Ateşkes anlaşması erteleniyor mu? İran'dan kritik açıklama

ABD ile İran arasında varılan mutabakatın ayrıntıları netleşmeye başlarken, İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi, Lübnan'daki savaşın sona ermesinin anlaşmanın ayrılmaz bir parçası olduğunu yineledi.

ABD-İran çerçeve anlaşmasının ardından Tel Aviv'in "Lübnan'da operasyonlara devam edeceğiz" çıkışına yönelik açıklamalar peş peşe geldi. Sahada Hizbullah silahları tamamen susturarak İsrail'in tüm bahanelerini elinden alırken, diplomatik cephede de İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi, metinde Lübnan'ın kırmızı çizgi olduğunun altını çizdi.

HİZBULLAH SAHADA SİLAHLARI SUSTURDU İSRAİL'İN BAHANESİ ÇÖKTÜ

Lübnan sınırında aylardır devam eden çatışmaların ardından Reuters haber ajansına konuşan üst düzey bir Hizbullah yetkilisi, ABD-İran anlaşmasının açıklandığı andan itibaren örgütün sahadaki tüm askeri operasyonlarını ve faaliyetlerini tamamen durdurduğunu iletti.

"İran tehdidi ve roket saldırıları" argümanının arkasına sığınarak Beyrut'u bombalamaya devam eden Tel Aviv yönetiminin önünde savaşı sürdürmek için hiçbir bahane kalmadı. Ancak Hizbullah yetkilisi, ateşkes konusundaki nihai tutumlarının tamamen İsrail'in sahadaki adımlarına bağlı olduğunu ve İsrail'in Lübnan topraklarında herhangi bir "hareket özgürlüğü" elde etmesini kesinlikle reddettiklerini de paylaştı.

BAKANLIK SÖZCÜSÜ BEKAYİ AÇIKLADI: MUTABAKAT METNİNDE LÜBNAN ŞARTI

Kameralar karşısına geçen İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi'de Washington ile varılan mutabakatın sınırlarını hatırlattı:

"Lübnan ve Lübnan’daki savaşın sona ermesi, bu savaşı bitirme anlaşmasının ayrılmaz, bölünmez bir parçasıdır."

Bekayi, taslak metnin genelinde Lübnan'dan tam 3 kez açıkça bahsedildiğini vurguladı. Lübnan’ın toprak bütünlüğüne ve egemenliğine kayıtsız şartsız saygı gösterilmesinin anlaşmanın ana omurgasını oluşturduğunu belirten Sözcü, nükleer veya bölgesel hiçbir uzlaşmanın Lübnan feda edilerek yapılmayacağını ileri sürdü.

"DOHA'DA BİR TOPLANTI YAPACAĞIZ"

ISNA, bazı Batılı ajansların "İran ile ABD arasındaki Cenevre zirvesinden önce Katar'ın başkenti Doha'da kritik bir ön görüşme yapılacağı" yönündeki iddiaları sorması üzerine Bakanlık Sözcüsü şunları aktardı:

"Cenevre toplantısından önce bölge ülkelerine bir gezi planlanıyoruz. Kesinleşir kesinleşmez duyuracağız."

"BMGK BAŞARISIZ OLDU"

Bekayi'nin açıklamalarından öne çıkan satırbaşları şöyle:

"Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi ve Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı, bu süreçteki sınavlarında başarısız oldu. Siyonist rejim ile ABD'nin işlediği suçlar karşısında sessiz kaldılar. Varılan mutabakat, İran halkının iki saldırgan güce karşı gösterdiği direnişin bir sonucudur. Müzakerelerin en kritik aşamalarında Lübnan'da işlenen suçlara tanık olduk. Lübnan halkına, şehitlerin ailelerine ve yakınlarına başsağlığı diliyoruz. İran, tüm gelişmeleri halkının yüksek çıkarları doğrultusunda değerlendirerek karar almaktadır. Gelecek nesiller, İran İslam Cumhuriyeti ve dostlarının, düşmanın kötü niyetlerinin İran ve Lübnan halklarının çıkarlarına zarar vermesine izin vermediğini görecektir.

