İnanılmaz kültürünüzden habersizsiniz

“Kadim Anadolu Zanaatlarından Güncel Tasarımlara” projesi, Avrupalı genç tasarımcılarla Türkiye’deki ustaları bir araya getirdi. Projede yer alan İtalyan tasarımcı Carla Pisano “İnanılmaz bir kültürel geçmişe sahipsiniz. Fakat gördüğüm kadarıyla bu, ne yazık ki genç Türk tasarımcılara çok cazip gelmiyor” diyor.

MURAT ÖZTEKİN

Avrupalı tasarımcılar, Türkiye’deki kadim zanaatların ustalarıyla buluştu; ortaya sıra dışı eserler çıktı… Türkiye Tasarım Vakfının “Kadim Anadolu Zanaatlarından Güncel Tasarımlara” adlı projesiyle; Avrupalı genç tasarımcılar, farklı ustaların icra ettiği İznik çiniciliği, sedef kakmacılık, keçecilik, taş işlemeciliği ve yorgancılık zanaatlarını tanıma fırsatı buldu. Tasarımcılar, Türkiye’nin farklı şehirlerinde birkaç gün süren, kısa eğitimlerden sonra ustalarla birlikte eserler meydana getirdi. Kadim zanaatların, çağdaş sanata yön çizdiği tasarımlar, Beyoğlu Belediyesi Başkanlık Binası Sanat Galerisinde sergilenmeye başladı. Biz de sergide emeği olan Avrupalı tasarımcılar ve Türk ustalarına kulak verdik…

Sergi, 28 Haziran’a kadar görülebilecek.

DIŞARIDAN BAKAMIYORSUNUZ

İtalyan Carla Pisano, İstanbul’daki sedef kakmacılık yapan zanaatkârla çalışmış. Daha önce sedef kakmanın ne olduğunu bilmediğini söyleyen Pisano, Türk ustalardan övgüyle bahsederek “Türkiye’deki zanaatçılara baktığımız zaman o kadar derin bir zanaat olgusu görüyoruz ki, her biri işini tutkuyla yapıyor” diye konuşuyor. Fakat Pisano, Türkiye’deki tasarımcıları geleneksel zanaatlardan uzak kaldıkları için şu sözlerle eleştiriyor: İnanılmaz bir kültürel geçmişe sahipsiniz. Fakat gördüğüm kadarıyla ne yazık ki genç Türk tasarımcılara, bu gelenek çok cazip gelmiyor; hak ettiği kıymeti görmüyor. Galiba dışarıdan bakamadıkları için bu zanaatları görmüyorlar.”

YORGANLAR İLHAM VERDİ

Letonyalı iki tasarımcı Anna Liva Traumane ve Harijs Vucens ise yorgancılarla çalışmış. İki sanatçı “Kültürümüzde yorgancılık gibi şeyler yok. Yorganın parlak olması ve geleneksel kullanımının dışında bir şeye dönüştürebilecek olmamız bizi heyecanlandırdı” diyor. Birlikte çalıştıkları Türk zanaatkâr Ali Deniz ise “Yorgancılığın farklı kültürden insanlar tarafından tanınması beni mutlu etti. Bundan aldığımız hazla biz de farklı tasarımlar yapacağız inşallah” şeklinde konuşuyor.

BU KÜLTÜR DEVAM ETMELİ

İrlandalı Aleksandra Kowalczyk ise çalışmalarında geometrik desenleri sevdiğini, bu yüzden taş işlemeciliğinde çalıştığını söylüyor. Kowalczyk “Halil Evcan Usta ile beraber çalıştık. Ona çok müteşekkirim, gerçekten çok etkileyiciydi. Türkiye’de geleneksel sanatlar yeni tasarımcılar için büyük şans veriyor. Türkiye’de güçlü bir geleneksel zanaat kültürü var ve kesinlikle devam ettirmeli” ifadelerini kullanıyor.

AYNI DİLİ KONUŞTUK

Carla Joachim & Jordan Morineau da Konya’da keçe ustası Mehmet Girgiç’ten zanaat öğrenmişler. İkili bu tecrübeyi “Biz genellikle teknolojiyi ve zanaatı bir araya getiren çalışmalar yapıyorduk. Burada belirli bir ortak dili konuştuk. Keçenin işlenebilirliğini görünce çalışmak istedik” sözleriyle anlatıyor. Ustaları Mehmet Girgiç ise “Günümüzde keçeciliğe rağbet yüksek. Yıllardır bunun için yurt dışındaki ülkelere gidiyorum; öğrettiğimden daha fazlasını öğrenmiş olarak Konya’ya dönüyorum. Bütün dünyada iki binden fazla öğrencim oldu. Yün sanatçıyı yönlendiriyor. Bu yüzden Batılı sanatçılar seviyor” diyor.