Depremin etkisini yüzde 80 azaltan sismik izolatör nedir?

Kahramanmaraş Pazarcık ve Elbistan merkezli çifte depremler 11 ilde yıkımlara yol açtı. Binlerce bina yıkılırken Malatya’daki Kadın Doğum ve Çocuk Hastanesi ile Antep’teki İnayet Topçu Hastanesi ise zeminlerine yerleştirilen sismik izolatörler sayesinde hasar almadı. İki hastanenin hasar almaması ile birlikte sismik izolatör merak konusu oldu.

NECMİ ÇİÇEKÇİ'NİN HABERİ - Depremin etkisini yüzde 80 oranında azaltan sismik izolatörler Japonya ve ABD’de sıkça kullanılıyor. Türkiye’de ise yeni konut projeleri ve kamu binalarında görülmeye başlandı. Özellikle deprem sonrasında bu sisteme ilginin arttığı ifade ediliyor.

ESKİ BİNAYA UYGULANIR MI?

Sismik izolatör binaların altına konulan ve amortisör gibi çalışan kauçuk elastik pabuçlardır. Bunlar deprem dalgalarını sönümlendirerek dalgaların binaya yansımasını engeller. Bina sallanır ancak yıkılmaz. Betonarme binaların hepsinde kullanılan bir sistemdir. Bina yapılırken sismik izolatörler yerleştirilebilir ancak mevcut yapılarda da kullanılabilir. Burada atılması gereken adımlar, kolonların sistemli bir şekilde vinçlerle kaldırılarak sismik izolatörler yerleştirilmesidir.

BİNA GÜÇLENDİRME NASIL YAPILIR?

Hasarlı veya depreme karşı dayanıksız olan binalar için hayati önem taşıyan bina güçlendirme işlemlerine de ilgi arttı. Sektörde faaliyet gösteren bir şirketin yetkilisi, özellikle İstanbul’da ciddi anlamda talep olduğunu belirterek “Bu uygulamalarda beton, çelik ve fiberbond (karbon fiber) gibi malzemeler kullanılıyor. Kolon ve kirişlere çelik bloklar yerleştiriliyor. Tabii öncesinde binadan zemin etüdü ve yapı örnekleri alınıyor ve buna göre projelendiriliyor. Kısa kolonlara sahip yapılar, yeteri kadar güçlü malzemelere sahip olmayan binalar, projesiz olarak inşa edilen binalar, düzensiz plana sahip olan yapılar, projeye uygunsuz ve sağlıksız şekilde eklemelerin yapıldığı binalar, bina yapılırken deprem yönetmeliğine uygun olmayan malzemelerin kullanıldığı binalar, kullanılan malzemelerin kalite dışında miktar bakımından da zayıf olduğu binalar, ve zeminleri ile ilgili sorun olan yapıların tamamına işlemler uygulanabilir. Fiyat ile ilgili net bir rakam yok, öncelikle binanın tespitinin yapılması gerekiyor” dedi.