Orgeneral yapay zeka! Dördüncü kuvvet komutanı olabilir

MGK’nın ele aldığı yapay zekâ, ekonomi ve siyasetin yanı sıra askerî alanda da riskler ve fırsatlar sunuyor. Hatta ordulara bile komuta etmesi yakın...

YEŞİM ERARSLAN - CEVDET FIRAT AYDOĞMUŞ'UN ÖZEL HABERİ - Savunmadan sağlığa, ekonomiden sosyal hayata, her alanda yapay zekâdan yararlanan Türkiye, bu teknolojinin getirdiği, başta siber saldırılar olmak üzere bütün risklere karşı da gerekli adımları atıyor. Son olarak Millî Güvenlik Kurulu (MGK) bildirisinde, yapay zekâ konusunda ileri kabiliyetler geliştirmenin önemine dikkat çekilirken bu konuda atılan ve atılabilecek adımları uzmanlara sorduk. Uzmanlar bu konuda tüm kurumların çalışması ve tedbir alması gerektiğine dikkat çekiyor.

AKTEPE: MALİYETİ ÇOK AĞIR

Türkiye Bilişim Derneği (TBD) Genel Başkanı Rahmi Aktepe, yapay zekâ konusunun MGK’da gündeme gelmesinin önemli olduğunu söyledi. Aktepe “Çünkü yapay zekâ, iki tarafı da keskin bir bıçak. Bir taraftan verimliği artırıp kalkınmaya katkıda bulunurken, diğer taraftan da siber güvenlik tehditlerinin artmasının en önemli unsurlarından biri. Dolayısıyla ülkemizin bu konuyu her yönüyle ele alıp incelemesi gerekiyor. Nitelikli insan gücünün ve araştırma merkezlerinin artırılması lazım. Bu konudaki gücümüzün iyi koordine edilmesi, iş birliği ve ortak akıl oluşturulması gerekiyor. Türkiye, ABD, Rusya ve Çin’in ardından siber saldırı alan dördüncü ülke. Bu nedenle bizim daha uyanık davranmamız gerekiyor. Çünkü siber saldırıların maliyeti çok ağır. Şu anda dünyaya yıllık maliyeti 8 trilyon dolar” dedi.

Yapay zekânın ses taklitleri ve herhangi bir seçime etkileri gibi birçok konuda tartışmalara yol açtığına işaret eden TBD Başkanı Aktepe “Örneğin; bir seçimi ‘A partisi’ yerine, ‘B Partisinin’ kazanmasının maliyetini ölçebilir miyiz? Bu konunun sosyal maliyetleri de çok büyük” değerlendirmesinde bulundu.

PEKİN: TEHLİKELİ ÇAĞ GELİYOR

Yapay zekânın en çok kullandığı alanlardan biri de savunma sanayi. ABD ve Çin başta olmak üzere birçok ülke, yapay zekâ ile kontrol edilebilen robot savaşçılar üretiyor. Uzmanlar bu teknolojinin daha da ilerlemesi ile gelecek yıllarda askerlerin yer almadığı, robotların mücadele ettiği savaşların görülebileceğine dikkat çekiyor. Emekli Korgeneral İsmail Hakkı Pekin, yapay zekânın askerî alanda kullanılması konusunda birçok ülkenin çalışmaları olduğuna dikkat çekerek şunları kaydetti:

"Bir anda, herhangi bir birlik hareketliliği olmadan 1-2 ton bombaları, nükleer başlıklı bombaları taşıyabilen yapay zekâ ile donatılmış bir uçak okyanusun derinliklerinden kalkarak gelip bütün tesislerinizi vurup zayiatsız olarak geri dönebilir veya kendini imha edebilir. Ortada bir iz bile bırakmadan kaybolup gider. Yapay zekâ konusunda hukuki bir altyapı da yok. Yapay zekâ ile ilgili tehdidin MGK toplantısına ele alınması çok önemli, hatta yakında ‘Kırmızı Kitap’ denilen kitapta da yerini alır. Kendini imha eden suikast araçları ile karşı karşıya kalabiliriz. Çok tehlikeli bir çağa yaklaşıyoruz. Çok daha uzaklardan yönlendirilebilen ve çok uzun süre havada kalabilen savaş uçaklarını veya araçlarını görebiliriz. Çok uzaklardan birtakım bakteriler, virüsler veya kimyasal silahlarla hiç ellerini kıpırdatmadan ülkenizi etkisiz hâle getirebilirler. Hâlen, Covid-19’un nereden ve nasıl geldiği konusunda net bir bilgi yok. Seçimlerde verilerin derlenmesinde, oy sayımında kullanılacak olan yapay zekâ demokrasinizi alt üst edebilir. "

