İşte yeni lise eğitim kuralları, 'Geçme notu 50, ders 40 dakika'

Milli Eğitim Bakanlığı'nın (MEB) 7 Eylül'de yayınladığı Ortaöğretim Kurumları Yönetmeliği ile birçok uygulama değişikliğine gidildi.

Milli Eğitim Bakanlığı'nın (MEB) 7 Eylül'de yayınladığı Ortaöğretim Kurumları Yönetmeliği ile birçok uygulama değişikliğine gidildi. 12 yıllık eğitimle zorunlu hale getirilen lise eğitiminin kuralları yeni yönetmelikle sil baştan değiştirildi. Yeni yönetmeliğe göre yapılan değişiklikler ana hatlarıyla şöyle:
DEVAMSIZLIK HAKKI 45 GÜN: Lise öğrencilerine özürsüz devamsızlık 10 günle, özürlü özürsüz toplam devamsızlık ise 45 günle sınırlandırıldı. 2 gün üst üste mazeretsiz devamsızlık yapan öğrenciye disiplin cezası uygulanacak. Ayrıca velinin yazılı beyanı da özür belgesi kapsamında değerlendirilecek ve devamsızlık konusunda velinin takip sorumluluk ve insiyatifi arttırılacak.
BAŞARI PUANI 50'YE ÇIKTI: Liselerde başarı puanı 45'ten 50 puana yükseltildi, Öğrencinin, ders yılı sonunda herhangi bir dersten başarılı sayılabilmesine yönelik puanlar yeniden belirlendi. Buna göre iki dönem puanının aritmetik ortalaması en az 50 veya birinci dönem puanı ne olursa olsun ikinci dönem puanı en az 70 olan öğrenciler başarılı sayılacak ve sınıf geçebilecek. Uygulamadaki puan ve notla değerlendirme esasına dayanan ikili ölçme değerlendirme sistemi kaldırıldı. Yerine sadece puanı esas alan tekli değerlendirme sistemine dönüştürüldü.
ORTALAMA YÜKSELTME SINAVI KALKTI: Ortalama yükseltme sınavları kaldırıldı, komisyon marifetiyle yapılan sorumluluk sınavları ise ilgili dersin öğretmeni tarafından yılda 2 kez yapılacak.
3 DERSTEN SORUMLU GEÇME: Sınıf bazında başarısız ders sayısı en fazla 3 olanlar 'sorumlu' olarak dersten geçebilecek. Alt sınıflar da dahil toplam 6 dersten başarısız olanların sorumlu olarak sınıf geçmelerine imkan getirildi.
SINAVA İTİRAZ HAKKI: Öğrencilere sınav notlarına itiraz hakkı tanındı.
MECBURİ AÇIK LİSE: Çeşitli nedenlerle örgün ortaöğretimle ilişiği kesilen öğrencilerin açık öğretim lisesi ve mesleki açık öğretim lisesine yönlendirilecek.
18 YAŞ SINIRI: Liselere kayıt şartlarında da değişikliğe gidildi. Buna göre ortaöğretim kurumlarına kaydolmak için ortaokulu veya imam-hatip ortaokulunu bitirmiş ve öğretim yılının başlayacağı tarihte 18 yaşını bitirmemiş olma şartı aranacak. Yaş şartını taşımayan öğrencilerin örgün ortaöğretim kurumlarına kayıtları yapılmayacak.
KAYITLAR ULUSAL ADRES VERİ TABANINA GÖRE YAPILACAK: Kayıtlar, öğrencinin e-Okul sistemi veya denklik belgesindeki bilgilerine göre yapılacak. Adres tespitinde ulusal adres veri tabanı ikamet adres bilgileri esas alınacak. Öğrencilerden kayıt için başka belge istenmeyecek. Mesleki ve teknik ortaöğretim kurumlarına kayıt yaptıracak öğrencilerin sağlık durumlarının ilgili mesleğin öğrenimine elverişli olması gerekir. Bu durum, programın özelliğine göre gerektiğinde sağlık raporuyla belgelendirilecek.
ÖZEL EĞİTİME İHTİYACI OLAN ÖĞRENCİLER İÇİN GEREKLİ TEDBİR ALINACAK: Açık Öğretim Lisesi veya Mesleki Açık Öğretim Lisesinden naklen gelen öğrencilerin herhangi bir puan kullanmaksızın öğrenci alan örgün ortaöğretim kurumlarına kayıtları, öğrenim haklarının bulunması ve bu Yönetmelikte yer alan kayıt şartlarını taşımaları hâlinde ders kesiminden yeni öğretim yılının başlangıcına kadar geçen süre içerisinde yapılacak. Özel eğitime ihtiyacı olan öğrencilerin kayıtlarında millî eğitim müdürlüklerince gerekli tedbirler alınacak.

