Dil kalbin tercümanıdır
Bir insanı hiç görmeden, konuşmasını dinleyerek tanıyabilir miyiz? Kelimeleri, sesinin tonu ve hitabı onun bilgisini, görgüsünü ve insanlara verdiği değeri gösterir. Çünkü söz, insanın iç dünyasını da gösterir.
İnsan bazen haklı olduğu hâlde kendisini doğru anlatamadığı için haksız duruma düşebilir. Aynı düşünce sert ve gelişigüzel söylendiğinde tepki doğurur; açık ve ölçülü söylendiğinde ise dinlenir. Ancak güzel konuşmak, süslü kelimeleri sıralamak değildir. Akıcı fakat anlamsız bir söz, kokusuz çiçeğe benzer. Söz hem manalı hem de yerinde olmalıdır.
Dil, yalnızca bir anlaşma aracı değildir bir milletin de hafızasıdır. Atalarımızın sevinci, kederi ve hayata bakışı kelimelere, deyimlere ve atasözlerine sinmiştir. Bunları bozduğumuzda geçmişimizle bağımızı da zayıflatırız.
Bugün sosyal medyada ve günlük konuşmalarda kaba sözler, yanlış söyleyişler ve özensiz ifadeler hızla yayılıyor. Bir kelime yanlış biçimde tekrarlandıkça zamanla doğru zannediliyor. Bundan en çok, dili çevresinden öğrenen çocuklar ve gençler etkileniyor.
Peki bu gidişi nasıl değiştirebiliriz? Önce Türkçeyi sevmeliyiz. Güzel eserler okumalı, anlamını bilmediğimiz kelimeler için sözlüğe bakmalı ve güzel konuşanları dikkatle dinlemeliyiz. Yapmacıklığa kaçmadan sade ve samimi konuşmalı; kelimelerimizi karşımızdakini kırmak için değil, anlaşmak için seçmeliyiz.
Her gün bir kelimeyi doğru öğrenmek, kırıcı bir cümleyi daha güzel söylemek ve konuşmadan önce bir an düşünmek değerli bir başlangıçtır. Çünkü dilimize gösterdiğimiz özen, karşımızdaki insana gösterdiğimiz saygıdır. Sözümüz güzelleştikçe düşüncemiz berraklaşır, insanlarla bağımız kuvvetlenir. Ne güzel söylenmiştir: “Dil, kalbin tercümanı; yüz, kalbin aynasıdır. Kalpte gizli olan, yüzde meydana çıkar.”
Hüseyin Demir
ŞİİR
Göçüp Gittiler... Birer Birer...
Leylekler de göçüp gitti...
Mevsim artık sonbahar...
Yaz baharda yedi diyar,
Yedi iklim yurdumun
Derelerinde çağlarken sular.
Göllerinde yüzer yeşil başlı
Gövel ördekler...
Dağlarında allı morlu açan sümbüller...
Bir bizi çağırır sarmak için bağrına...
Bir de mekân tutan göçmen kuşları...
Kimi insanımız,
Ekmek teknesini mekân tutturur
Leyleğe...
Yaz baharda... Nice leylekler, turnalar,
Selam getirende... Bu yurda
Bir coşar dereler, şenlenir mavi göller
Ve berrak pınar başları... Ve... Dostlar
Mevsim yine sonbahar...
Dökülüyor döküldükçe nice
Sarı sarı yapraklar...
Ara sıra da dertli dertsiz
Yeşil yeşil yapraklar... Dereler... Göller...
Pınarlar mahzun... Mahzun...
Bu topraklar... Yurttur... Mekândır...
Ve mübarek hakkı inkâr edilemeyen
Kutsal vatandır...
İrfan Özkaya
TARİHTEN BİR YAPRAK
İSHAKPAŞA SARAYI: Çıldır Valisi İshak Paşa tarafından 18. yüzyıl sonlarında yaptırılan meşhur saray. Ağrı’nın Doğubayazıt ilçesinin yaklaşık 8 km güneydoğusunda eski Doğubayazıt kasabasının bulunduğu yerde ovaya hâkim bir yamaçtadır. Saray, yamacın eğimi yüksek dayanak duvarlarıyla düzeltilerek elde edilen yaklaşık 50 x 150 metre boyutlarındaki düzlüğün üzerinde kurulmuştur. Saraya âdeta bir kale görüntüsünü veren yüksek çevre duvarlarıyla içindeki yapıların bir bölümü, Birinci Dünya Savaşında bölgeyi işgal eden Rusların yaptıkları hasarlar sebebiyle yıkık durumdadır. Saray, birbirini takip eden iki avlunun çevresinde toplanmış çeşitli yapı gruplarından meydana gelir. Saraya, doğu cephesinin ortasındaki görkemli taç kapıdan girilir. Girişin arkasındaki birinci avluda servis binaları yer alır. Bütün saraya yayılmış olan bir tür merkezî ısıtma (bugünkü kalorifer sistemi) donanımının ocağı da birinci avludadır. Bu ısıtma sisteminin duvarlarda bırakılmış kanallardan geçen pişmiş topraktan boruları bugün de yer yer görülmektedir.
