nükleer güç santrallerinin düşük seviyede zenginleştirilmiş yakıtı Rusya'dan sağlandı."