DERS SÜRESİ 40 DAKİKA OLACAK: Ortaöğretim kurumlarında bir ders saati süresi 40 dakika olacak. Dersler arasındaki dinlenme süreleri okul yönetimlerince belirlenecek. Derslerin başlama, bitiş ve öğle arası dinlenme süreleri millî eğitim müdürü veya ilgili müdür yardımcısı ya da şube müdürünün başkanlığında eğitim bölgesi danışma kurulu başkanlarıyla yapılan toplantıda ortaöğretim kurumlarının özellikleri, uygulanan programlarıyla çevre ve ulaşım şartları dikkate alınarak belirlenecek. Ancak dersler arasındaki dinlenme süresi 5 dakikadan, öğle arası dinlenme süresi ise 45 dakikadan az olamayacak. İşletmelerde yapılan mesleki eğitim, yaz uygulamasıyla okul ve işletmelerde yapılan staj çalışmalarında bir ders saati süresi 60 dakika olacak.
EVLENEN KİŞİ AÇIK LİSEYE KAYIT YAPABİLECEK: MEB, yeni düzenleme ile evlenenlerin liseye kaydının yapılmayacağını Açık Lise ya da Açık Meslek Lisesine gönderileceğine karar verdi. Bir örgün eğitim okulunda okurken evlenenler ise okuldan ilişikleri kesilerek yine Açık Lise'ye kayıt yaptırabilecek. Daha önceki uygulamada evlenen öğrencilerin okulla ilişiği tamamen kesiliyordu.
ORTAÖĞRETİM İLKELERİNDE DEĞİŞİKLİK: Buna göre ortaöğretim kurumları işlevlerini Türk millî eğitiminin genel ve özel amaç ile temel ilkeleri doğrultusunda, evrensel hukuka, demokrasi ve insan haklarına uygun; öğrenci merkezli, aktif öğrenme ve demokratik kurum kültürü anlayışıyla yerine getirecek. Yapılan değişiklikle, daha önce ortaöğretim ilkeleri arasında yer alan "Öğrenciler, Atatürk ilke ve inkılâplarını benimsemiş, temel demokratik değerler ile donanmış, araştırma, sorgulama, eleştirel düşünme, problem çözme ve karar verme becerileri gelişmiş; hayat boyu öğrenen, insan haklarına saygılı, mutlu bireyler olarak yetiştirilir" hükmü de diğer 16 fıkra gibi yürürlükten kaldırıldı.
DERS DİLİ TÜRKÇE OLACAK: Derslerin öğretimi Türkçe yapılacak. Ancak ortaöğretime yerleştirmeye esas puanla öğrenci alan ve önünde hazırlık sınıfı bulunan ortaöğretim kurumlarında matematik ve fen bilimleri grubu derslerini birinci yabancı dille okutabilecek öğretmen bulunması ve en az 12 öğrencinin talep etmesi hâlinde bu derslerin öğretimi birinci yabancı dille de yapılabilecek.
DERS SEÇİMİ e-Okul SİSTEMİ ÜZERİNDEN YAPILACAK: Derslerin seçimi ve buna yönelik açıklamalar ders kesiminden önce okul müdürlüğünce öğrencilere duyurulacak. Ders seçimi veli, sınıf rehber öğretmeni ve rehber öğretmenin bilgisi dâhilinde öğrenci tarafından ders kesiminden haziran ayının son iş günü mesai saati bitimine kadar e-Okul sistemi üzerinden yapılacak. Süresi içerisinde ders seçimi yapmayan öğrencilerin dersleri okul yönetimince belirlenecek. 9. sınıfa yeni başlayan öğrencilerin ders seçimleri ile seçilen derslerde değişiklik yapılmasına ilişkin işlemler ders yılının ilk haftası içinde yapılacak.
HAFTALIK DERS PROGRAMINI ÖĞRETMENLER VE MÜDÜR BELİRLEYECEK: Okul yönetimince hazırlanan haftalık ders programı, öğretim yılı başında veya ders yılı içinde öğretmenler kurulunda görüşülecek. Okul müdürünün onayına bağlı olarak uygulamaya konulacak. Bu programda yönetici ve öğretmenlerin okutacakları derslerin gün ve saatlere göre dağılımı yapılacak ve ilgililere yazılı olarak imza karşılığı duyurulacak.
Haftalık ders programı düzenlenirken: okulların eğitim ortamı, öğretmen durumu, fizikî şartlarla pedagojik esaslar göz önünde bulundurulacak.
