Otomotiv pazarında Alman istilası tam gaz

İthal araç satışı ocak-ağustos döneminde yerlilere fark attı. 500 bini geçen satışların 160 bine yakınını Alman markaları oluşturdu.

Türkiye otomotiv pazarı ilk 8 ayda geçtiğimiz yılın aynı dönemine göre yüzde 12.43 büyürken, satışların büyük bir kısmı yine ithal araçlardan özellikle de Alman markalarından oluştu. Otomobil ve hafif ticari araç pazarında, 148 bin 289 yerli, 370 bin 93 adet ithal olmak üzere 518 bin 382 adetlik satış gerçekleşti. Otomobil satışlarının 86 bin 633'ü yerli, 312 bin 796'sı da ithallerden oluştu. Toplam pazarda Alman markalarının adeti 159 bin 169 oldu. Aynı dönemde 61 bin 656 yerli, 57 bin 297 adet de ithal hafif ticari araç satıldı. Otomotiv Distribütörleri Derneği'nin (ODD) raporuna göre, 2012'nin ilk 8 ayında toplam pazar 461 bin 84 düzeyindeydi. Sadece otomobil satışları yüzde 20.94 artarak 330 bin 257'den 399 bin 429'a ulaşırken, hafif ticari pazarı ise ocak-ağustos döneminde 2012'ye göre yüzde 9.08 oranında azalarak 130 bin 827'den 118 bin 953'e geriledi. İlk 8 ayda dizel otomobil satışlarının payı yüzde 59.1, otomatik şanzımanlı otomobillerin payı ise yüzde 37.7'ye ulaştı. Ocak-ağustos döneminde otomobil pazarı segment dağılımının yüzde 85.8'ini vergi oranları düşük olan A, B ve C segmentlerinde yer alan araçlardan oluştu. Segmentlere göre en yüksek satış adetine yüzde 51.3 pay ile C segmenti (204.816 adet), kasa tiplerine göre ise en çok tercih edilen gövde tipi sedan otomobiller (yüzde 44.3 pay, 176.857 adet) oldu. ODD Genel Koordinatörü Hayri Erce, 2013 yılı otomotiv sektörü toplam pazarını 820-860 bin aralığında beklediklerini açıkladı.

Ticaret azalıyor keyif artıyor
Ekonominin durumu hakkında en iyi ipuçlarından biri olarak kaydedilen ticari araç satışlarında düşüş yaşandı. Hafif ticari araç pazarı, 8 ayda geçtiğimiz yılın aynı dönemine göre yüzde 9.08 oranında azalarak 130 bin 827'den 118 bin 953'e geriledi. Ağustosta ise hafif ticari araç pazarı yüzde 20.58 azalarak 13 bin 432'ye gerildi. Hafif ticari araç pazarı 2012 yılında, 2011'e göre yüzde 18.25 oranında daralmayla 221.481 adet olarak gerçekleşmişti.


OPEL Türkiye'den gittiğine pişman
Türkiye otomotiv pazarında ağırlığını devam ettiren Alman devlerinin, yatırıma gelmemesi zaman zaman ekonomi yönetiminin tepkisini çekiyor. Yıllardır ithal araç satışlarında birinci sırada olan Volkswagen'e yapılan yatırım çağrıları hafızalardaki yerini korurken, General Motors (GM) bünyesindeki bir diğer Alman markası Opel'in de Türkiye satışları dikkatlerden kaçmıyor. Yılın 8 ayında 33 bin 599 adet binek otomobil satışı gerçekleştiren Opel, İzmir-Torbalı'da bulunan fabrikasını ise 2000 yılında kapatmıştı. GM yetkilileri 5 yıl sonra yaptıkları açıklamada ise, aldıkları karardan pişman olduklarını dile getirmişti. 2005'te bir açıklama yapan GM Başkanı, "Türkiyedeki fabrikamızı kapattığımız için üzgünüz. Asıl şimdi Türkiyenin yıldızı parlıyor" sözlerini kullanmıştı. İlerleyen dönemlerde de açıklamalar yapan Opel yetkilileri, orta-uzun vadede Türkiye'de yatırımı düşünebileceklerini kaydetmişti. Türkiye'nin son teşvik atırımlarıyla birlikte Opel'in yatırım yapıp yapmayacağı hâla merak edilen konuların başında geliyor.

Yatırıma gelmeyen VW yine en çok sattı
Başbakan Recep Tayyip Erdoğan ve ekonomi yönetiminin her fırsatta Türkiye'de yatırıma çağırdığı Volkswagen, yılın ilk 8 ayında otomobil ve hafif ticari araçta 71 bin 283 adetlik satışla liderliği bırakmadı. Sadece ağustos ayında 7 bin 374'ü binek, 9 bin 286'sı da ticari olmak üzere toplam 9 bin 286 adet satışla ilk sırada yer alan Volkswagen, yatırım yapmadığından dolayı en çok Ekonomi Bakanı Zafer Çağlayan'ın eleştiri oklarına hedef oldu. Çağlayan, Volkswagen'in Türkiye'de yatırım yapmamasının çok ağrına gittiğini belirterek, "Türkiye'de en çok satılan marka ama yatırımı yok. 'Türkiye pazarında çok güçlüsünüz. Neden yatırım yapmıyorsunuz?' diye soracağız. Böyle bir teşvik sisteminden sonra kendileri kayıpta. Bu işin ticari edep yönü de var. Sen en fazla satılan araç markası olacaksın ama yatırım yapmayacaksın" ifadelerini kullanmıştı. Hâtta VW'nin en çok satan modeli Jetta'nın Meksika'dan yapılan ithalatına yüzde 10 Gümrük Vergisi getirilmiş. Bakan Çağlayan, benzer tedbirlerin uygulanacağı yönünde de sinyaller vermişti.

Yerliler halkı tatmin etmiyor
Bilim, Sanayi ve Ticaret Bakanı Nihat Ergün, ithal araç satışlarının fazla olmasıyla ilgili, "Yerli otomobiller halkı tatmin etmiyor" şeklinde yorum yapmıştı. Türkiye'de üretilenlerin Türkiye tüketicisini tatmin etmediğini vurgulayan Ergün, "Gerçek bu değil mi? Gerçek bu. Sadece otomobilde iç pazar birkaç yıl içerisinde 1 milyon rakamına ulaştığında 300 bin aracı Türkiye'de üretilen araçlar, 700 bin araç dünyanın başka ülkelerinde üretilip gelen araçlardan oluşacaksa o zaman otomotiv sektörü böyle başını iki elinin arasına alıp düşünmesi icap eder" sözlerini kullanmıştı. Önceki açıklamalarında, Türkiye'de yerli otomobil markasına ihtiyaç olduğunu belirten Ergün, "Türkiye'de üretilen araçlar talebi karşılamıyor" demişti.
Enes DEMİRAY İSTANBUL