Türkiye'den Suriye'deki planları boşa çıkaracak hamle

Suriye'de devam eden 'Zeytin Dalı' harekâtında Afrin ve benzeri yerleşim yerlerinde sivillerin korunması ve canlı kalkan sorununun çözülmesi için üç aşamalı plan yapıldı.

Hükümet kaynaklarından edinilen bilgiye göre, daha çok kırsal alanda devam eden operasyonun başta Afrin olmak üzere yerleşim yerlerinde nasıl yürütüleceğiyle ilgili birden fazla seçenek ve durum değerlendiriliyor. Yapılan planlamayla, Afrin’in dış mahallelerine bir ay içinde ulaşılacağı hesaplanıyor. Baştaki hava koşullarından kaynaklanan zorluğun da aşıldığı belirtiliyor.

CENEVRE SÖZLEŞMESİ

Yeni Şafak'ta yer alan habere göre; Operasyon sırasında, Afrin ve diğer yerleşim yerlerindeki terör örgütlerinin, sivilleri canlı kalkan olarak kullanma olasılığı, ayrı bir başlıkta değerlendiriliyor. Cenevre Sözleşmesi’nde sivil halkın korunması, canlı kalkan olarak kullanılmasının önlenmesi gibi başlıklar, askeri yetkililer tarafından değerlendirildi. Teröristlerin kendilerini güvene altına almak için sivilleri kalkan yaptığı, sivil kıyafetler giyerek halkın arasına karıştığı belirtiliyor.

UYARI VE BİLDİRİ

Bu nedenle planlama yapılırken öncelikle terörist bölgelerden sivillerin ayrılmasına olanak sağlanacak. Ardından harekâtın komutanları, anonslar yaparak sivil halkın bölgeyi terk etmesini isteyecek. Bildiriler dağıtılarak çağrı yapılacak. Operasyonlarda önce sivillerin bölgeyi boşaltması için uluslararası yasalarda belirtilen yollar ve süreler uygulanacak.

Ardından birden fazla bölgeye ayrılan ve birbirinden bağı koparılan alanlara saldırılar başlayacak. Afrin dahil tüm yerleşim yerlerinde, temizlik harekâtının mahalle mahalle değil, şehirlerin büyük bölgelere ayrılarak ayrı ayrı yapılması planlanıyor. Bütün bu operasyonun bahar aylarına kadar süreceği belirtiliyor. Bu planların, Şam yönetimine ait güçlerin Afrin’e girmesi durumunda değişeceği kaydediliyor. Tüm planların sahadaki gelişmelere göre değişebileceği ve revize edilebileceği dile getiriliyor.

SİVİLLERİ KULLANMAK SAVAŞ SUÇU

Uluslararası hukukta, savaş koşullarında sivillerin canlı kalkan yapılması yasa dışı olarak tanımlanıyor. Üç tür canlı kalkan öngörülüyor. Bunlar, “yakınlığa bağlı canlı kalkanlar, zorunlu canlı kalkanlar ve gönüllü canlı kalkanlar” diye tanımlanıyor. Korumaya yönelik düzenlemelerin gönüllü canlı kalkanları kapsamadığı belirtiliyor. Savaş Sırasında Sivillerin Korunmasına Dair 4’üncü Cenevre Sözleşmesi’nin 28’inci maddesinde, “Korunan bir kişinin varlığı, belli nokta veya alanları askeri hareket karşısında dokunulmaz kılmak için kullanılamaz” deniliyor. Sözleşmeyi ayrıntılandıran ek protokollerin ABD tarafından imzalanmadığı biliniyor. Ancak tüm ülkelerin, bu kuralları uluslararası örf ve adet hukuku olarak kabul ettiği belirtiliyor. 1998 tarihli Uluslararası Ceza Mahkemesinin Roma Statüsü de, “Bir sivilin veya diğer bir korunan kişinin varlığının belli nokta, alan veya askeri güçlerin askeri harekatlarda hedef olmaması için kullanılmasını” savaş suçu ilanı sayıyor.