Dinî Lügat internet ortamında: ‘Kelimeler bilinmezse hayat anlaşılmaz’

"Dinî Lügat” dijital ortama taşındı. Prof. Dr. Ekrem Buğra Ekinci tarafından hazırlanan sözlük artık “dinilugat.com” adresi üzerinden erişilebilir durumda. Portalde yaklaşık 10 bine yakın kelime, izahlı ve misalli anlatımlarla yer alıyor. Prof. Ekinci, sözlüklerin ilim ve doğru anlama açısından vazgeçilmez kaynaklar olduğunu vurguluyor.

MURAT ÖZTEKİN- "Dinî Lügat” kitabı dijital ortama taşındı. Prof. Dr. Ekrem Buğra Ekinci tarafından hazırlanan sözlüğün muhtevasına artık “dinilugat.com” web adresi üzerinden erişilebiliyor. Sitede İzahlı ve misalli metinlerle 10 bine yakın kelimenin manasına yer veriliyor.

Yeni internet portaline dair sorularımızı cevaplayan Prof. Ekinci, lügatlerin yani sözlüklerin vazgeçilmez kaynaklar olduğuna vurgu yaparak “Eskiden ders çalışırken veya kitap okurken masamızın üzerinde üç şey dururdu: Lügat, atlas ve ansiklopedi. Yeni bir kelime ile karşılaştığımızda hiç üşenmez lügate bakardık. Lügat, sadece ilim adamına değil, sıradan insana da çok şey katar. Bir ilmi anlamak içinse o ilme ait tabirleri bilmek icap eder. Dinî metinler de doğru anlaşılmadığı takdirde, yerini batıl ve hurafeler alır. Dinini doğru öğrenmek, her inananın hakkı ve vazifesidir” diyor.

“Dinî Lügat”in bu ihtiyaca cevap vermek üzere hazırlandığını kaydeden Prof. Ekinci “Rahmetli Enver Ören Bey, ‘İnsanlar beşikten mezara kadar ilim öğrenmekle mükellef. Ama kitapların dili eski, anlamıyoruz, diyorlar. O hâlde bir lügat hazırlamalı ve önlerine koymalı ki, kimsenin bahanesi olmasın’ demişti. Böylece hazırladığım ‘Dinî Lügat’ kitabı 2018’de basıldı. Şimdi bunu internet ortamına taşıdık” diye konuşuyor.

Dinî Lügat portalinde dinî kitaplarda geçen hemen her kelimeye yer verdiklerini söyleyen Ekrem Buğra Ekinci “Sadece dinî tabirler değil, din kitaplarında geçen doğrudan dinî olmayan kelimeler de mevcut. Her kelimenin Osmanlıca yazılışına da yer veriyor, insanların bu harflere aşina olmasını hedefliyoruz. Ayrıca kelimelerin hangi lisandan ve hangi kökten geldiğine işaret ediliyor. Bazı çetrefil kelimelerin anlaşılmasını kolaylaştırmak üzere muteber dinî eserlerden misaller bulunuyor. Lügatin muhtevası zamanla daha zenginleşecektir” ifadelerini kullanıyor.

DİLİMİZ FAKİRLEŞTİ

Türkiye’de geçtiğimiz asırda sadeleşme adı altında dilin tahrif edildiğini ve lügat karıştırmanın daha mühim olduğunu söyleyen Ekinci sözlerine şöyle devam ediyor:

“Tarihin hiçbir zamanında ve dünyanın hiçbir yerinde görülmemiş bir mesele Türkiye’de yaşanmıştır. O da lisanın dış müdahale ile tahrifidir. Dünyanın en ahenkli ve nispeten zengin lisanlarından olan zavallı Türkçe bugün fakirleşmiştir.

Lisan fakir olunca zihinler de fakir olur. Bugün insanlar beş-on sene evvel günlük hayatta kullanılan kelimeleri bile anlamıyorlar. Nerede kaldı ki ilmî tabirleri anlasınlar. Hâlbuki lisan yaşamak için mühim bir vasıtadır. Lisan da kelimelerden meydana gelir. Kelime bilinmez yahut anlaşılmazsa hayat anlaşılmaz, ilim yapılamaz. Eskiler, ilim lügatten ibarettir, derlerdi.”