Bakanlık harekete geçti! Yeniden belirleniyor

Manisa Soma'da meydana gelen ve yüzlerce işçinin ölümüne yol açan facia sonrası Bakanlık madencilik kurallarını yeniden belirlemek üzere düğmeye basıyor.

Manisa Soma'da 4 gün önce yaşanan ve 300'den fazla madencinin ölümüne neden olan maden faciası, Çalışma Bakanlığı'nın ilgili çalışmalarını öne aldırdı. Bölgede inceleme ve çalışmalarını sürdüren Çalışma Bakanlığı'na bağlı İş Sağlığı ve Güvenliği Genel Müdürü Kasım Özer, ilgili tüm tarafların katılacağı bir komisyonun kurulacağını söyledi.
İşçi ve işveren sendikalarından kamu kurumlarına, uzmanlara ve özel sektör temsilcilerine kadar ilgili herkesin gelecek hafta resmi bir davetle komisyona katılamaya davet edileceğini belirten Özer, bu komisyonda madencilikte hangi mevzuat yeniliklerinin yapılabileceğinin dünyadaki örnekleriyle masaya yatırılacağını anlattı.


Özer, Türkiye'nin imzalamaması tartışma konusu olan Uluslararası Çalışma Örgütü'nün (ILO) 176 numaralı "Madenlerde Güvenlik ve Sağlık Sözleşmesi"nin gereklerinin de komisyonda tartışılacağını belirtti. "Tarımdan ormancılığa çeşitli sektörlere ilişkin her zaman mevzuat hazırlıyor ve yeniliyoruz, bu faciadan sonra madenciliği öne çektik" diye konuşan Özer, komisyon kurulmasının ardından yaşanacak süreci şöyle anlattı: "Komisyonda her türlü öneri konuşulacak, bir taslak hazırlanacak. Bu taslak her türlü sosyal taraflarla paylaşılacak, daha sonra taslak üzerine alt komisyon kuracağız. Sonra bu alt komisyon mevzuat komisyonuna dönüşecek ve taslak görüşe açılacak. Görüşlerin ardından da yasal mevzuata girmesi için çalışmalar yapılacak."
BAŞKA TEKNOLOJİLER DE GÖRÜŞÜLEBİLİR
Özer, yaşam odalarının zorunlu hale gelmesi de dahil olmak üzere her türlü düzenlemenin görüşüleceğini ve mümkün olduğunu dile getirerek, "Madencilik konusunda Almanya, Kanada gibi uzman gelişmiş ülkelerde ne varsa onları getireceğiz" ifadesini kullandı. Özer, şöyle devam etti:
"Sadece yaşam odaları değil, bu konuda dünyada başka hangi teknolojiler varsa, bunlar Türkiye'de nasıl kullanılacaksa onları konuşacağız. Ne kadar sürer, tam gün vermek doğru olmaz. Bu önerilerin bazıları çok ciddi yatırımlar ve teknolojiler gerektirebilir, o nedenle uygulanabilirlik de önemli. Bu müzakerelerin sonunda yaşam odalarının bazı işletmelerde zorunlu hale gelmesi sonucuna da varılabilir. Belli bir büyüklük ya da belli kriterlere göre seçilmiş işletmelerde olabilir mesela. Bunlar hep müzakere edilecek konular."
5 müfettiş inceleme yapıyor
Özer, kendisinin de Soma'da inceleme yaptığını anlatırken, Çalışma Bakanlığı'na bağlı müfettişlerin de çalışmalarını sürdürdüğünü dile getirdi. Yangının trafodan olup olmadığı konusunda son ve resmi sözün bu çalışmalar sonucunda söylenebileceğini ifade eden Özer, "Teftiş Kurulu Başkanı ve 5 müfettiş şu an yer üstü incelemelerini yapıyor, çünkü şu an kimse yer altına giremiyor. Yer altına girince facia nedeniyle ilgili de rapor hazırlanacak. Bunun için yaklaşık 1 hafta daha lazım" diye konuştu.


Kömürde yaşamın süresi 4 gün
Soma Kömür İşletmeleri'nin sahibi Alp Gürkan ve yöneticilerinin basın toplantısından sonra madenlerde yaşam odası tartışması daha da büyüdü. Yaşam odaları dünya madencilik sektöründe yaygın olarak kullanılıyor.
Şili örneğinde olduğu gibi 2-3 aylık sığınak sağlıyor. Uzun süreli sığınma imkanı sadece göçük olursa geçerli. Yaşam odaları her maden tipi için standart değil. Kömür madenlerine özel modeller üretiliyor. Dünyada en çok Avusturalyalı bir firmanın ürettikleri satılıyor. Bu firmanın kömür madeni modellerinde kazalarda yangın ve zehirli gaz söz konusu olunca sığınma süresi 36 ile 100 (4 gün) saat arasında değişiyor. Yaşam odaları madenin genel havalandırma sistemine bağlı çalışıyor. Yangın ve gaz yayan kazalarda sistemle bağ koptuğu için odanın kendi mekanizması devreye giriyor. Bu da sınırlı oksijen süresi sağlıyor.
Süre odanın teknik özelliği ve içerideki insan sayısına göre değişiyor. Örneğin Altın Madencileri Derneği Genel Koordinatörü Dr. Muhterem Köse'nin verdiği bilgiye göre Türkiye'de iki büyük altın madeninde kullanılılan 20 kişilik yaşam odalarının zehirli gaz durumunda dayanma süresi 55 saat.
Tuvaletler kimyasal
- Madenden hava çekme imkânı kalmayınca içindeki filtre ve oksijen sistemleri devreye giriyor.
- Standartlar oda içinde sıcaklığın 30 dereceyi geçmemesini istiyor. İçinde klima sistemi var.
- Uzun kalma süresi düşünülerek oda içinde ayrı bir bölümde kimyasal tuvalet bulunuyor.
- Kömür madenleri için taşınabilir modeller tercih ediliyor. Montaj madende yapılabiliyor.
Her vardiyada 34 kişilik kurtarma ekibi olmalıydı
TÜRK Standartları Enstitüsü'nün (TSE), Avrupa Birliği direktifleri ve uluslararası kurallar kapsamında hazırladığı madencilik standartlarına göre, Soma'da yeraltında bulunan 787 işçiden 24'ünün arama-kurtarma konusunda uzman olacak kadar eğitim alması gerekiyordu. Soma'daki kurtarma ekibi, teknik görevlilerle birlikte vardiya başına 34 kişi olmalıydı. İşçilerin büyük bölümünün, yanlış tarafa yönelmeleri ve hatalı hava basımı nedeniyle öldüğü iddia edilirken, TSE standardına göre; kurtarma ekipleri cevherin özelliklerine göre eğitim almalıydı. Madende, boşalan oksijen maskeleri için doldurma tüpünün bulunması gerekiyor. Yine ocağa sürekli hava akımı olması da şartlardan biri.


HABERTÜRK