EUROPASS SERTİFİKASI VERİLECEK: Mesleki ve teknik ortaöğretim programlarından mezun olanlardan isteyenlere Avrupa Yeterlilik Çerçevesi kapsamında, öğrenim süresince kazandıkları temel yeterlilikler hakkında bilgiler içeren Europass sertifika veya diploma ekiyle alınan ve başarılan modüller, mesleki eğitim gördüğü veya stajını yaptığı işletmenin adını gösterir belge düzenlenecek.
DERS KİTAPLARINI BAKANLIK BELİRLEYECEK: Ders kitapları Bakanlıkça belirlenecek, Tebliğler Dergisi'nde veya elektronik ortamda yayımlanarak ilan edilecek.
Ders kitabı ya da ders kitabı yerine kullanılacak basılı veya elektronik ortamda hazırlanan eğitim ve öğretim araç, gereç ve materyallerinin temini ve kullanımıyla ilgili hususlarda Millî Eğitim Bakanlığı Ders Kitapları ve Eğitim Araçları Yönetmeliği hükümlerine uyulacak.
PUANLA ÖĞRENCİ ALAN OKULLARIN UYGULAMALARI: Kontenjanların ilanı, ortaöğretime yerleştirmeye esas puanla öğrenci alan okulların hazırlık veya 9. sınıfına alınacak öğrenci sayısıyla açılacak şube sayısı, her yıl Bakanlıkça belirlenen takvime göre ilçe ve il millî eğitim müdürlüklerince de onaylanarak Bakanlığın ilgili birimine elektronik ortamda bildirilecek. Bakanlıkça yapılan değerlendirme sonunda belirlenen kontenjanla tercih ve yerleştirmeye ilişkin açıklamalar kılavuzda ilan edilecek. Kılavuz yayımlandıktan sonra kontenjanlarda değişiklik yapılamayacak.
ORTAÖĞRETİM KURUMLARI TANIMLANDI: Ortaöğretim kurumları, ortaokul veya imam-hatip ortaokulu üzerine öğrenim süresi dört yıl olan yatılı veya gündüzlü olarak eğitim ve öğretim veren kurumları olarak tanımlandı. Bu kurumlar; Fen liseleri, sosyal bilimler liseleri, Anadolu liseleri, Anadolu öğretmen liseleri, güzel sanatlar liseleri ve spor liseleri, Anadolu imam-hatip liseleri ve imam-hatip liseleri, meslek liseleri, teknik liseler, Anadolu meslek liseleri, Anadolu sağlık meslek liseleri, Anadolu teknik liseleri mesleki ve teknik eğitim merkezleri ile ortaöğretimin genel lise, imam-hatip lisesi ve mesleki ve teknik ortaöğretim programlarını tek yönetim altında uygulayan çok programlı liselerden oluşacak. Sosyal bilimler liselerinde hazırlık sınıfı açılacak;
ORTAÖĞRETİM KURUMLARI DÖNER SERMAYE KURACAK: Mesleki ve teknik ortaöğretim kurumlarında öğrenim gören öğrencilerin, döner sermaye aracılığıyla alınan siparişler ve yapılan işler üzerinde fiilen çalışarak mesleklerini daha iyi öğrenmelerine ve öğrendiklerini pekiştirmelerine, girişimcilik bilinci kazanmalarına, okuldaki mevcut nitelikli insan gücü, makine potansiyeliyle atölye kapasitesinin ekonomiye kazandırılmasına ve benzeri amaçların gerçekleştirilmesine katkı sağlamak bakımından Bakanlıkça uygun bulunan ortaöğretim kurumlarının bünyesinde döner sermaye işletmesi kurulacak.
ORTAÖĞRETİME GEÇİŞ ESASLARI BELİRLENDİ: Ortaokulu veya imam-hatip ortaokulunu bitiren öğrenciler, ortaöğretime yerleştirmeye esas puana veya yetenek sınav puanına göre veya herhangi bir puan kullanmaksızın tercihleri doğrultusunda ortaöğretim kurumlarına geçiş yapacak. Merkezi yerleştirmeyle öğrenci alan ortaöğretim kurumlarına; Ortaöğretime yerleştirmeye esas puanı veya özel yetenek, mülakat veya beden yeterliği sınav puanı ile tercihler doğrultusunda yerleştirme yapılacak. Yetenek sınav puanıyla öğrenci alan güzel sanatlar liseleri ile spor liselerine öğrenci alımı ve kayıt işlemleri Bakanlıkça belirlenen esas ve usullere göre yapılacak.
MESLEKİ VE TEKNİK ORTAÖĞRETİMDE YARIM YATILILIK: Sınıf rehber öğretmenlerince ekonomik durumlarının yetersiz olduğu belirlenen öğrencilere yardımcı olmak amacıyla genel bütçeden karşılanan ödenekle yarım yatılı kadrosundan öğle yemeği verilecek.