YAPAY ZEKÂ BAKANLIĞI KURULSUN

Gazi Üniversitesi Yapay zekâ Merkezi Direktörü Prof. Dr. Şeref Sağıroğlu, yapay zekânın MGK’da görüşülmesi için “çok yerinde ama geç” değerlendirilmesinde bulundu. Yapay zekâyı fırsat olarak gören ülkelerin yapay zekâ birimlerini, altyapılarını ve çalışmalarını belirli üst noktalara taşıdığını ancak Türkiye’nin bu dönüşümü algılamada biraz geciktiğini belirten Sağıroğlu “Türkiye’nin belki de bir Yapay Zekâ Bakanlığı kurması gerekiyor. Yapay zekâ ülkeler için büyük bir tehdit olabilir, bu gelişmelere başta devletimiz olmak üzere tüm kurum ve kuruluşlarımızı hazır hâle getirmeliyiz. Yani ülke olarak da yakinen takip edip, altyapısını kurgulayıp, gelişmelere karşı devleti hazır hâle getirip ve tehditleri her boyutuyla inceleyip karşı tedbirlerin alınması gibi hususların gündemde olması gerekiyor” diye konuştu.

MGK'NIN KARARI "DEVRİM" NİTELİĞİNDE

Yapay Zekâ Politikaları Derneği (AIPA) Kurucusu ve Başkanı Zafer Küçükşabanoğlu, MGK’nın gündemine yapay zekâyı almasının ve bu konundaki değerlendirmelerin Türkiye için “devrim” niteliğinde olduğunu belirtti. Küçükşabanoğlu “Bu kararla beraber Türkiye’nin yapay zekâyla ilgili artık daha uzun vadeli, istikrarlı, köklü hedefler belirlemesi lazım. Yapay Zekâ Strateji Belgemizin de güncellenmesi gerektiğinin bir işareti MGK’nin bildirgesi” dedi.

PROF. DR. ERDOĞAN: EKONOMİLER MANİPÜLE EDİLEBİLİR

Ekonomist Prof. Dr. Seyfettin Erdoğan, manipülatif güçlerin yapay zekâ sistemleriyle ele geçirdiği verileri kullanmak suretiyle başta borsa olmak üzere birçok ekonomik sektör ve makro göstergeleri manipüle edebileceğini söyledi. Yapay zekânın istihdamı olumsuz etkileyebileceğine dikkat çeken Erdoğan “Reel sektörde yapay zekâ teknolojileri ile işlerin aşırı otomatikleşmesi durumunda işsizlikte artış meydana gelebilir. İşlerin otomatik olarak yerine getirilmesi insan gücüne olan ihtiyacı azaltabilir, bu da istihdamın daralması sonucunu ortaya çıkarabilir” diye konuştu.

SAVUNMA ANALİSTİ OĞUZ: GELECEKTE SİBER KUVVETLER GÖRECEĞİZ

MGK’nın gündemine girdiği için bu noktadan sonra yapay zekâ konusundaki çalışmaların daha da hızlanacağını ifade eden Savunma Analisti Turan Oğuz, uzay, deniz, hava ve kara kuvvetleri gibi siber kuvvetlerin de geleceğin en önemli kuvvetlerinden biri olacağını ifade etti. Bu konuda savunma sanayi alanında bazı ilerlemeler bulunduğunu belirten Oğuz “Örneğin; İHA’larda yapay zekâ bilgisayarları kullanılmaya başlandı; şimdiden test edilecek ve ona göre geliştirilecek. Aynı şekilde seyrüsefer alanlarında yapay zekâ çok kullanılıyor. Seyir esnasında platformların ne şekilde ilerleyeceğini belirleyebilmek için de fiilen kullanıyoruz” dedi.

TÜRKİYE, RİSKLERE KARŞI NELER YAPIYOR?

Yapay zekânın ortaya çıkardığı ve çıkaracağı tehditlerle karşı önemli adımlar atılıyor. Bu kapsamda, Cumhurbaşkanlığı Savunma Sanayii Başkanlığı (SSB), geçen yıl Savunma Sanayii Yapay Zekâ Yetenek Kümelenmesi’ni (SAYZEK) kurdu. SAYZEK, yapay zekâ alanında üstünlük sağlayacak yetenekleri savunma sanayisine kazandıracak. Diğer yandan Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu (BTK) bünyesinde faaliyet gösteren Ulusal Siber Olaylara Müdahale Merkezi (USOM), siber tehditleri tedbir amacıyla faaliyetler yürütüyor. Türkiye, bu alanda yerli ve millî yazılımlarıyla da faaliyet gösteriyor.

Hükûmet, yapay zekâ alanındaki çalışmaları burs ve destek programlarıyla da destekliyor. Öte yandan, önümüzdeki dönemde üniversitelerde de yapay zekâyla ilgili yeni bölümler açılacağı ifade ediliyor.