LÜBNAN'IN TOPRAK BÜTÜNLÜĞÜ VURGUSU

Lübnan ve Lübnan'daki savaşın sona erdirilmesi, savaşı bitiren anlaşmanın ayrılmaz bir parçasıdır. Bu konudaki kararlılığımızı geçmişte gösterdik, bugün de aynı şekilde sürdürüyoruz. Karşı tarafın taahhütlerini yerine getirip getirmediğini yakından takip edecek ve gerekli tüm araçları kullanacağız. İran halkının şehitlerinin hesabı kapanmış değildir; bu suçlar unutulmayacak ve affedilmeyecektir. Diplomasi yoluyla gerilimin azaltılması, İran halkına karşı işlenen suçların göz ardı edildiği anlamına gelmez. Bu suçları belgelemeyi, uluslararası platformlarda gündeme taşımayı ve adalet arayışımızı sürdüreceğiz.

ANLAŞMA NE ZAMAN İMZALANACAK?

Mutabakatın diplomatik boyutlarına ilişkin ayrıntılar yakında kamuoyuyla paylaşılacak. İmza sürecinin nasıl işleyeceği ve mekanizması bugün ya da yarın netleştirilerek resmen duyurulacak. Cenevre'deki görüşmeler öncesinde bölgedeki bazı ülkelere ziyaretler gerçekleştireceğiz. Mutabakat metninde Lübnan'dan 3 kez bahsediliyor ve Lübnan'ın toprak bütünlüğüne ve egemenliğine saygı gösterilmesi anlaşmanın bir parçasıdır.

Nihai anlaşmanın belirli bir süre içinde sonuçlandırılması ve Güvenlik Konseyi kararı olarak zorunlu hale getirilmesi planlanıyor.

ABD TAAHHÜTTE BULUNDU

Amerikan tarafı, İran'ın dondurulmuş varlıklarının serbest bırakılması ve zararın tazmin edilmesi konusunda taahhütte bulundu. Amerikan tarafı tüm yaptırımları kaldırmakla yükümlüdür; İran, petrolünü sorunsuz bir şekilde satabilmelidir.

NÜKLEER MÜZAKERELERDE SON DURUM

"Bir kez girdiler ve sonucu gördüler; eğer mantıklı davranırlarsa, bunu tekrarlamayacaklardır. İkincisi, mutabakat metninde nükleer programla ilgili ayrıntıları gündeme getirmedik ve hem nükleer mesele hem de karşılığında yaptırımların kaldırılması konusunda 60 günlük bir süre içinde görüşmeler yapılacağı konusunda mutabık kalındı. NPT kapsamındaki hak ve yükümlülüklerimiz açıktır ve uranyum stokları konusu da çözüme kavuşturulmuştur. Burada ayrıntıları tartışmadık. İran'ın her iki konudaki tutumu açıktır, ancak gelişmelerin hangi yöne gideceği henüz belli değildir.

İSRAİL'İ TEHDİT ETTİ

İsrail rejiminin anlaşmaya bağlı kalmasını sağlamak Amerika'nın görevidir. Anlaşmanın uygulanmaması durumunda, bizim tarafımızdan uygulamanın durdurulması söz konusu olacaktır.

HÜRMÜZ BOĞAZI'NDAKİ GEÇİŞ REJİMİ

Hürmüz Boğazı'ndaki seyrüsefer ve sigorta hizmetleri karşılığında gerekli ücretler belirlenecek ve tahsil edilecektir. Belirli bir süre için, karşı tarafın eylemlerine uygun olarak Hürmüz Boğazı'ndaki güvenli geçişi yöneteceğiz. Bu konu, kıyı devleti olarak İran Cumhuriyeti Hükümeti'ne emanet edilmiştir. Ücret talep etmiyoruz, ancak kılavuzluk hizmetleri, sigorta, çevre koruma vb. için maliyetler belirlenecek ve tahsil edilecektir."

CENEVRE ÖNCESİ İMZA FRENİ: İSRAİL SAHADA TEST EDİLİYOR

Hizbullah kaynakları İsviçre'de atılması planlanan resmi imzalar öncesinde erteleme kararını doğruladı.

Hizbullah yetkilisi İran'ın, İsrail'in Lübnan ateşkesine gerçekten uyup uymayacağını sahada bizzat izlemek ve test etmek amacıyla ABD ile yapılacak nihai anlaşmayı imzalamayı ertelediğini belirtti.

Ayrıntılar geliyor