Erken teşhis hafızayı koruyor! Alzheimer'ın 4 önemli belirtisi

Günlük hayatta hepimizin başına gelen küçük unutkanlıklar, Alzheimer’ın ayak sesleri olabilir. Belirtileri gözden kaçırmayın.

Ziyneti Kocabıyık

Yoğun iş temposu, stres ve teknolojinin günlük hayatın içine girmesi gibi sebepler zaman zaman unutkanlık yaşanmasına yol açabiliyor. Hepimiz unutkanlıktan şikâyet ederiz de bunun bir hastalık olduğunu aklımıza getirmeyiz. Küçük unutkanlıklarla başlayan ve tedbir alınmadığında hafızayı tamamen silen Alzheimer hastalığının ilk belirtilerini dikkate almak gerekiyor. Kişinin kendi kendine veya yakınlarına yapabileceği basit testlerle unutkanlığın derecesinin saptandığını söyleyen Memorial Şişli Hastanesi Nöroloji Bölümü’nden Prof. Dr. Türker Şahiner, ilaç tedavisi ve zihin egzersizlerle “unutkanlığın” yavaşlatılabileceğini bildiriyor. Prof. Dr. Şahiner, Alzheimer’ın kelime hatırlama, çizim yapma becerisi gibi testlerle ortaya konabileceğini anlattı...

DAKİKADA 14 KELİME ÜRETEMİYORSANIZ...

İsim hafızasındaki unutkanlıkların yanında hafızada bulunan kelimeleri çağıramamak farklı bir belirtidir. Kelimeleri unutmayan ancak kısa sürede hatırlayamayan kişiler için 1 dakika içinde K harfinden kelime üretmesi istenir. Testi uygulayan kişinin kısa süre içinde beynindeki kütüphaneyi güncelleyebilmesi gerekir. 1 dakika içinde panikleyerek 14 kelime üretememek değerlendirilmesi gereken bilgiler arasındadır. Bozulma önce zamanda sonra yer bilgilerinde yaşanmaktadır. Kişileri tanımak ve hatırlamakta yaşanan bozukluk hastalığın ilerlediğini gösterir.

SAATİ ÇİZEBİLİYOR MUSUNUZ?

Erken dönemde öğrenilen bilgileri kağıt üzerine çizerken zorlanmak unutkanlığın derecesi ya da rahatsızlığın sebepleri hakkında bilgi verir. Mesela kâğıt üzerine saat çizerken rakamların dairenin içine doğru dağıtılamaması, akrep ve yelkovan ayrımının yapılamaması, dairenin merkezinin seçilememesi gibi hatalar kişinin bunama derecesini gösterebilmektedir. Aynı şekilde bir küpün üç boyutlu olarak kağıda çizilmesi sırasında ortaya çıkan yanlışlıklar ya da çok uzun sürede çizilebilmesi dikkate alınması gereken işaretlerden bir başkasıdır.

HARF TESTİNDE İKİ HATADAN FAZLA YAPIYORSANIZ...

Özellikle Alzheimer kontrollerinde uygulanan harf testinde; hastadan kendisine okunacak bir dizi harfin içinde sadece “A” harfini duyduğunda elini masaya vurması istenir. 2 veya daha fazla hata hastalık işareti olabilmektedir. Her harfte elini masaya vurma refleksi göstermek daha büyük bir rahatsızlığın işaretidir.

TUVALET YERİNE MUTFAĞA MI GİDİYORSUNUZ?

Beyin dakikada binlerce defa “Ben neredeyim, ne yapıyorum” gibi soruların cevaplarına göre yer, zaman ve kişi üzerinden sistemi kontrol eder. Basit bir testle hastalığıdan şüphelendiğiniz yakınınıza hangi yıl ay ve günde olduğu hangi şehirde yaşadığı gibi bilgileri sorabilirsiniz. Yer, zaman ve kişi bilgilerinden birinin yanlış olması bile büyük bir problemin işaretidir. Kelime hatırlayamama belirtisinden önce ortaya çıkan belirtiler de vardır. Mesela tuvalet yerine mutfak ya da evin farklı bir odasına gidilmesi, çok iyi bilinen hatta rahatlıkla gidilebilen bir adresi tarif edememek gibi reflekslerdeki bozukluklar göz ardı edilmemelidir. Gözlüğün kaybolması veya boyunda asılı olmasına rağmen aramaya devam edilmesinden çok aranan gözlüğün buzdolabından çıkması hastalık işaretidir.